Chủ Nhật, 2 tháng 2, 2020

Cụ tổ ngành ngân hàng VN là ai?

23.03.21
Theo bạn Quản trị ngân hàng ở VN nên tập trung hay phi tập trung khi ta có: 
- Truyền thống quản trị kiểu gia trưởng chiếm ưu thế 
- Bộ máy nhà nước, DNNN thực hiện theo chế độ 1 thủ trưởng 
- Quản trị ngân hàng hiện đại từ tài liệu, hướng dẫn, case study...đều ca bài phân cấp, phân quyền theo hướng phi tập trung - Xu hướng số hóa NH

18.11.20
Với việc Thủ tướng và QH lựa chọn nữ Thống đốc đầu tiên cho NHNNVN chứng tỏ ngoài niềm tin vào năng lực của bà thì cũng cho thấy sự lạc quan tươi hồng về nền kinh tế VN. 
Sự lạc quan này dựa trên: - TQ đang nâng giá NDT, luồng tiền thế giới nhiều và rẻ 
- VN đón cơ hội là 1 công xưởng cỡ trung của thế giới 
- FDI chiếm 20% GDP và lên tầm 30-50% sẽ nhanh thôi. XNK thì FDI chiếm 2/3 rồi, họ phải lo ổn định tỷ giá còn hơn mình ấy chứ. 
- Thế thì KT, TTCK đều sáng cả. Nếu sáng rực rỡ thì sẽ giải quyết được nợ xấu BĐS nhỉ

Do lòng tham hay do hệ thống? 
- Sao các ngân hàng chuyên nghiệp lại bị Huyền Như lừa dễ thế nhỉ Vietinbank, ACB, Nam Việt, TPB), VIB cn TP.HCM, SaigonBank - Berjaya. 
 - PCD rút 9 nghìn tỉ từ NHXD như lấy đồ trong túi?

Hôm nay 6.5.20 ngày thành lập ngành ngân hàng VN. Thấm thoắt từ những năm 80 từ NH bao cấp không có khái niệm gì về dự án, về hoàn vốn tới bắt tay vào đổi mới phân biệt NH nhà nước, NH thương mại bị Ponzi nước hoa Thanh hương làm cho toát mồ hôi tới làn sóng thứ 2 khởi đi từ bđs Minh phụng và kết ở Trầm bê thì nh đã biết thế nào là kinh doanh, Basel 2 và thế hệ trẻ lên chèo lái nh nơi đòi hỏi nghiêm ngặt về tính thận trọng và đạo đức.
Làn sóng thứ 3 tới sau dịch cô vy và 4.0 sẽ làm mô hình nh nhà ống teo tóp và nước rút thì các gđ trẻ có mặc quần không? Đó là câu hỏi.

3. Lược sử ngân hàng Việt 


Đài Hoa sen
Năm 1980 LX viện trợ cho VN trạm vệ tinh mặt đất Hoa sen. Nhờ đó mà dân ghiền bóng đá được coi Espana 82, biết Maradona lùn tịt tóc bờm sư tử đi qua 3, 4 cầu thủ té lên té xuống. Biết Paolo Rossi ốm nhách hạ sát giàn siêu sao Braxin...
Nhưng có 1 chuyện liên quan đến ngân hàng. 
Thời bao cấp thì công việc của ngân hàng đơn giản như thủ kho tiền vậy. Bên trên quyết rồi thì căn cứ vô đó mà cấp phát, thanh toán tiền. Thời đó trọng hàng hóa, tiền chỉ là dấu phết phẩy trên chữ cho rõ nghĩa mà thôi nên hồi đó ngân hàng chỉ có 1 cấp nghĩa là ngân hàng nhà nước (NHNN) làm tất, không có khái niệm kinh doanh.
Ông Th (sau là TGĐ VCB đầu tiên) dạo đó phụ trách vụ thu xếp vốn này. 1 ông người Pháp (dạo đó Tây chỉ có Pháp là buôn bán với VN) mới hỏi công trình này bao lâu thì hoàn vốn.
Ông Th ngỡ ngàng vì VN hồi đó không có khái niệm này, vả lại đây là viện trợ không hoàn lại. Tay Pháp mới nói phải hoàn vốn thì mới có vốn làm công trình khác hoặc thay thế chớ. Có nghĩa là vòng đời dự án cũng xa lạ luôn.
Những cái bây giờ là abc nhưng hồi đó thật xa lạ. Ngay cả bây giờ có bạn vẫn thắc mắc vì sao lại giả định công ty là bất tử, là con ma. Theo bạn tại sao?

1985

Thực ra đổi tiền thì không phải là chủ trương của ngân hàng nhưng là người thi hành chính. Sau 3 cuộc đổi tiền 1975, 1978 và 1985 cộng với cải tạo công thương nghiệp, tập đoàn, đánh tư sản...chà đi xát lại thì chính thức dân ta kiệt quệ. Điều bất ngờ là dân từ khá giả trở xuống lâm vào cùng cực chớ giới nhà giàu thì vẫn ok vì họ có tài sản, vàng đô kim cương...sao thu hết được.
Đổi tiền 85 khi đó tôi đang học ĐH, bữa đó nhịn đói vì nhà ăn không có tiền đi mua thực phẩm.
1985 cũng đưa tới cảnh tréo ngoe như ba mẹ tôi tiết kiệm được 2k đ đủ tiền mua nhà ở HP sau đổi tiền thì số đó chỉ mua được 1 chiếc giường đôi. Bác hàng xóm đi LX về thì 1 máy khâu (của LX là hạng bét) cũng đủ đổi 1 căn nhà.
Bài học rút ra là không theo qui luật hàng đối ứng với tiền thì lạm phát chót vót 7 lần là thường. Mọi người cất trữ thanh toán bằng vàng đô gọi là nền kinh tế bị đô la hóa.
Nhất nhất mua cái chi cũng đưa cây đưa chỉ ra thanh toán. Nạn này tới mãi 30 năm sau bằng mệnh lệnh hành chính mới dẹp được.
Như vậy từ 1985 NHNN hay VNĐ sẽ phải chống chỏi với 3 ông kẹ là lạm phát, vàng và đô la. 

Loạn 12 Ponzi

Từ 85 bắt đầu mở cửa và xóa bỏ bao cấp. 2 quyết định sáng suốt khi ở thế chân tường. Tuy nhiên thành Roma đâu thể xây trong 1 ngày, lạm phát vẫn rất cao nhưng người dân sôi sục muốn làm giàu.
Các luật lệ, đặc biệt trong lĩnh vực ngân hàng bị bỏ sạch sau 75 nay trở thành khoảng trống khổng lồ. Tất nhiên những kẻ nhanh lẹ kiểu Ponzi chớp thời cơ ngay.
Nào là Nguyễn Văn 12 của nước hoa Thanh hương, Huỳnh là Lâm cẩu...còn cái xà lỏn tui cũng trả cho bà con.
Năm 88 ra trường tới nhà bác chơi thấy buồn như là thiu. Hóa ra mất 17 cây cho nước hoa Thanh hương. Ngày đó số vàng mua được căn mặt tiền Gia long khúc bán xe Honda Q.1 nha.
Sau khi trấn tĩnh lại thì NHNN chơi chiêu dĩ độc trị độc tức là đám Ponzi trả lãi suất cao thì quĩ Tín dụng nhân dân cũng trả lãi suất cạnh tranh nhờ đó mà hút được lại tiền gởi của dân và làm cho băng Ponzi toang sớm hơn.
Cùng với SX trong nước, mở cửa...lạm phát giảm dần nhưng rõ ràng đây là căn cứ để tách ra thành hệ thống ngân hàng 2 cấp gồm NHNN và 04 chị cả NHQD năm 1990.
Tuy nhiên Ponzi đã thiết lập được chỗ đứng trong xã hội và lâu lâu lại bể 1 vụ

Minh Phụng 


4 chị cả được thành lập theo đúng tiêu chí ngành kiểu CCCP và hoạt động về sau cũng lạ thay rất đúng với tên gồm:
- NH Nông nghiệp: tốt cho tới khi chú bé chăn trâu về và chị 2 lúa ra phố gặp 3 gà mổ te tua
- NH Đầu tư: dạo đó bộ KHĐT là nhất thì bên này a Bắc Hà cũng là đại ca
- NH Công thương: quả đấm thép Huyền như và...sắp tới
- NH Ngoại thương: theo xu thế bộ nội thương, ngoại thương, thương mại gom bi về công thương thì sếp giờ cũng là người Công thương qua.
Quay lại vụ Minh Phụng, người đầu tiên ngấp nghé tỷ phú usd nhờ bất động sản. Chi tiết thì báo đăng rồi nhưng có mấy điều quan trọng rút ra:
- Sau khi hệ thống NH 2 cấp vận hành 7 năm thì kinh tế tốt và kéo theo đất đai BĐS lên giá. Nhìn xung quanh Đông nam á thì tỷ phú từ đất mà lên chiếm đa số chớ đâu.
- VCB bán ngoại tệ trả chậm cho MP. Trả chậm chi tới cả năm, đây là tín dụng được núp tên. Phong trào núp tên này sau nở rộ như bên chứng khoán thì cho vay qua hợp đồng đầu tư ủy thác dựa vô luật dân sự rồi xài margin để gọi tên tín dụng...
- Chênh lệch giá đất thị trường và theo qui định của nhà nước lên tới hàng 100 lần. Gap này khổng lồ nên sẽ hàng hàng lớp lớp khai thác chuyện này và tất nhiên NH là 1 trong những tay chơi chính. Chuyện các PCT Tp.HCM vô vòng lao lý cũng từ gap này.
- Hậu MP thì chỉ mới bán 1 phần đất đai thu hồi đã bù được thiệt hại nên với ai cũng nhận định đen thôi đỏ quên đi và quan trọng là kiểm soát được dòng tiền

3 dòng thác usd
Tới 2008 thì tình cảnh thiếu ngoại tệ đảo ngược trở nên dư thừa. Từ đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI, gián tiếp FII, kiều hối, chính phủ vay, doanh nghiệp vay.
Usd vô như lũ thật đúng ý, tất nhiên là ta in vnđ ra đối ứng theo đúng lý thuyết.
Khôn như tiên không tiền cũng dại và tư duy vay được càng nhiều càng tốt nên ông tiên bờm đã bơm tiền ra ào ào trong 10 năm và còn được nhấn ga bởi ảnh hưởng của khủng hoảng nợ dưới chuẩn từ Mỹ lan ra khắp thế giới.
Dòng tiền dư thừa, dễ dãi đổ ụp xuống đầu như trúng số làm mọi người cuống cuồng đầu tư, đầu tư ngoài ngành lan tràn theo kiểu cỏ hàng xóm thì non và nói thật rất phù hợp với thói quen quản trị kiểu gia trưởng, gia đình.
Dòng lũ usd dẫn tới điều đương nhiên là làm dự án vô tội vạ và lạm phát tăng vọt chưa kể đầu tư phái sinh vàng kiểu cờ bạc đãi người đầu, xem tụi tây cũng thường thôi.
Cùng hứng dòng tiền thì ngân hàng mọc như nấm sau mưa, chắc lố khoảng 2/3 so với nhu cầu  nhưng ai cũng cảm thấy bình thường vì ngành nào chả bung ra từ trường đại học, tập đoàn quả đấm thép, doanh nghiệp sân sau...tới tỉnh còn tách rộn ràng.
Một không khí hồ hởi phấn khởi của kỷ nguyên tiền dễ.

