Tran Tuan Anh

Thứ Năm, 5 tháng 8, 2021

Gà thả vườn

5. Ngừa người ngay

Có lần mua khóa cổng ông già tôi mua khóa nhỏ. Tôi mới hỏi khóa vậy đập cái bung thì ổng bảo để ngừa người ngay là chính chớ trộm chuyên nghiệp thì khóa gấp 5 cũng mở được.

Dạo đấu giá cổ phần hóa ở Hose cũng chen lấn xô đẩy dữ vì dạo đó bên hải quan, xuất nhập cảnh chưa áp dụng luồng xanh, luồng đỏ. Như Mỹ họ cũng bảo vệ nhà đầu tư nhỏ lẻ là chính vì mấy ông đầu tư chuyên nghiệp hùng mạnh sợ thành cá mập chớ mấy ai ép được.

Nói thế để thấy hầu như việc gì cũng vậy, trọng tâm là ngăn kẻ gian chớ nhìn ai cũng là kẻ gian thì không bao giờ có đủ nguồn lực để kiểm soát mà nó còn gây trở ngại cho người ngay và làm họ stress. Như thời bao cấp thuyền trưởng lên bờ cũng bị khám xét y như thuyền viên làm các ông ấm ức lắm và nước ngoài thì họ giải quyết đơn giản bằng cửa xanh cửa đỏ.

Tuổi trẻ ghế cao

Tuổi trẻ tài cao nếu ngồi ghế cao là hồng phúc của dân tộc rồi nhưng nếu được bế lên thì phương tây có 1 câu rất đích đáng rằng:

Gắn đôi cánh cho con kiến là gây họa cho nó. Còn nhà thơ trứ danh Tố hữu thì có bài thơ tiên tri về cái này:

Chú đồng chí nhỏ, bỏ thư vào bao

Quyết định lên chức, sợ chi hiểm nghèo.

Ca nô chú bé, nhấp nhô ăn đồng

Bỗng lòe lò đỏ, Lượm ơi còn không?

Điểm lại những trường hợp tuổi trẻ ghế cao cũng khắc nghiệt phết chớ không phải thơm tho lắm đâu.

Copy

Có thằng bé nọ học dốt mà sau khi thi học kỳ mặt cứ hơn hớn.

Cha nó mới hỏi làm bài được không con?

Ba yên tâm, con chép bài của thằng to đầu học giỏi nhì lớp. Mà con cẩn thận chờ nó chép sạch sẽ mới chép trộm theo.

Tới khi báo kết quả, thằng bé 1đ mà thằng kia 9đ.

Hóa ra bị thằng to đầu lừa, nó làm xong sớm biết thằng học dốt láu cá vặt nên mới làm bộ bản kia bỏ, làm bản mới và cố tình cộng 15,16 loạn xạ

4. Sức đọc rất tiến bộ

Cách đây 70năm thì anh tự vệ trong đôi mắt đọc giấy phép đi đường hết vài phút thì giờ dân HN cùng trong thời gian ấy đọc xong 6 tờ. Tốc độ tăng gấp 6 lần này cũng có nghĩa là thích thủ tục giấy tờ vào đến cao hoang rồi.

Vật cùng tất biến, sau giấy tờ tầng tầng lớp lớp sẽ là 4.0 trùng trùng điệp điệp.

3 cô

Các cụ nhà ta rất thích hình ảnh 3 cô gái và có nhiều câu ca dao mượt mà. Nhiều người sau này chỉ lanh trí khôn đảo ngược thành cô ba là lừng lừng lẫy lẫy như xà bông Cô ba, rồi cô ba today chẳng hạn.

3 cô đội lễ mu rùa

Có cô Covid bỏ bùa lung tung

Rồi

Cô hồn, cô lập, cô vi, 3 cô cùng béo sợ lông cô nào?

Đội quân giáp mây

Khi Khổng minh kéo quân đánh Mạnh hoạch thì bị đội quân giáp mây đánh cho thua liền mấy trận, tướng sỹ lo lắm mới nói hay ta gọi Triệu tử long tới.

Quân giáp mây dùng mây ngâm dầu làm áo giáp, khiên đan mây. Khi quân Thục tới thì đao kiếm chém nảy ra, bị quân kia chém lại lớp chết lớp chạy. Chỉ Triệu tử long giáo dài may ra chọc được chăng?

Có kẻ bảo Mạnh hoạch giỏi, đọc được cả chữ tàu thế là KM à lên 1 tiếng, ta đã có kế đối phó.

Hôm sau lính trình nộp Mạnh hoạch 1 cuộn giấy thắt dây lụa đóng ấn tín Gia cát vũ hầu.

MH mở ra đọc mới biết đây là lời dặn dò của KM với các tướng.