Nợ xấu


Có nhiều tiền thì làm chi?
Thì buôn vàng phái sinh như Bầu Kiên, Bình Đông Á hay mua BĐS, làm dự án, mua DN CPH như cảng Qui nhơn, M&A như AVG, Phương nam thâu tóm STB, lấy dự án nuôi dự án...
Kết quả vàng lỗ khủng, dự án chậm trễ, nợ xấu mới lấp ló thì lạm phát phi mã. NHNN buộc chốt chặn lãi suất để cứu vãn nền kinh tế.
Cú khóa này làm nước rút mới biết ai mặc quần liền và tiền mặt trở thành vua.
1 sự tréo ngoe như hồi nước hoa Thanh hương xảy ra: NH nhỏ khát tiền huy động bằng mọi giá còn NH lớn thì lại lén đem tiền cho NH nhỏ vay để kiếm chênh lệch.
Cuộc đua chênh lệch lãi suất bùng nổ, ai có tiền thì tha hồ hưởng. Trong thế khó lại càng khó thêm bởi những người có nhiều tiền mặt như Kho bạc, Thuế, HQ...thậm chí NHNN. .Cuộc chơi đúng kiểu trống đánh xuôi kèn thổi ngược và kết quả NH Đại dương, ACB, Huyền như là tất yếu. 

VAMC và NH không đồng ra đời.
Ngoài những yếu tố gây ra nợ xấu đã biết thì còn có 1 vấn đề thuộc về cơ cấu pháp lý.
Chúng ta biết để NH hoạt động ok thì vòng quay tiền không được chậm trễ và đứt đoạn nên hệ thống pháp luật về định giá, thế chấp, cầm cố, giải chấp, siết nợ, phát mãi, phá sản...phải liền lạc và hệ thống xử lý tranh chấp, trọng tài, tòa án phải đồng bộ hiệu quả và nhanh chóng tương ứng.
Đằng này NH cho vay thì nhanh nhưng xử lý mấy cái kia thì khó tới quá khó nên mọi con đường đều về La mã. Khi nợ xấu chất cao thì NH y như con rùa cõng nợ và dễ hiểu hơn là thùng rác chứa nợ xấu.
Dân ta luôn nghĩ BĐS cứ dài hơi là lãi nên nín thở qua truông được là ổn và VAMC được ra đời với tư duy này.
Giờ quay lại nhiều người nói giải pháp NH không đồng là không hiệu quả vì càng nuôi càng nợ nặng chớ có giải quyết được đâu.
Họ nói không sai nhưng quên mất 1 điều là việc cho NH phá sản là bất khả nếu căn cứ vào hệ thống luật liên quan vừa trình bày ở trên.  

Hội tụ

KTVN có độ mở lớn, tổng XNK lên tới 2,5 lần GDP và FDI chiếm 70% kim ngạch XNK. Kể từ nay NHNN có thể kê cao gối ngủ về tỷ giá usd nhưng ngược lại sức ép lạm phát, lãi suất lại tăng lên. FDI vô kéo theo FII và NH của họ, với nguồn vốn lớn và rẻ này thì ai cũng phải nể và sẽ thấy sức mạnh qua M&A, cho vay rất nhanh.
Luật lệ, qui định vẫn là cái cần quan tâm theo kiểu thực chất giống như Basel, kế toán...sự kiện Corona Vũ hán vừa qua CT Tập làm cả phương Tây ngỡ ngàng vì chỉ thị nhấn mạnh tới khung pháp lý. Họ đâu biết nhân tài vật lực thì huy động cái 1 nhưng để giải quyết triệt để, toàn vẹn thì cần pháp lý. Món này thì TQ, VN thiếu và chất lượng kém do mới toe, do trình thấp, do lợi ích nhóm... 
NH thấy bảo hiểm dư địa còn nhiều nên tràn vô chiếm lĩnh trận địa, lấp đầy khoảng trống bao năm qua. Họ cũng theo vết dầu loang chiếm lĩnh tín dụng tiêu dùng, nơi xưng hùng xưng bá của các chú Chà cũ. Từ nay NH ghép đủ miếng như trước 1975.
Nhưng NH có vẻ trù trừ trước 4.0, QR code chậm triển khai có phải do hàng chục ngàn ATM lỡ đầu tư? Sự chậm trễ này thấy rõ khi so với TQ và là cơ hội cho Fintech...
Nhưng thực ra đối thủ của NH lại nằm ở quỹ đầu tư.
Thử tưởng tượng NH có thể cho vay món nhỏ sau 3s thì điều gì sẽ xảy ra khi quĩ đầu tư bên chứng khoán được phép thu hút từ 1k đồng nhàn rỗi của tất mọi người để đầu tư trong ngày?
Tất cả chỉ vướng rào cản pháp lý. Có lẽ con đường hội tụ ngân hàng, bảo hiểm, chứng khoán sẽ xảy ra sớm thôi. 


2. Cụ tổ ngành ngân hàng VN là ai?

(Vừa gõ xong thì thao tác bậy mất sạch, làm mất công gõ lại)

Nhiều người cho rằng Hồ Quý Ly là ông tổ ngành ngân hàng vì ổng là người đầu tiên đưa tiền giấy thay cho tiền kim loại trước cả nhà Minh bên TQ. Nhưng tổ ngành thì không thể là người thất bại và thực ra tiền giấy này dân không chịu, không xài và có lẽ VN chứng kiến đợt lạm phát đầu tiên trong lịch sử. Vậy HQL không thể là ông tổ ngành ngân hàng VN được.
Các bạn còn nhớ khi An dương vương xây xong thành Cổ loa thì thần Kim Quy hiện lên rút móng chân cho ADV làm lẫy nỏ thần. Từ đó ADV kê cao gối ngủ không sợ ngoại xâm. Mãi sau này Trọng thủy dùng kế nội gián tráo mất lẫy nỏ thần thì ADV thua chạy.
Chạy hết đường gặp KQ, chưa kịp nhờ vả thì KQ nói giặc sau lưng nhà vua đó. Vua đành quay lại chém chết con gái và phi xuống sông tự tử.
Đồng tiền liền khúc ruột, KQ rút móng chân đưa chứng tỏ sự cẩn trọng trong cho vay vì các bạn biết chiêu tra tấn rút móng tay khét tiếng tàn bạo. Tới khi ADV do bất cẩn làm mất vốn đã phải trả bằng cả mạng sống của mình lẫn con.
Kết luận rút ra là nếu vay không trả được thì ngân hàng sẽ truy tới cùng, không thể chạy trốn đâu được.
Khi vua Lê Lợi chiến thắng duyệt binh trên hồ thì thần KQ hiện lên đòi kiếm, vua trả, KQ chào tạm biệt.
Ngân hàng luôn xem giò xem cẳng kỹ càng mới cho vay. Khi bạn thành công, trả được cả vốn lẫn lãi thì bank rất chu đáo và lịch sự, tới tận nơi (gọi là dịch vụ tận cửa). KQ cũng rất kỹ cho vay theo 2 giai đoạn là lưỡi gươm và chuôi gươm cho chắc.
Các cụ vừa cần vừa ghét thần KQ (giống dân Tây ghét dân Do thái) nên thờ theo kiểu cho KQ trên chùa đội hạc, dưới đình đội bia. Tiền tệ rất cần thiết, nền tảng, nhưng phải chịu đựng sức nặng của nền kinh tế thực. Như vậy, rùa là hình ảnh của ngành ngân hàng:
- Vững chãi, chậm chạp: gánh team được nhưng làm chậm và khụng khiệng. Bạn vô NH rút tiền mà ký sai mẫu thì đố lấy được tiền
- Sống lâu: chủ nợ phải luôn sống lâu hơn con nợ chớ
- Đồng tiền liền khúc ruột: rùa đã cắn thì trời gầm không nhả, vay không trả hay trả chậm trễ là biết liền
-  Có mai bảo vệ kiên cố: có các thiết chế, quy định pháp luật chặt chẽ bảo vệ an toàn cho ngân hàng 

Trước khi kể chuyện ai là tổ ngành ngân hàng VN thì nhắc lại chuyện Sơn tinh Thủy tinh trước.
Thực ra đây là câu chuyện liên minh, địa chính trị - bài học quản trị của các cụ. 
Bài học rút ra là:
- Vua Hùng bắt buộc phải liên minh với phe trên núi Tản do Sơn tinh làm tù trưởng vì từ cây gỗ làm nhà, ruộng nương, thú săn...tất tần tật đều lấy từ rừng đến mở rộng lãnh thổ, giữ gìn an ninh bảo vệ lãnh thổ. Các bạn để ý kiến trúc cổ của VN toàn bằng gỗ, đó là lý do giờ tuyệt tích, không thể tìm được dấu tích.
- Thực hiện liên minh bằng con đường hôn nhân, đây là cách làm phổ biến trên thế giới. Từ đó ta thấy con cháu vua chúa là không được lấy nhau vì tình yêu mà hầu hết là hôn nhân phục vụ mục đích chính trị, củng cố quyền lực của vua cha.
- Nói liên minh tức là có đối thủ. Đối thủ ở đây từ miền biển. Theo suy đoán Thủy tinh gốc gác ở Thủy nguyên, 1 huyện thuộc Hải phòng ngày nay. Các bạn biết đời vua Hùng thì vùng này còn ngập nước biển, dấu tích còn lại là các núi đá vôi nhiều như vịnh Lan hạ trên cạn. Dân HP do đó chỉ cần xin được 1 ngọn núi khai thác làm đá, xi măng thì giàu thôi rồi.
- Có cạnh tranh nên vua Hùng phải bày ra cuộc thi mà đề thi thiên hẳn về Sơn tinh. Ai ngờ Thủy tinh thần thông quảng đại cũng kiếm được sính lễ theo yêu cầu, dù hơi trễ. Thủy tinh bị xử ép thế nên thù, về dựng căn cứ ở Núi Đèo - đéo lùi, chả nhường vua Hùng nữa nên liên minh dù thế nào cũng gây sự ấm ức cho bên đối diện nên việc chơi hết thảy mọi người chỉ là chuyện lý thuyết, không thực.  

Tình Nghĩa Vợ Chồng



4. Vũ trụ song song hay là Đồng Sàng Dị Mộng
Tuy sống chung với nhau, nhưng đôi lúc hình như họ không còn hiểu nhau được nữa mặc dù hai vợ chồng cùng sử dụng một thứ ngôn ngữ!
Ông ở nhà trước, thì bà ở nhà sau, bà ở dưới bếp thì ông ở trên lầu, ông gõ laptop thì bà ôm TV, ông ăn trước thì bà ăn sau, bà đi phố thì ông ở nhà, bà nói nhiều thì ông nín thinh hay ngược lại, v.v.

Vậy, vợ chồng có thể nào hoàn toàn hiểu nhau được hết không?
Câu trả lời là có, nhưng có lẽ ở lúc ban đầu, lúc còn mới toanh mà thôi. Về lâu về dài thì có thể hơi khó khăn hơn vì cuộc tình cũng đã nguội lạnh đi phần nào theo năm tháng cũng như những chiều chuộng mơn trớn, những săn đón ân cần đã không còn như xưa nữa.
Nhà phân tâm học Jacques Lacan đã trả lời một cách mĩa mai cho những cặp vợ chồng mà sự bất-hòa xảy ra kinh niên như sau: “Họ chỉ có thể nghe và hiểu nhau hơn khi họ la hét với nhau mà thôi”.
Helène Fresnel đã phân tích vấn nạn trên qua bài viết Hommes et femmes peuvent il s’entendre? Đăng trong tạp chí Psychologies no 297 juin 2010.
http://www.psychologies.com/Moi/Moi-et-les-autres/Relationnel/Articles-et-Dossiers/Reussir-a-mieux-se-parler/Hommes-et-femmes-peuvent-ils-s-entendre

-/ Không thể nào hiểu nhau được nữa
Theo nhà phân tâm học nổi tiếng S. Freud, thì không thể nào có được một người chồng hoàn toàn 100% là đàn ông, cũng như không thể nào có một người vợ hoàn toàn 100% là đàn bà được!
Trong mỗi người của họ, chồng cũng như vợ, đều có hình bóng của một người khác phái tính.
Cái hình bóng trong vô thức của chồng là một người thuộc phái nữ, còn trong vô thức của người vợ có ẩn hiện cái bóng của một người thuộc phái nam!

-/ Bà quá bí mật, ông phải câm nín
Trong một cặp vợ chồng không phải chỉ có hai người mà thôi, nhưng thật ra phải có tới bốn người lận (?)!
Hai người thật ở phía trước sân khấu và hai cái bóng của họ ở phía sau hậu trường.
Hai vợ chồng đều mong muốn có thể chôn mất đi hai cái bóng nói trên để họ có thể tự khẳng định phái tính của họ.

Marie Laure Colonna, một nhà phân tâm học thuộc trường phái Jung (pschyanaliste jungienne)
nói rằng: “Với tư cách là một người đàn bà, tôi yêu người đàn ông nào gần gũi với phần đàn ông trong vô thức của tôi, đó có thể là cha hay cũng có thể là phần nam tính của mẹ mình.

Ngược lại ở người đàn ông thì họ yêu người đàn bà nào gần gũi nhất với hình bóng người phụ nữ trong vô thức của họ, và đó có thể là mẹ, là chị, hay cũng có thề là phần nữ tính của cha mình...”
Trong mỗi người đàn ông lúc nào cũng có mẫu người đàn bà ẩn núp trong vô thức và điều nầy ảnh hưởng không ít vào việc tạo ra nhân cách của chính họ.

Đối với người đàn bà thì họ cũng có cùng một mô hình tạo lập nhân cách như ở người đàn ông.

Hiện tượng lưỡng tính tâm lý đã giải thích phần nào sư thu hút với người kia cũng như lòng ước muốn “nghe nhau”, nhưng than ôi, đó cũng chưa đủ để chúng ta, vợ và chồng, có thể phải hiểu nhau và đồng cảm với nhau được.

Người kia luôn luôn thoát ra khỏi ta và cuộc sống của hai người đôi khi đượm vẻ trật nhịp sâu xa.


-/ Tại sao người chồng không bao giờ thố lộ ra những nỗi niềm chất chứa trong lòng?

Theo nhà phân tâm học Marie Laure Colonna cho biết: « chúng ta tiến hóa trong một xã hội phụ hệ, trong đó sức mạnh và sự cường tráng virilité không cho phép người chồng biểu lộ ra ngoài những cảm xúc, nhũng tình cảm yếu hèn của anh ta.
Nét văn hóa trong xã hội loài người đã thôi thúc ông phải cắt đứt hết mọi tình cảm cá nhân.
Ông phải câm nín, tịnh khẩu, vì không còn biết phải nói ra bằng ngôn từ nào nữa.
Ông phải đè nén những cảm xúc cá nhân của mình vào trong hố sâu của vô thức. Mỗi khi những tình cảm nầy trỗi dậy, ông không còn biết cách nào để thốt ra bằng lời được.
Nói chung, ông chỉ còn có cách là rút vào cố thủ trong sự câm lặng, và nếu có một vấn đề nào đó xuất hiện ra thì ông ta không có khả năng nói ra thành tiếng được.
Thế giới nội tâm làm cho ông lo ngại, cảm thấy mình bị đe dọa và tâm thần bất ổn.

-/ Bà nói nhiều, ông nín khe
Theo nhà phân tâm học Yves Despelsenaire thì sự câm nín của người chồng lúc người vợ chờ mình nói có nguyên nhân là vì ông ta bị nghẹn lời á khẩu.
“ Trước mặt người đàn bà, người đàn ông cảm thấy như họ đang đứng trước mặt một nỗi bí ẩn của sự ham muốn và khoái lạc.”
Trong người chồng, người vợ đã có chỗ đứng thật rõ rệt rồi, nhưng người vợ thì không phải như vậy.

Vợ chờ chồng nói, chờ trả lời nhưng làm sao anh ta nói gì được trước một người đàn bà quá mưu lược (?). Bà ta đã làm ông nghẹn lời (?).
Trước mặt một người đàn bà quá lấn át, người đàn ông nói chung, thường có khuynh hướng trốn chạy. Họ đè nén tình cảm vào bên trong và làm như thế họ có cảm giác tăng cường được nội lực của mình qua sự câm nín.

Theo Marie Laure Colonna, 80% trao đổi giữa vợ chồng nhờ vào các cảm quan mà chúng ta có thể hiểu nhau được.
Khi người chồng thương yêu vợ mình, anh ta không cần phải nói ra nhưng sẽ chứng tỏ bằng hành động: anh ta lăn xả vào bếp, xào nấu, rửa chén, múa lân, chia sẻ sinh hoạt với vợ mà không cần phải nói đến hoặc kể công, ngoại trừ mấy năm đầu lúc mới gặp nhau, anh ta hơi màu mè nên thích khoác bộ áo hiệp sĩ hào hùng…

Theo các nhà tâm lý học, sự sai lầm của các bà vợ là tại sao theo đuổi chồng mình bằng ngôn từ để rồi anh ta vọt mất…Nhưng nếu vậy thì nghĩ cho cùng, khỏe cho cả ông lẫn bà, tránh cái cảnh chiến tranh lạnh hoặc cái cảnh…đồng sàng dị mộng và không còn trói buộc nhau nữa!
Và, tự do ôi, ta lại chào mi một lần nữa trong cuối đời!

-/ Đàn ông khác đàn bà
Bà nói nhiều, ông câm nín. Đúng lắm, nhưng không phải lúc nào cũng như vậy đâu.
Rất nhiều giả thuyết khoa học cho rằng đó có thể là do nguyên nhân thuần túy sinh học mà ra.
Các nhà khảo cứu của University of Sheffield ở Anh Quốc cho biết, giọng nói của quý bà và quý cô được cấu tạo bởi những làng sóng âm thanh rất phức tạp. Não bộ của quý ông đòi hỏi phải có nhiều cố gắng mới hiểu được. Về lâu về dài não bị mỏi mệt vì vậy các ông không còn nghe thấy được gì hết.

Theo Allan & Barbara Pease, tác giả của quyển sách bestseller «Why men don’t listen & women can’t read maps», thì ngày xa xưa, cách nay lối mười ngàn năm, đàn ông phải đi săn trong rừng nên có thói quen phải giữ sự im lặng, ít nói để săn. Đàn bà ở nhà lo trông nom nhà cửa, lo trong lo ngoài, vừa la hét con cái và cũng vừa phải giao tế với xóm giềng nên bắt buộc cần phải nói nhiều và nói thường xuyên.

Và về lâu về dài theo thời gian các đặc tính tiêu biểu trên đã gắn vào não bộ của người đàn ông và của người đàn bà cho đến ngày hôm nay.

Allan Pease còn nói rằng não của đàn ông chỉ program để làm mỗi lần một việc mà thôi. Họ chỉ sử dụng có một bán cầu não (thường là phía trái) để suy nghĩ. Mỗi khi ngừng xe lại để đọc bản đồ là họ cần phải vặn nhỏ cái radio xuống rồi mới có thể đọc được.
Đang xem TV mà bà xã hỏi thì có ông nào nghe đâu. Bởi vậy lúc các ông xã đang lái xe, các bà xã đừng nên nói đừng nên hỏi gì hết vì có thể nguy hiểm đó!
Ngược lại ở đàn bà, mỗi khi suy nghĩ họ thường sử dụng cả hai bán cầu não phía trái và phía phải, và nhờ vậy các bà có thể dễ dàng làm được nhiều việc cùng một lúc.
Đàn bà có thể vừa đọc sách và vừa nghe radio hoặc vừa làm bếp nấu nướng vừa nói điện thoại.

Các bạn có để ý không, trong các siêu thị ở quày trả tiền thường các cô thu ngân viên, mắt vừa nhìn các món hàng, tay thì bấm máy lia lịa, đôi khi vừa làm vừa trả lời khách hàng hoặc vừa viết và vừa nói điện thoại kẹp nơi cổ.

Nếu được hỏi thình lình phía nào là tay phải, phía nào là tay trái, các bà thường hay lộn nếu họ không nhìn vào chiếc nhẫn đeo trên tay.

Các ông thường phàn nàn các bà là miệng thì biểu người ta quẹo trái nhưng trong đầu họ thật sự muốn mình quẹo mặt.

Đàn ông thán phục Đàn bà về cách bắt chuyện giữa đám đông hay trong các buổi tiệc. Mặc dù toàn là khách lạ nhưng các bà vẫn có cách trao đổi với nhau về đủ thứ chuyện, người này khen qua người kia khen lại, nói đẩy đưa quên thôi…

Các bà cho rằng các ông thường hay lạnh nhạt về tình cảm, ít thố lộ tâm sự và có vẻ kín đáo e dè trước đám đông. Các bà nghĩ rằng Đàn bà có nhiều tình cảm hơn Đàn ông, còn các ông thì cho rằng bọn họ cũng rất tình cảm nhưng ít bộc lộ ra ngoài.

Tuy nhiều lúc thấy người Đàn ông im lặng nhưng thật sự chính lúc đó họ nói một cách âm thầm cho chính họ! Đàn ông không thích ai cho mình ý kiến nầy nọ.

Sự ít nói của người Đàn ông có thể được người Đàn bà hiểu lầm là mình không còn được thương nữa. Nhưng cũng có ông lại thích nói nhiều, nói luyên thuyên khi được người khác phái hỏi chuyện và quên hẳn đi một nửa của mình bên cạnh!

Đối với chuyện chăn gối, các bà thường trách các ông thiếu sự lãng mạn, sao chỉ muốn vụ đó một cách nhanh chóng, sau đó thì quay lăn ra ngủ khò quên cả người ta nằm bên cạnh. Còn các ông đôi khi trách các bà hơi thụ động và thiếu sáng kiến.
Nói tóm lại, theo Allan Pease thì men want to have sex but women want to make love.