KM dặn người bắc không hợp thủy thổ phương nam lại bị cây bông lau gây mẩn ngứa và mùi dầu làm hắt hơi dị ứng không đánh nhau được nữa.

MH rung đùi cười tít. Hôm sau đánh trận MH lại giả thua chạy nhử quân Thục đuổi theo, gần tới bãi lau MH chưa kịp phất cờ cho đội quân giáp mây đang núp bên trong ùa ra đánh thì quân KM nhất loạt bắn hỏa tiễn vào rừng lau. Áo giáp mây, khiên mây lại thêm bùi nhùi tẩm dầu bùng cháy, quân giáp mây bách chiến bách thắng thương thay bị chết sạch, MH cô thế chỉ còn biết ra hàng.

Sau có người hỏi sao lừa được MH thì KM mới trả lời rằng, phàm kẻ mới đọc thông viết thạo sẽ tin vào văn bản hơn là lời nói nên ta mới tương kế tựu kế.

HN có phố Mã mây không biết có liên quan gì đến lịch sử đội quân giáp mây không?

3. Người xin ý kiến

Tôi có Bạn xh có chiêu xin ý kiến hiệu quả phết.

Xin ý kiến của cấp trên trực tiếp là chuyện như cơm ăn nước uống. Tôi hỏi vậy sếp không chán, không bảo mình dốt à.

Ảnh bảo, tao học chiêu của các trưởng lảo đó. Người được mình xin ý kiến sẽ không đánh giá là thằng hỏi dốt mà họ sẽ khoái vì đứa nhỏ biết nhìn người, và có đứa nhỏ để sai khiển, làm đệ tử, dần dần họ sẽ nghĩ cách nâng đỡ mình.

Rồi có hôm đi xin ý kiến của Mr. Lộ VCB về đề tài thạc sỹ. Tất nhiên là ổng nhận ngay ra bài, mắng xơi xơi trước mặt bá quan văn võ hội nghị. Tới khi Mr. Ngã ngựa thì ảnh sướng cười không khép được mồm.

Không những xin ý kiến cấp trên mà còn xin ý kiến của cấp dưới vì còn vụ bỏ phiếu tín nhiệm và tụi trẻ có nhiều ý hay xài được, 1 công đôi việc.

Thế còn ngang cấp thì mình chỉ nên xin ý kiến ngoài ngành chớ bọn cùng đơn vị nó thối mồm là mình bị dán nhãn dốt ngay.

Và anh bày cho bài xin ý kiến của sếp tổng. Có được sếp tổng để mắt mới có cơ vượt qua đầu mấy sếp trực tiếp được.

Tóm lại, anh bảo, trò xin ý kiến nhìn vớ vẩn thế thôi chớ nó đóng góp vào 30% thành công đó

Chữ "Việt" 越 gồm chữ "tẩu" 走 (chạy, trốn) và chữ "tuất" 戌 (giờ tuất)

越 là Zou+Yue đi và cầm cây rìu để chặt cây cối, băng rừng khai phá. Cái này có lý hơn.

Không biết chữ này do vua TQ ban hay VN tự nhận?

Nhưng quả thật là:

Không chạy thì chỉ ăn chay

Không chạy thì chày gí

Không chạy thì cháy đít

Không chạy thì chảy xệ

2. Vì sao TQ thắng cương big tech của họ?

Với 5G thì mọi người nghĩ rằng TQ sẽ hỗ trợ cho các big tech, fin tech hùng mạnh của mình ai dè động thái xảy ra ngược lại. Họ cấm đào coin, vả miệng Alibaba, Tencent, chỉ mặt mấy ông giáo dục trực tuyến...Vậy điều gì đã xảy ra?

Chúng ta ngược về 1979 khi TQ bắt đầu 4 hiện đại hóa và họ trung thành giữ mục tiêu chữ trung của mình. Kết quả sau 30 năm thì công nghiệp hóa lần thứ 4 của TQ thành công rực rỡ. TQ trở thành công xưởng của thế giới, góp 1/2 lực lượng công nhân cho nền sx toàn cầu. Từ nay thế giới hàng hóa hạng trung bình đổ xuống do người TQ làm cho các bạn và TQ coi đó là xương sống của nền kinh tế của mình. Hay nói cách khác TQ đã đạt được vị thế cân bằng tối ưu trong nền kinh tế thế giới.

Từ nay TQ phải đối mặt với qui luật chuyển dịch, bản thân mình phải tiến lên trên nấc thang giá trị sx hàng hóa đồng thời bị các quốc gia đi sau cạnh tranh chiếm chỗ cũ do chi phí so sánh.

Với các quốc gia tây phương thông thường sẽ bị vô tình thế gọi là bẫy thu nhập trung bình. Muốn vượt qua thì họ cần sự phá hủy sáng tạo, đó là bài mà chúng ta được học, được chứng kiến và thực hiện.