Đàn ông thường trách đàn bà thường hay nói nhiều, nói đay nghiến nagging, hay chê bai và nói móc lò và cũng như thường hay đem chồng ra so sánh với người khác quá. Thậm chí có khi còn chê bai chồng mình trước mặt con cái và người lạ.

Nói chuyện mới đã đành đi, đàng này chuyện cũ đã được nói nhiều lần rồi các bà vẫn có thể hâm nóng lại và đem ra nói nữa, nói mãi.

Ở người Đàn bà, các dữ kiện, tín hiệu, thông tin bên ngoài được cất giữ trong não của họ một cách khá lộn xộn. Cách duy nhất để các bà đem vấn đề ra ngoài là phải nói nó ra và nhìn nhận nó.

Bởi vậy Đàn bà nói nhiều hơn Đàn ông là lẽ thường. Các bà cần nói ra để bớt căng thẳng tinh thần, để làm giảm stress. Các ông phải ráng mà nghe thôi và đừng bao giờ đề nghị một giải pháp nào hết cho vấn đề mà các bà tuôn ra. Các bà chỉ cần có người ngồi nghe chớ không phải các bà muốn tìm cách giải quyết vấn đề đâu.

Ở Đàn bà, việc nói chuyện và việc tâm sự là cách duy nhất để họ dễ làm bạn với nhau. Tuy cả ngày đã đi shopping với bà bạn, mà khi vừa về đến nhà các bà cũng còn chuyện để nói với nhau qua điện thoại cả tiếng đồng hồ nữa.

Các ông mỗi khi cần nói chuyện là họ đi thẳng vào vấn đề. Ở người Đàn ông các tín hiệu thông tin bên ngoài được cất giữ riêng rẽ trong những ngăn riêng biệt trong não. Cuối ngày các ông đem nó ra ngoài rất dễ dàng để giải quyết (?).

Các bà cũng có những khổ tâm riêng, phải giải quyết phần lớn những gánh nặng một mình thí dụ như, vừa phải lo cho chồng vừa lo cho con, vừa sắp đặt nhà cửa cho sạch sẽ ngăn nắp vừa lo chu toàn ngân quỹ của gia đình, nên bà có nhiều stress, và có khi cũng cần phải nói ra để mong được chia sẻ cho nhẹ…gánh. 
Nhưng có ông có tật hay quên hoặc toàn hứa lèo hứa cuội, nên bắt buộc các bà phải nói nhiều, nói mãi. Tại sao cùng là đàn ông mà có người vầy người khác! Có bà gánh chịu một mình không xuễ lại đâm ra quẫn trí, và gây ra nhiều cảnh đổ vỡ tan nát cả mái ấm gia đình mà chúng ta đã từng đọc trên báo chí!

Nhưng việc nói nhiều, nói mãi của các bà thường làm các ông bực mình không ít, Tây gọi đây là những irritants, hay sự hành hạ về tinh thần rất nguy hiểm đã tạo ra những cảnh dở khóc dở cười như chúng ta đã từng nghe thấy!

Thế giới ta-bà là đó! Hỉ nộ aí ố là đây!

Nhưng nếu các bà im lặng, thì các ông phải đề phòng là có điều chẳng lành sắp xảy ra đó, còn tệ hơn nữa là các bà phớt tỉnh ăn glê, không thèm đếm xĩa đá động gì đến các ông và xem các ông như nơ pa không có, đó là dấu hiệu sắp rã hùn rồi, đố tránh khỏi!

-/ Bộ xúi dại hả?
Tại sao bà nói nhiều quá vậy? Tại sao ông hổng chịu nói gì hết? Đó là những câu mà nhà tâm lý học Leven Migerode nghe kể mỗi ngày trong trung tâm tư vấn vấn đề hạnh phúc vợ chồng của ông ta tại Vương quốc Bĩ.

Sau vài chục năm sống chung với nhau nhiều cặp vợ chồng có khuynh hướng ít nói hơn xưa. Họ chỉ trao đổi với nhau vài lời lúc nào thật cần thiết mà thôi.

Tình huống nầy càng trở nên đậm nét hơn khi cả hai đều nghĩ hưu và bắt buộc phải ở bên nhau suốt ngày suốt đêm, suốt tháng, suốt năm. Đây có thể là ác mộng của nhiều cặp vợ chồng già, cả ông lẫn bà.

Theo Giáo sư L. Migerode, có nhiều cặp vợ chồng tuy nói ít, nhưng họ vẫn cảm thấy hạnh phúc bên nhau.

Thật ra, sự im lặng tự nó chẳng phải xấu hay tốt. Tất cả còn tùy thuộc vào cách hành xử của mỗi người.

Nhiều người nói nhiều quá nhưng không bao giờ biết lắng tai nghe người kia nói gì.

Một cuộc tranh cải xây dựng cần phải được ngắt đoạn bằng sự im lặng: để nghe, để người kia trình bày, để suy tính kỹ càng những gì mình muốn nói ra…Mỗi cặp phải biết tìm cho họ cách hành sử nào thích hợp nhất.

Ngược lại, chúng ta phải tự đặt câu hỏi khi mình cố né tránh những đề tài có thể đưa đến khẩu chiến.

Theo Giáo sư L. Migerode, những cuộc gây lộn, khẩu chiến tơi bời tới tấp rất cần thiết trong một mối giao tiếp lành mạnh. Chúng sẽ giúp làm sáng tỏ vấn đề, phơi bày nỗi lòng, tuôn ra hết bực dọc ấm ức trong lòng, xóa tan những hiểu lầm nhau và cũng giúp cả hai vợ chồng xả xú bắp được phần nào để có thể khởi đầu lại một cách tốt đẹp.

Câu hỏi cần được đặt ra đây là, liệu ông chồng hay bà vợ có cảm giác và có biết được con người thật của vợ mình hay chồng mình lúc hai người mới lấy nhau không?

Câu trả lời thường thấy là có.

Thông thường thì chúng ta lựa chọn người hôn phối qua một nét hay một tánh nết nào đó và cũng chính cái tánh nết đó lâu ngày làm chúng ta bực mình.

Mấy ông bà già trầu đôi khi dám nói tại thằng chồng hay con vợ bị con đó hay thằng đó cho ăn bùa mê thuốc lú gì đó, nên chẳng tính hơn tính thiệt gì cả!

Một ông chồng hay một bà vợ, ít nói, hướng nội, lúc đầu đã bị mê hoặc một cách mù quán tính nói nhiều, chép chép, lanh lợi của người kia nhưng ngày nay thì không thể chịu đựng nỗi tánh ý đó nữa.
Cũng có thể có trường hợp theo thời gian một người ít nói ngày xưa, nay lại trở nên hoạt bát và nói nhiều.
Người ta tự hỏi phải chăng chính những thái độ của chúng ta đã khiến người kia phải thay đổi.
Thông thường trong đời sống lứa đôi, cả hai người hôn phối đều có khuynh hướng xác định hình ảnh của người kia và của chính mình. Kết quả là họ phóng đại hình ảnh đó một cách quá lố, méo mó và họ có thể tạo ra những vấn đề không có thật.
Thật sự ra, người ít nói có thể không hẳn là nói ít như người ta tưởng, và người nói nhiều cũng không thể nói họ hoạt bát như mọi người đều lầm tưởng đâu.

Thật ra, Đàn ông ít nói, Đàn bà ham nói.
Nhưng không phải lúc nào cũng như thế đâu. Mỗi một nhân cách có thể có nhiều bộ mặt. Có thể bà ham nói lại nín khe và ông ít nói lại thao thao bất tuyệt trước một vấn đề trúng tủ nào đó và nhất là nếu người hỏi là người khác phái (?), thật không tài nào hiểu được!

Bởi vậy nên có nhiều trường hợp ông ăn chả bà ăn nem và lại đi vào cái vòng lẩn quẩn mãi không có exit.
Người ta tự hỏi có phải một cặp vợ chồng lý tưởng cần phải có một người ít nói và một người nói nhiều, đúng theo luật bù trừ trong tâm lý học chăng?
Phức tạp, vô cùng phức tạp lắm!


Kết luận

Vậy, bạn muốn có được một người vợ hay người chồng lý tưởng hả?
Điều kiện trước tiên bạn phải là một người chồng hay người vợ lý tưởng trước đã!

Mà lý tưởng là gì?
Thật ra không là gì cả!
Vậy là không có!
Đàn bà quá bí mật, quá phức tạp và quá mâu thuẩn đến đổi nhà phân tâm học Freud phải thốt lên rằng “ Đàn bà họ muốn gì?” 
Một câu hỏi quá lớn, khó có ai có thể trả lời chính xác được!
Và cũng không thấy có câu hỏi tương tợ cho Đàn ông!
Và cũng chính Đàn ông cứ mãi xông xáo đâm chém nhau để đi tìm, chiếm đoạt Đàn bà của mình để rồi sau cùng thốt lên:
«Phải chăng đàn bà muốn là Trời muốn» 

Đã mang lấy nghiệp vào thân
Cũng đừng trách lẫn trời gần trời xa
Thiện căn ở tại lòng ta
Chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài

(Kim Vân Kiều)

Ai cũng biết như vậy rồi mà cũng vẫn còn ham!

Thôi thì cùng nhau ráng chịu riết rồi cũng quen!

https://vietbao.com/a302085/dong-sang-di-mong


3. Năm điều không thể thay đổi được trong đời… và phải chấp nhận chúng mới có được hạnh phúc
Tại sao có biết bao nhiêu người, mặc dù đã hết sức cố gắng nhưng vẫn không đạt được một cuộc sống an vui hạnh phúc?
Lý do là tại gì họ đã phung phí biết bao là năng lực để cố thay đổi những gì không thể thay đổi được!
Nên biết rằng có năm điều bất di bất dịch chúng ta có muốn thay đổi cũng không được, chỉ vô ích mà thôi. Đó là:
1- Tất cả mọi việc, mọi sự vật trên cõi đời nầy đều biến đổi và phải có ngày chấm dứt.
2- Mọi sự việc không phải luôn luôn diễn tiến đúng như kế hoạch
3- Cuộc sống không phải lúc nào cũng được công bằng
4- Khổ đau là một phần trong cuộc sống.
5- Con người không phải lúc nào cũng yêu thương và trung thành với nhau.

David Richo giúp chúng ta hiểu rằng không phải lúc nào cuộc sống cũng đều tốt đẹp hết cho đến khi chúng ta hiểu rõ năm sự thật nêu trên.
Ông ta khuyên mọi người hãy thành thật và nên thực tế hơn.
Phải biết chấp nhận tình huống, hoàn cảnh không như ý mới mong có được sự thanh tịnh và hạnh phúc lâu dài.
Trong phần hai của tác phẩm, tác giả cho biết bằng cách nào chúng ta có thể dung bồi chữ vâng vô điều kiện trong cuộc sống, tập mở rộng cõi lòng kể cả việc chấp nhận mọi hoàn cảnh khó khăn của chính mình.
Pha trộn tâm lý học Tây phương với tâm linh đông phương David Richo giúp chúng ta khai tâm, vui sống lên kể cả trong hoàn cảnh hãi hùng, đớn đau và thất vọng - để cuối cùng khám phá ra được món quà to lớn nhứt trong đời mình, đó là hạnh phúc.

https://vietbao.com/a193628/nam-dieu-khong-the-thay-doi-duoc-trong-doi-va-chap-nhan-chung-de-co-hanh-phuc


2. HÃY HẤP HÔN TRƯỚC KHI HẤP HỐI

Ai còn vợ, còn chồng sống đầm ấm với nhau là đang hưởng phước. Ngẫm lại, người quan trọng nhất đời của mình chính là người phối ngẫu. Cha mẹ rồi sẽ qua đời, con cái rồi sẽ có gia đình riêng và rời tổ ấm, bạn bè dù thân mấy cũng có đời sống riêng của bạn. Chính người vợ hay chồng là bạn đường mà cũng là bạn đời, có phước cùng hưởng, có họa cùng chịu.

Thời kỳ vàng son đầu tiên của hai vợ chồng là lúc mới cưới và chưa có con. 
Thời kỳ vàng son thứ hai là khi nợ mòn, con lớn, khi con cái rời cha mẹ lập tổ ấm riêng của chúng, khi vợ chồng già về hưu, có thì giờ bên nhau. Ai đang hưởng hạnh phúc này, hãy cảm tạ Thượng Đế và cám ơn nhau bằng những lần hấp hôn. 
Hấp hôn không cần phải làm linh đình, tiệc tùng mời mọc. Những trình diễn bề ngoài này có thì vui, nhưng không phải là điều cần thiết. Hấp hôn chỉ cần 2 người bên nhau, nếu có điều kiện đi xa như 2 cụm mây lang thang thì càng tốt, không thì ở nhà với nhau cũng được. 
Bí quyết là khắng khít, quấn quít bên nhau. Hấp hôn phải được quan niệm như bảo trì (tune-up) chiếc xe hơi. Muốn xe chạy tốt, bảo đảm thì cần bảo trì hằng năm. Chữ T.U.N.E.U.P. cho chúng ta nhớ những điểm chính của hấp hôn.

T: Time: 
Thời gian bên nhau để tâm tình, để trò chuyện. Đây là thời gian vô cùng quí báu không nên thiếu. Nên thu xếp thì giờ để tham dự công việc của vợ, hay chồng. Mục sư Joel Osteen kể lại (trong Guideposts April 2012) chuyện vợ ông có mặt trong những bài giảng của ông. 
Có lần, ông phải giảng đi, giảng lại 8 lần cùng một bài giảng. Cả 8 lần đều có mặt của bà. Bà luôn chăm chú nghe, luôn cười vui vẻ với những câu chuyện khôi hài ông kể mặc dầu đã nghe nhiều lần. 
Ông nghĩ rằng có thể bà giả vờ, nhưng dù sao cũng khiến ông vui sướng trong lòng vì biết vợ luôn ở cạnh mình.

U: unmask: 
Ung nhọt cần mổ xẻ. Vợ chồng sống lâu năm với nhau dễ có những điều bằng mặt mà không bằng lòng. Không nên che dấu nữa, không nên im lặng chịu đựng nữa mà cần thành thật đem ra mổ xẻ như mổ cái ung nhọt. Mặc dù có đau đớn nhưng cả hai sẽ lành bệnh và lành mạnh.

N: New ear & tongue: 
Tập nghe, tập nói ngôn ngữ tình yêu. Xin chép lại 5 ngôn ngữ tình yêu của Gary Chapman:
-Talk (Trò chuyện)
-Task (Thực hành)
-Time (Thời giờ)
-Token (Tặng phẩm)
-Touch (Thoa bóp)

E: Erase: Xóa. 
“Xóa bàn làm lại”. Làm người ai cũng có những lỗi lầm, những lần làm đau lòng nhau. Hai vợ chồng như hai con nhím, xa nhau thì nhớ, gần nhau thì lông nhím con này châm chích con kia. Hấp hôn là dịp tuyên bố quên hết những lỗi lầm của người phối ngẫu, mà bắt đầu yêu thương và cầu nguyện cho “kẻ thù”. Hấp hôn là lúc cả hai người cùng quyết tâm viết trang mới trong quyển sách chuyện tình đôi ta.

U: Understand: 
Ưng ý, hiểu rõ nhau. Có người nói: Đàn ông thuộc Hỏa tinh, Đàn bà thuộc Kim tinh nghĩa là hoàn toàn trái ngược mà nay phải sống chung với nhau. Nhiều cặp vợ chồng sống với nhau mấy mươi năm mà vẫn không hiểu nhau. Nên thường tâm sự, trò chuyện hai người sẽ hiểu nhau hơn.

P: Passion: 
Phấn khích (tình yêu như đám lửa, để lâu sẽ nguội dần nên cần thêm củi luôn). Để tình yêu không trở nên băng giá, nên nhớ lại, nhắc lại thuở mới yêu nhau. Để nung nóng lại tình yêu, nên xem lại 5 ngôn ngữ tình yêu kể trên.

Chúng ta nên tránh 3 điều dễ làm mất hạnh phúc gia đình là Chỉ trích, Phàn nàn và So bì. Viết theo tiếng Anh, chúng ta có 3 chữ C: Criticizing (chỉ trích), Complaining (phàn nàn), Comparing (so bì).

Nhân sinh quan của người thổ dân hải đảo Hawaii là “Ho’oponopono” nghĩa là hòa giải và tha thứ. Quan niệm này có thể áp dụng để xây dựng hạnh phúc lứa đôi. Bốn điều tâm niệm của họ là:
I’m sorry (Tôi hối lỗi, Lỗi tại tôi)
Forgive me (Tha thứ tôi)
Thank you (Cám ơn)
I love you (Anh yêu em/Em yêu anh)

Mỗi người nhận lỗi về mình, chứ không đổ lỗi cho người khác. Họ xin sự tha thứ. Họ nói cám ơn và bày tỏ tình yêu. Các bạn có thể đọc thêm quan niệm sống đẹp tuyệt vời này qua: http://www.ho-oponopono.org/

Các bạn thân của tôi ơi! Nếu vợ chồng bạn thường hay tránh mặt nhau, hoặc gặp mặt nhau là cãi lẫy thì bạn cần hấp hôn rồi đó. Hãy hấp hôn trước khi một trong hai người hấp hối, lúc đó hối hận thì đã muộn. Hơn thế nữa, khi cha mẹ sống vui vẻ, hòa thuận, hạnh phúc thì đó là niềm vui rất lớn cho các con.
http://www.songdaoonline.com/e1470-hay-hap-hon-truoc-khi-hap-hoi.html

Tình cờ đọc bài của ông Nguyễn Thượng Chánh, vui phết nên đưa về đây.
Vợ chồng ai cũng vậy, sau một thời gian dài sống chung thì thế nào tâm tánh cũng phải thay đổi chút chút…Chịu đựng nhau được hay không là chuyện riêng rẽ của từng gia đình và từng cá nhân mỗi người.
Vấn nạn ông hay bà nói nhiều, cằn nhằn, chì chiết  là thực đơn của rất nhiều cặp vợ chồng trên thế giới. Tuổi càng già, thực đơn càng phong phú các bà các ông ơi.
Không thể phê phán ai đúng ai sai được. Chuyện gì cũng phải có nguyên nhân hết. Đàn bà nhìn vấn đề khác hơn đàn ông. Đây là một chân lý bất di bất dịch từ thời vô thủy vô chung.

Chạm mặt nhau thường xuyên
Không biết có phải tại vì già nên tánh tình thay đổi khiến vợ chồng thường hay kiếm chuyện cằn nhằn với nhau về những cái gì không đâu, lãng nhách không hà.
Khoa học nói là bà bị xáo trộn hormones của tình trạng mãn kinh ménopause, hay bị rối loạn nhân cách giáp ranh Borderline personality Disorder BPD,còn ông thì bị mãn dục andropause tánh tình cũng hơi gàn, khi vầy khi khác, buồn vui bất thường ai mà biết được.
Bệnh hoạn nầy nọ cũng bắt đầu xuất hiện ra theo tuổi già nên ảnh hưởng ít nhiều vào sức khỏe tâm thần của cả hai người.
Nhưng phải nhìn nhận là hình như mấy bà có phần chủ động khởi xướng chiến tranh hơn là các ông. Tại sao?
“Thật ra, cái nguyên nhân chính đưa đến việc "đè đầu, cỡi cổ" mà các bà áp dụng đều do đa số các ông tới tuổi "mãn kinh" cả. Tới tuổi xồn xồn, đột nhiên các ông đổi tính. 

Có những ông thời trẻ thì hùng hùng hổ hổ, nhưng về già thì ngoan như chú mèo ngái ngủ. Vấn đề chính là "hormone" của các ông, từ 50 tuổi trở lên, đa số bắt đầu đi xuống, muốn "lên" cũng vất vả. Đến 60 thì chỉ còn 50% các ông còn đầy đủ đạn dược, tới khi về hưu, thì cái gì trong người cũng muốn hưu luôn, cho nên càng ngày các ông càng lép vế, lép đùi”(Ngưng trích Chu Tất Tiến- Ngày Lễ Từ Phụ-Quý ông ơí! )

Hai người mà muốn sống như chỉ có một người
Theo các nhà tâm lý học thì trong đời sống vợ chồng, cần phải có hai người.
Nhưng cả hai vợ chồng muốn sống như chỉ có một người thì làm sao mà được. Chiến tranh lạnh nổi lên vì lẽ đó.
Rồi còn người nầy (thường là bà) muốn cải hóa bắt buộc người kia phài theo ý mình, phải đoán biết mình muốn cái gì, phải giống y chang mình…
Cần nên biết rằng mỗi người đều có sở thích riêng rẽ, kiểu cách riêng biệt cũng như có nhu cầu khác nhau.
Chuyện tâm đầu ý hiệp chỉ là chuyện của mấy năm đầu tiên còn mới toanh, khi mới sống với nhau mà thôi. Sau đó thì cả hai vợ chồng cần phải biết tự điều chỉnh để thích ứng với nhau mới mong sống chung được tới ngày “về cõi vĩnh hằng”.
Lâu lâu hai vợ chồng cần phải đi hấp hôn hay hâm nóng tune up tình yêu lại, trước khi hấp hối.

Bà nói nhiều, ông tịnh khẩu
Cái khác biệt là một người (thường là vợ) dám nói ra và nói hoài, nói mãi khiến đối phương khó chịu bên trong. Tây gọi đây là những điều bực mình khiến anh chồng muốn khùng luôn nên phải cố gắng làm thinh theo đúng câu của ông bà đã dạy: Vợ giận thì chồng bớt lời, cơm sôi bớt lửa chẳng đời nào khê.
Đây là chân lý.
Đàn ông đàn bà là hai thế giới riêng biệt.

Xâm lấn lãnh thổ của nhau
Một nguyên nhân khác trong sự xung đột vợ chồng là vấn đề tranh chấp lãnh thổ, chốn riêng tư, chẳng hạn như cái nhà bếp của bà bị ổng xâm nhập thường xuyên.
Bà có cảm giác là ông xã tối ngày quanh quẩn chàng ràng bên chân mình làm bà khó chịu và đổ quạu không cần báo trước.
Bà sắp đặt đồ đạc có thứ tứ ngăn nắp theo một kiểu cách nào đó, ông vô bếp không để ý, mà có ý đâu mà để, xớn xa xớn xác để không đúng chỗ là bà nẹt liền. Các ông mà có lãi nhãi lại thì bị cho là già sanh tật khó chịu không biết lỗi.

Bà trách ông không biết giúp vợ
Ngược lại có bà thì cảm thấy quá bất công, tủi thân phận mình, sao thằng chả ở không mà hổng biết thương vợ, san sẻ công việc nhà cho người ta nhờ, không giống như chồng của người ta thấy mà phát ham (?).

Ông trách bà xâm lấn quyền hạn
Phần các ông thì nói mấy bà xâm lấn quyền hạn, khó chịu quá, đòi hỏi quá đáng.
Ngày xưa, di làm ở sở, ở hãng vậy mà tự do, khỏe hơn, không ai xài xể mình hết. Về tới nhà mệt đừ, có thì giờ đâu mà cằn nhằn, mà cãi lộn với nhau.
Thật ra lúc còn đi làm, thời gian ở trong sở nhiều hơn thời gian ở bên vợ bên con nhờ vậy mà ít đụng chạm.

Để tránh chạm mặt nhau, ông tìm nơi chốn bình an.
Để tránh sư gần gủi trên (hay sự lấn đất), nguyên nhân của xung đột, của cãi vả nên nhiều ông chồng tìm đến ẩn thân tại những vùng đất mới bình yên hơn, như quanh nhà, như di tản xuống dưới sous sol (basement), xem internet, vô garage hay ra ngoài vườn vv…để tránh chạm mặt bả.
Thôi, tịnh khẩu cho yên chuyện.

Lúc hai vợ chồng đã nghỉ hưu
Nghỉ hưu cần phải có một thời gian điều chỉnh và thích ứng trong cuộc sống lứa đôi.
Cả vợ lẫn chồng phài tập sống lại với nhau trong bối cảnh hai người chớ không phải của một người.
Theo L’Institut national d’études démographiques INED (Pháp), ly dị ở lớp tuổi 60 đã tăng lên gấp hai từ năm 1985. Nguyên nhân do những khó khăn trong thời gian nghỉ hưu đem đến.

1-Vợ chồng cần cho nhau biết sự mong đợi ở người kia. Hoạch định những sinh hoạt chung nhưng vẫn giữ những sở thích của mình.
2-Nên ý thức rằng người kia cũng cần phải có những giây phút riêng tư của họ.
3-Rất quan trọng cần có nhiều thời gian cạnh bên nhau nhưng không nhất thiết là cả hai đều phải làm chung một việc.
4-Lúc nghỉ hưu, vợ chồng đều quá rảnh rỗi. Họ có thể sử dụng thời gian quý báu đó một cách tự chủ  và khác biệt theo ý thích của họ nhưng đồng thời mỗi người phải biết tôn trọng điều ước muốn của người kia. Đây là cách hữu hiệu đễ ngừa thói quen theo năm tháng.
5- Để cho sự chuyển tiếp giữa hai giai đoạn ( làm việc/ nghỉ hưu) được êm ái, vợ và chồng cần phải tập quen sống với sự có mặt thường xuyên của người kia.

Cách đối phó lại bà vợ hay cằn nhằn, cáu có, dằn vặt, chì chiết (tiếng bên VN ngày nay).
Phỏng dịch (có thêm mắm muối) từ tài liệu:

9 Ways To Deal With A Nagging Wife by Waynet
http://waynet.hubpages.com/hub/9-Ways-To-Deal-With-A-Nagging-Wife
“…Tại ông không hay, không biết… chớ bà nhà tôi cũng như bà nhà ông, và bà nhà ông thì cũng không khác bà nhà các ông khác, như thiên hạ cả thôi. Chả có gì mới lạ dưới ánh mặt trời, nhưng tôi thì không như ông, chẳng bao giờ tôi cự nự lại bà nhà tôi cả. 
Không phải tôi không "nhạy cảm", mà cũng bực mình lắm chớ, đôi khi "muốn kêu một tiếng cho dài kẻo câm", nhưng tôi hiểu rằng mấy bà thuộc giai cấp "cổ lai hy" đều mắc phải cái bịnh than, bịnh lo, bịnh sợ. 
Họ sợ những bất trắc đang rình rập họ, nào tai nạn, nào bịnh tật, nào chết chóc... Họ sợ có chuyện gì không ai giúp đỡ, nên cần có người bên cạnh, nhưng có người bên cạnh thì có cắn nhằn, tóm lại họ sợ cô đơn…” (Ngưng trích Captovan- Tuổi 70…chán mớ đời. Vietbao.com.) http://vietbao.com/a225640/tuoi-70-chan-mo-doi

9 điều các cụ ông luôn luôn cần phải ghi nhớ.

1-Luôn luôn bạn phải tạo cho bạn một nơi chốn riêng tư để ẩn thân (phòng riêng, dưới basement, trong garage, trên gác, cái chòi ngoài vườn, ngoài sân, sau hè…) để lánh mặt khi sắp có chiến tranh. Chỉ có nơi chốn đó bạn mới có được sự bình yên, tránh bị điên cái đầu và nhức nhối lỗ tai.

2-Khi thấy tình hình có mòi hơi căng thẳng, thì mau mau vọt liền ra khỏi nhà, vào tiệm bia làm bậy vài chai lấy lại tinh thần, đi dạo vòng vòng quanh xóm, hay xỏ giày chạy một hồi chờ cho tình hình lắng dịu…Luôn luôn phải giữ vững lập trường như thế. Được vậy, bạn mới hy vọng có thể tránh bị người ta giảng morale nhức nhối lắm.

3-Giả câm giả điếc, giả mù sa mưa, không thèm quan tâm đến những gì bả nói, không màng đến bả. Bả thấy lời chửi bới không có effet gì hết, riết rồi mỏi miệng, chán đi và im miệng lại mà thôi.
Áp dụng triết lý của bộ khỉ tam không: 
không có ý kiến gì hết. Không nghe, không thấy, không nói.

4-Khi biết bả sắp sữa “lên lớp” (danh từ đại học cải tạo hệ tiến sĩ 10 năm ), hãy tận dụng giác quan thứ 6 của mình để hóa giải lời vàng ngọc, và bạn cứ việc khen bừa đi hoặc hứa mua quà tặng cho bả… Sự kiện nầy sẽ làm đối tượng xao lãng đi nỗi bực tức và quên tuốt luôn việc rầy la và nói nhiều, nói lâu, nói bậy, nói dở.

5-Tạo điều kiện cho vợ bận rộn, như dẫn bả đi ăn phở, đi xem nhạc hội, hay nên làm việc chung với bà chị để bả vui mà quên đi sự bực bội và khỏi kiếm chuyện cằn nhàn bạn được.

6-Phản công bả bằng sự cằn nhằn của bạn (Lấy độc trị độc hay dĩ độc trị độc). Bả sẽ cảm giác bị bạn rầy la và sẽ khổ tâm lắm nên sẽ không còn lãi nhãi với bạn nữa. Đối đế lắm thì bả làm đơn xin ly dị, cũng tốt mà thôi.

7-Khi vợ cằn nhằn thì bạn cứ cười thẳng vào mặt bả làm cho bả quê xệ đi. Nếu bả còn tiếp tục xài xể bạn thì bạn nên cười to hơn nữa.

8- Đánh nhẹ, đánh yêu một que kẹo bông gòn vào mặt bả, không đau đâu. Nếu may mắn có chút đường dính vào môi bà xã, bạn ghì chặt mặt bả và liếm cho hết đường.
9-Nếu bả sắp sửa cằn nhằn, bạn hãy đánh lạc hướng tư tưởng đó bằng cách biểu bả hãy nhìn kỹ vào trang phục bả đang mặc, hãy nhìn mái tóc em đi, khen bả là người đàn bà tuyệt vời nhất trên đời, quá sexy, tại sao chúng ta không ôm nhau lã lước trong điệu nhạc nhạc tình ướt át…

Kết luận
Việc nói nhiều của các bà thường làm các ông bực mình không ít, nhưng đó là dấu hiệu tốt có nghĩa là các bà còn thương, còn quan tâm đến các ông, cần người chia sẻ các vui buồn khổ cực trong cuộc sống vợ chồng.
Trường hợp các bà im lặng, thì các ông phải đề phòng là có điều chẳng lành sắp xảy ra đó, còn tệ hơn nữa là các bà phớt tỉnh ănglê, không thèm đếm xĩa đá động gì đến các ông và xem các ông như nơ-pa thì đó cũng là dấu hiệu bắt đầu sắp rã hùn rã đám rồi đó, đố tránh khỏi!
Tóm lại, dù Đông hay Tây hoặc dù Xưa hay Nay thì Đàn bà cũng vẫn là Đàn bà và Đàn ông cũng vẫn là Đàn ông.
Theo nếp sống của người phương Đông, thì trong gia đình muốn sống hạnh phúc cả hai vợ chồng cần nên noi theo lời vàng ngọc sau đây:
Chồng giận thì vợ bớt lời,
Cơm sôi bớt lửa chẳng đời nào khê.

Chủ Nhật, 5 tháng 1, 2020

12 con giáp và lối quản trị xưa

6. Thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ
Cây nêu, tràng pháo, bánh chưng xanh



Thịt mỡ: xưa đói nên thịt mỡ là số 1. Đẹp vàng son, ngon mật mỡ
Dưa hành: Ăm mỡ vô thì phải có dưa để trung hòa. Tết mới được ăn hành muối, còn ngày thường là dưa khú
Câu đối đỏ: khí thế nhà nho ý đối ý, từ đối từ chan chát mạnh mẽ. Mạnh quá nên sinh ra tầng lớp văn thân cho mình là nhất, cãi cả lời vua
Cây nêu: bóng tới đâu lãnh thổ của người tới đó, quỉ ma nhìn như chỉ dấu biên giới
Tràng pháo: pháo nổ đuổi quỉ ma
Bánh chưng xanh: trời tròn đất vuông cúng tạ trời đất
Xã hội biến đổi, thứ thì nhìn vô sợ không muốn ăn, thứ thì bị cấm, thứ thì bỏ biên giới người ma lẫn lộn nên giờ thành:
Du lịch, rượu bia, phong bao đỏ
Mai đào, cầu cúng, bánh chưng xanh

5. Bí mật truyện nhà Táo quân



23 tháng chạp là ngày mọi người đưa ông Táo về trời bằng cá chép nên ai ai cũng biết câu chuyện tình cảm động 1 bà mà lấy 2 ông ngày ngày khơi bếp lửa hồng lo bữa ăn cho mọi người trong gia đình.
Người xưa rất coi trọng bếp lửa nên coi lửa là biểu tượng của mái ấm gia đình. Xưa còn có tích Can tương rèn kiếm báu, rèn mãi không như ý nên nhảy vô lò, lửa bùng lên rực cháy. Kết quả tuy ổng chết nhưng danh tiếng thanh gươm còn truyền lại mãi ngàn năm.
Nếu vợ chồng trong nhà đánh mất ngọn lửa xây dựng mái ấm trong tim thì cũng khác chi Can tương không nhảy vô lò. Vắng ông thì quạnh nhà vắng bà thì quạnh bếp.
Bếp cần vững chãi không bị cập kênh. Vợ dại không hại bằng đũa vênh. 3 chân là cấu trúc lý tưởng nhất cho sự vững chãi. Dù ai nói ngả nói nghiêng, lòng ta vẫn vững như kiềng 3 chân mà.
Giờ tới lý do vì sao 2 ông 1 bà? 1 bí mật về hạnh phúc gia đình ẩn giấu dưới câu truyện Táo quân. Nghiêm túc chớ không bông phèng kiểu gia đình 2 con vợ, chồng hạnh phúc mà các anh thầm ao ước đâu.
Vậy thì theo thuyết âm dương. Muốn gia đình hạnh phúc thì dương phải gấp đôi âm. Nghĩa là người chồng phải gấp đôi vợ về sức mạnh tổng hợp: tài năng, đức độ, lượng bao dung...khi nào trật tự này ổn định, thì gia đình yên ấm còn dương nhiều quá thì hung bạo, âm nhiều quá thì chồng tự ti, nhạy cảm, vợ coi thường chồng...dễ dẫn tới xung khắc, bất hòa.
Trong Kinh Dịch quẻ Thuần Đoài với nội quái, ngoại quái đều 1 âm 2 dương chỉ hễ nhập dược vào lòng nhau, hiểu lòng nhau, thì mới ưa nhau mà hòa duyệt, vui vẻ với nhau. Trong lòng thành thực rồi ngoài mặt nhu hòa, như vậy là hợp với đạo chính, tốt.
Hay quẻ phong trạch trung phu với nội quái là Đoài, ngoại quái là gió cũng 1 âm 2 dương. Thì 2 vợ chồng có đức tin cảm được nhau thì mới cùng tát bể Đông được.
Câu thuận vợ thuận chồng tát cạn bể Đông là nghĩa của quẻ này đây các bạn ạ.       


4. Qui tắc 1/3




Khi đơn giá chi tiêu, tiền lương chỉ bằng 1/3 thực tế thì những chuyện như này là đương nhiên
25/1/2013
Phát biểu tại cuộc họp thứ nhất Ban chỉ đạo Đề án đẩy mạnh cải cách chế độ công vụ, công chức, Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho rằng, chế độ công chức hiện vẫn nặng tính bao cấp, chưa phát huy được trí tuệ của cán bộ. Ông đặt câu hỏi liệu 2,8 triệu công chức hiện nay có cống hiến hết mình hay không?

"Chế độ chi cho công chức, công vụ của chúng ta hiện nay vẫn tính trên tổng biên chế nói chung mà chưa tính đến việc làm cụ thể của từng vị trí. Biên chế càng lớn thì chi thường xuyên càng lớn. Trong bộ máy chúng ta có tới 30% số công chức không có cũng được, bởi họ làm việc theo kiểu sáng cắp ô đi, tối cắp về, không mang lại bất cứ thứ hiệu quả công việc nào", Phó thủ tướng nói.

Nên tất yếu nền kinh tế xám lớn và ngày càng lớn dẫn tới điều chỉnh GDP

13/12/2019 
Theo công bố của Tổng cục Thống kê, quy mô GDP đánh giá lại của toàn nền kinh tế theo giá hiện hành tăng bình quân 25,45%/năm giai đoạn 2010-2017, tương ứng tăng 935 nghìn tỷ đồng/năm.

Đầu tư thì đội vốn gấp 3 và thời hạn kéo dài lây lất
02/11/2019 
Tổng mức đầu tư điều chỉnh đang được dự kiến khoảng 2,49 tỉ USD, tương đương 47.300 tỉ đồng.
Trong đó, vốn vay ODA từ Chính phủ Nhật Bản khoảng 41.800 tỉ đồng, vốn đối ứng từ ngân sách TP.HCM khoảng 5.490 tỉ đồng.
So với tổng vốn đầu tư dự án ban đầu được duyệt khoảng 1,09 tỉ USD, tổng vốn đầu tư metro Bến Thành - Suối Tiên tăng khoảng 1,4 tỉ USD sau 13 năm phê duyệt.

3. Giấc mộng kê vàng và chu kỳ hạnh phúc



Truyện xưa Lã đồng tân vô quán gọi món cháo kê rồi ngủ thiếp đi. Ảnh thấy cuộc đời mình như cuốn phim, vinh quang hiển hách tình yêu tiền bạc chạy trốn toát mồ hôi...giật mình tỉnh dậy thì nồi kê vừa chín.
Đối với con người thì giấc mộng hạnh phúc luôn ngắn ngủi. Trong cuộc sống, sự nghiệp, tình yêu, hôn nhân bạn cảm thấy thỏa mãn, hạnh phúc khi bạn đạt hoặc vượt kỳ vọng. Rồi sau đó thì sao? Là giống như Lã đồng tân giật mình tỉnh dậy thấy nồi kê mới chín.
Những con người thành đạt sớm, có thành tích cao, nổi tiếng, giàu có sớm có hạnh phúc không. Trong quãng thời gian thành công, đương nhiên là họ hạnh phúc và hạnh phúc rời bỏ họ khi họ bị chững lại, không thành công nữa...nên người ta nói càng cao danh vọng càng dày gian nan là thế.
Đối với sự nghiệp, phụ thuộc vào ngành đòi hỏi trí thông minh khám phá cái mới thì thường đỉnh cao thành tựu sẽ đến khi người ta trẻ dưới 40 chẳng hạn. Sau đó trí thông minh này suy giảm dần, không cứu vãn được. 
Với những ngành đòi hỏi kiến thức tổng hợp, kinh nghiệm sống thì thường tầm 50 trở lên lại là đỉnh cao sự nghiệp do trí thông minh họ xài được gọi là trí thông minh tích lũy và trí thông minh này không suy giảm thậm chí khi 80 tuổi. 
Câu thầy đồ già, con hát trẻ chính là chỉ 2 trí thông minh khám phá và tích lũy.
Như vậy mấu chốt của hạnh phúc chính là kiểm soát được kỳ vọng. Kỳ vọng cao để không đạt được thì sẽ thấy mình bất hạnh.
Điều này chị em rất hay mắc phải trong hôn nhân vì khi yêu phụ nữ thường thần tượng hóa người yêu, nâng anh ta lên cao hơn mức thực. Tới khi chung sống thì khoảng cách kỳ vọng này ngày càng giảm xuống và khi thực tế rành rành là ông chồng yêu quý ngày nào chỉ đạt 10cm so với kỳ vọng 18cm thì sau khi đã leo lên cổ chồng chị em sẽ thấy mình cực kỳ bất hạnh.


Một giáo lý của Ấn Độ giáo cổ đại về các giai đoạn của cuộc sống, hay ashramas
Đầu tiên là Brahmacharya, thời kỳ của tuổi trẻ và tuổi trưởng thành dành riêng cho việc học. 
Thứ hai là Grihastha, khi một người xây dựng sự nghiệp, tích lũy của cải và tạo dựng một gia đình. Trong giai đoạn thứ hai này, các nhà triết học tìm thấy một trong những cái bẫy phổ biến nhất của cuộc sống: 
Mọi người gắn bó với phần thưởng trần gian, tiền bạc, quyền lực, tình dục, uy tín do đó cố gắng làm cho giai đoạn này kéo dài suốt đời.

Thuốc giải độc cho những cám dỗ của thế gian là Vanaprastha, thứ ba ashrama , có tên xuất phát từ hai từ tiếng Phạn có nghĩa là “nghỉ hưu” và “vào rừng.” 
Đây là giai đoạn, thường bắt đầu từ khoảng 50 tuổi, trong đó chúng ta cố tình tập trung ít hơn vào tham vọng, và ngày càng trở nên cống hiến cho tâm linh, dịch vụ và trí tuệ. 
Điều này không có nghĩa là bạn cần phải ngừng hoạt động khi bạn bật 50 tuổi, một vài thứ mà ít người có thể đủ khả năng để thực hiện chỉ vì mục tiêu cuộc sống của bạn nên điều chỉnh.

Vanaprastha là thời gian để nghiên cứu và đào tạo cho giai đoạn cuối của cuộc đời, Sannyasa , nơi hoàn toàn dành riêng cho những thành quả của sự giác ngộ. 
Trong thời gian qua, một số người đàn ông theo đạo Hindu sẽ rời bỏ gia đình khi về già, thề nguyện và dành phần còn lại của cuộc đời dưới chân các bậc thầy, cầu nguyện và học tập. 
Ngay cả khi ngồi trong hang ở tuổi 75 không phải là tham vọng của bạn, thì vẫn nên rõ ràng: 
Khi chúng ta già đi, chúng ta nên chống lại những mồi nhử thành công thông thường để tập trung vào những điều quan trọng hơn siêu việt.

Nhiều người đã thất bại trong việc rời Grihastha do nghiện những phần thưởng của thế giới. Giá trị bản thân của người đàn ông có lẽ vẫn còn lưu giữ trong ký ức của những thành công nghề nghiệp nhiều năm trước đó, sự công nhận liên tục của anh ấy hoàn toàn bắt nguồn từ những kỹ năng đã mất từ ​​lâu. 
Bất kỳ vinh quang nào hôm nay chỉ là một cái bóng của những vinh quang trong quá khứ. Trong khi đó, anh ta hoàn toàn bỏ qua sự phát triển tâm linh của Vanaprastha và hiện đang bỏ lỡ niềm hạnh phúc của Sannyasa .

Bạn tìm kiếm, 
đạt được, gắn bó sâu sắc với những phần thưởng vật chất của thành công. Nhưng sự khôn ngoan của nhiều truyền thống triết học gợi ý rằng bạn nên chuẩn bị để tránh xa những phần thưởng này trước khi bạn cảm thấy sẵn sàng. 
Ngay cả khi bạn đang ở đỉnh cao của uy tín nghề nghiệp, có lẽ bạn cần phải thu hẹp lại tham vọng nghề nghiệp của mình để mở rộng quy mô siêu hình của bạn. 
Sự khác biệt giữa “sơ yếu lý lịch đức” và “đức đọc điếu văn,”  đặt một cách hiệu quả các ashramas trong một bối cảnh thực tế. 
Đức tính Résumé là chuyên nghiệp và hướng tới thành công trần thế. Họ yêu cầu so sánh với những người khác. 
Đạo đức Eulogy là đạo đức và tinh thần, và không yêu cầu so sánh. Đức tính eulogy của bạn là những gì bạn muốn mọi người nói về đám tang của bạn. 2. Cái đẹp và kinh tế
Bài này không nói về ngành công nghiệp mỹ phẩm và làm đẹp khổng lồ như thế nào mà nói về lý do nó khủng. Con người ta ai cũng muốn đẹp hơn vì họ muốn làm hài lòng người khác? để giúp mình nổi bật, tự tin hơn? hay đơn thuần thấy người khác làm thì mình cũng làm theo kiểu đuổi kịp và vượt?...
Nhiều lý do nhưng có điều chắc chắn là ai cao hơn, đẹp hơn thì thường kiếm được việc làm tốt hơn, có thu nhập cao hơn và dễ thăng tiến hơn.
Nhưng có 1 điểm lạ là đẹp quá thì lại làm người khác kém tin tưởng ở họ kiểu vợ đẹp là vợ người ta.
Còn các nhà kinh tế thường xây dựng mô hình của mình và được mọi người chế giễu là trông thì đẹp mà dự đoán trật lấc à, chỉ giỏi giải thích sau khi sự việc đã xảy ra.
Trước 1947 thì kinh tế là ngành khoa học xã hội. Nhà kinh tế như nhà thơ, nói rất đúng về những điểm vĩ mô nhưng lại chịu chả thể phân tích chi tiết được kinh tế vi mô. Họ như họa sỹ vẽ bưc tranh rừng cây cân đối, hài hòa nhưng thấy rừng mà chả thấy cây.
Sau 1947 thì công cụ toán học được nhà kinh tế sử dụng để mô hình hành vi kinh tế và kinh tế chui vô chăn khoa học tư nhiên. Bản thân công thức toán học là 1 vẻ đẹp, 1 sự chính xác trong góc của công thức đó. Khi áp vô thì mọi thứ rõ ràng, mạch lạc, sáng sủa nhưng tình trạng ngược lại lại xảy ra, thấy cây mà không thấy rừng.
Ví dụ như thuyết thị trường hiệu quả nói về 3 mức độ thông tin ảnh hưởng lên giá, rất bài bản, lớp lang nhưng lại cũng chỉ đúng trong điều kiện bình thường.
Hóa ra những nhà kinh tế cũng theo đuổi cái đẹp, sự cân đối, hài hòa, phù hợp mà những biến cố kinh tế xảy ra lại không có đẹp cân đối hài hòa như họ tưởng tượng, chúng là thiên nga đen, điểm đứt gãy...nên nhà kinh tế thường sai toét vì thế. Chàng tưởng tượng toàn gái đẹp nhưng khi ra đường thì 10 cô may ra được 1 theo ý chàng.


1. 12 con giáp và lối quản trị xưa
Truyện cổ tích, ca dao tục ngữ ẩn chứa trong đó những kinh nghiệm của ông cha. Đặc biệt trong bối cảnh chiến tranh loạn lạc sách vở hay bị đốt phá thì những truyện, sự tích này được truyền khẩu cho thế hệ sau. 
Có 1 điều khó tránh là ý nghĩa của chúng về sau bị hiểu khác đi dưới góc nhìn của người hiện đại đã quên bẵng khung cảnh ra đời của câu chuyện.
Hôm nay ta tìm hiểu về 12 con giáp liên quan như thế nào tới lề lối quản trị ngày xưa của các cụ.
- Tý: người bây giờ thường hiểu tí khôn ngoan nhanh nhẹn nên đứng đầu trong 12 con giáp. Sự thật các cụ có vì sự nhanh nhẹn, khôn quái đó mà đưa lên hàng đầu không?
Xin thưa chả bao giờ. Đơn giản vì các cụ là nông dân, mà chuột thì phá hoại mùa màng khủng khiếp. Từ ruộng tới kho lẫm chúng đều có thể đục khoét. 
Vậy nên các cụ để đầu bảng là để phòng ngừa, nhắc nhở rằng đây là kẻ thù truyền kiếp của nhà nông giống như bây giờ chúng ta coi trọng quản trị rủi ro vậy. Đưa lên ưu tiên 1 chính là cách các cụ phòng chống rủi ro. 
Nên tư duy chính là chưa làm được thì giữ cho chắc và phải luôn cảnh giác trước rủi ro, kẻ thù chính và thường xuyên.
- Sửu: sau khi phòng chống rủi ro rồi thì phải lo làm ăn. Xưa với nhà nông thì con trâu là đầu cơ nghiệp nên trâu đứng hàng thứ 2. To khỏe, cần cù không ngại khó khăn. 
Với doanh nghiệp bây giờ thì chính là core business hay mảng kinh doanh cốt lõi của họ giống như với Vin là bất động sản, HAGL đã từng như thế nhưng lại bán bò tậu ễnh ương rời bỏ bất động sản mà qua nông nghiệp nên giờ ngáp ngáp.
- Dần: sau khi phòng chống rủi ro rồi, có mảng kinh doanh cốt lõi sung sức rồi thì cảm thấy mạnh mẽ như hổ. Đi săn mồi, tìm kiếm khách hàng, mở rộng thị trường thôi. 
Tham lam, hung dữ, nhanh nhẹn và mạnh mẽ muốn ăn tươi nuốt sống đối thủ. Thói quen giàu nhanh dỡ nhà hàng xóm về nhà mình bắt nguồn từ đây.
- Mão:  sau 1 hồi nhe nanh múa vuốt thì thấy rằng thực ra mình cũng chưa ăn thua. Hóa ra rừng nào cọp ấy. Sự nóng vội bức ăn nuốt lưỡi đã bị cảnh hổ xuống bình nguyên bị chó lờn nên giờ lại phải thu nhỏ, co cụm lại nên mèo thay thế. 
Mèo thì nhỏ nhắn, nhanh nhẹn, khôn khéo kiểu mèo nhỏ bắt chuột con và có 1 nguyên tắc nằm lòng là làm ra lợi nhuận thì phải dấu cho kỹ, dấu như mèo dấu cứt thì mới bảo toàn được lời lãi trước các cơ quan thuế vụ.
- Thìn: biết rằng mấy chiêu mèo què né thuế cũng hay nhưng đường dài nếu muốn phát triển thì cần phải có tư tưởng, lý luận, tầm nhìn. Rồng là linh vật tượng trưng cho tư tưởng tầm nhìn của doanh nghiệp. Nó bay bổng, thoắt ẩn thoắt hiện chớ không láu cá vô ơn như mèo. Ăn như rồng cuốn nói như rồng leo là đây. Muốn sự nghiệp hiển hách thì phải nhờ cậy ở rồng, ở lý luận, giao tế và tầm nhìn.
- Tỵ: tuy nhiên rồng là giống ưa bay lộn, lý thuyết suông mà khi ứng dụng thì lại cần thực tế, trần trụi uốn quanh như con rắn, không cất mình lên khỏi thực tế, luôn bám sát đất như Hector. Điều này chứng minh 1 điều là lý luận cần thực tiễn chứng minh chớ không rất dễ cảnh tầm nhìn 1 đằng mà việc làm 1 nẻo hay còn gọi là suy nghĩ viển vông.
- Ngọ: Thực dụng bò trườn giúp tồn tại nhưng không thể đi xa, như thìn thì bay chỉ là ước mơ, rắn thì bò quanh bò quẩn thủ đoạn nên ngựa phải xuất hiện mới phi xa được, đi xa rồi trở về đáo mã thành công hay anh hùng chết bọc trong da ngựa. Thành công cần sự hăng sức và thẳng thắn chí bền như ruột ngựa.
- Mùi: Giang hồ rong ruổi, thỏa chí vẫy vùng mãi thì mỏi gối. Phải nghĩ tới gia đình, dê cỏn phải buồn sừng húc dậu thưa. Nhân lực luôn quan trọng, nhất trong thời nông nghiệp. Nhà càng nhiều con, đặc biệt con trai càng có cơ phát triển, mở rộng ruộng nương. Cho nên nói tới kinh tế là nói tới lực lượng lao động, chẳng phải chờ tới bây giờ nghe a Nhân nhắc về tỷ lệ dân số vàng thì các cụ ngày xưa cũng sòn sòn cả tiểu đội cho nên dê ta xếp ở vị trí này.
- Thân: sanh nhiều thì phải vẽ việc, phải có việc mà làm. Đông thì vui nhưng hao đòi hỏi phải linh hoạt, nhanh nhẹn trong cạnh tranh. Nhanh quá linh hoạt quá thì sẽ lắm trò kiểu ăn cắp trứng gà rồi dân thành thị thì càng lắm trò khỉ nhưng không thể bì được với lợi thế bầy đàn mà bây giờ gọi là làm việc nhóm. Sức mạnh đoàn kết tập thể này đánh bạt mọi đối thủ
- Dậu: đông đúc, làm ăn cạnh tranh linh hoạt rồi đòi hỏi phải có nguồn chi tiêu thường xuyên đủ kiểu mỗi ngày 1 quả trứng vàng chớ đừng tham mà giết gà đẻ trứng hay bỏ hết trứng vô 1 giỏ. Đó là nói về về tài chính gà mái còn gà trống chính là tượng trưng cho truyền thông báo thức mọi người ra đồng làm việc, tạo ra văn hóa sặc sỡ kiểu nhân lễ nghĩa trí tín và chừng mực. Gà trống đạp mái ban ngày chớ ban đêm luôn ngủ 1 mình.
- Tuất: chi tiêu ổn rồi, văn hóa lễ hội có rồi thì lại cần có người canh gác, kiểm tra kiểm soát nội bộ. Và sự trung thành, cảnh giác được đề cao. Nhưng dù trung thành nhưng chủ bao giờ cũng biết chó là ăn tạp nên thỏ hết là chó săn bị nấu liền để đảm bảo không có trò chó nhảy bàn độc, tôn ti trật tự phải được duy trì nên các cụ ăn thịt chó theo kiểu giết gà dọa khỉ.
- Hợi: Con người, tổ chức chả thể nào phát triển được nếu thiếu dinh dưỡng, không đủ thịt. Nếu đói đương nhiên sẽ ăn vụng cho nên hợi chỉ sự đủ đầy trong đãi ngộ mọi người, nếu không chi đủ thì tổ chức chả khá nổi. Và 1 điều quan trọng là có thịt để dành, phải có tích lũy thì mới ok chớ cháo nóng húp quanh hay giật gấu vá vai thì còn vất vả.  
KL:
12 con giáp ẩn chứa trong nó tư duy về quản trị theo tư duy âm dương xưa, nghĩa là kỳ trước nhấn về trái quá thì kỳ sau lại trả sang phải...cứ thế cho đúng mạch trung dung trong chu kỳ biến đổi của tình hình. 
Điều này cũng không lạ vì thế đất VN dựa vào dãy Trường sơn nên cũng uốn lượn như con rắn và đường làng Việt theo thế phong thủy cũng vậy, đất thì rộng mà đường vẫn ngoằn ngoèo.
Cũng vì chú trọng âm dương quá mà các cụ đã thay thế thỏ mắn đẻ, ngây thơ bằng mèo tiểu hổ chứng tỏ vùng đất luôn phải chống ngoại xâm chớ không được yên bình. Đây cũng có thể là 1 yếu tố làm VN phát triển chậm hơn các nước xài 12 con giáp khác trong vùng vì nhân lực phát triển ít hơn họ 1 nhịp.