Vậy tại sao TQ ngăn quá trình phá hủy sáng tạo lại?

Người TQ từ ngàn đời coi cân bằng, hài hòa âm dương, ngũ hành là quan trọng nhất. Chính vì thế mà văn minh nông nghiệp của họ phát triển số 1 thế giới và họ mắc kẹt ở đó.

Giờ đây, với vị thế sản xuất cân bằng tối ưu thì họ có vẻ lặp lại tâm lý cũ. Họ không đủ liều lĩnh để các big tech của họ phá vỡ trạng thái cân bằng mà họ đã dày công xây dựng.

Bảo vệ thành quả đôi khi sẽ là gánh nặng cho tương lai.

Trung Quốc tự đóng cửa?

Đăng ngày: 07/08/2021

Theo Le Point, sau bốn thập niên phát triển ngoạn mục, Trung Quốc bắt đầu một lối rẽ thoái trào, và đây là cơ hội thực sự cho các quốc gia khác .

Tác giả Nicolas Baverez nhắc lại, hồi thế kỷ thứ 15, Trung Quốc và châu Âu tách rời nhau. Trung Hoa thời đó là đại cường số một thế giới, chủ trương bế quan tỏa cảng, năm 1433 đột ngột kết thúc những chuyến thám hiểm của đô đốc Trịnh Hòa (Zheng He) từ Đông Nam Á đến bán đảo Ả Rập và phía đông châu Phi. Cùng lúc đó, châu Âu tiến hành toàn cầu hóa lần đầu, hướng về một nền kinh tế tư bản thâm dụng. Đế quốc Trung Hoa đóng cửa và bắt đầu suy tàn, trong khi phương Tây nắm quyền kiểm soát lịch sử.

Mao là người giành được chủ quyền đất nước, còn Đặng Tiểu Bình đã biến Trung Quốc thành cường quốc khi tung ra Bốn hiện đại hóa năm 1978. Nhờ mở cửa cho kinh tế thị trường, tư bản ngoại quốc và công nghệ, Đặng đã giúp Trung Quốc cất cánh một cách ngoạn mục nhất trong lịch sử, để chỉ trong bốn thập niên lại trở thành nền kinh tế đứng đầu thế giới về sức mua tương đương (PPP). Còn Tập Cận Bình, trong dịp kỷ niệm 100 năm thành lập đảng Cộng Sản Trung Quốc và nhân đại dịch Covid, vừa làm một bước ngoặt ngược lại khi đóng cửa Trung Quốc, đặt ý thức hệ lên trên tăng trưởng, và quyền lực của đảng đứng trên sáng tạo.

Dấu hiệu này thấy rõ qua việc nắm lại lãnh vực công nghệ, với cớ chống đầu cơ, bảo đảm cạnh tranh. Trước hết là cản bước Mã Vân (Jack Ma) qua việc buộc ngưng niêm yết Ant Technology, phạt Alibaba 2,8 tỉ đô la. Rồi đến Didi, ứng dụng gọi xe hàng đầu Hoa lục với 90% thị phần và 493 triệu người sử dụng vừa lên sàn Wall Street, bị xử lý với lý do bảo vệ dữ liệu, khiến cổ phiếu sụt ngay 40%.

Không chỉ quốc hữu hóa trên thực tế lãnh vực giáo dục tư nhân trị giá 100 tỉ đô la trên thị trường chứng khoán bằng cách cấm thu lợi nhuận, Tập Cận Bình còn đi xa hơn nữa. Về mặt chính thức là nhằm giảm bất bình đẳng, nhưng thật ra để kiểm soát tư tưởng của ngành giáo dục và xã hội. Bên cạnh đó, các công ty Trung Quốc niêm yết ở nước ngoài không còn được sử dụng Variable Interest Entities (VIE), tức các công ty bình phong giúp tránh né quy định cấm người nước ngoài không được đầu tư vào các lãnh vực chiến lược. Lập tức cổ phiếu các tập đoàn liên quan sụt mất 70%.

Từ « Bốn hiện đại hóa » của Đặng đến « Bốn phong tỏa » của Tập

Thay vì Bốn hiện đại, 2021 sẽ là năm của Bốn đóng cửa. Đóng cửa kinh tế với ưu tiên cho thị trường nội địa hiện đang dậm chân tại chỗ vì vac-xin Trung Quốc với chất lượng tệ hại nên không hiệu quả, nhất là mức cầu yếu vì những lỗ hổng phúc lợi xã hội. Đóng cửa về tiền tệ với việc Ngân hàng trung ương giám sát chặt chẽ mọi hoạt động tài chính, kể cả lãnh vực tiền ảo : Bắc Kinh muốn độc quyền nhân dân tệ kỹ thuật số. Đóng cửa công nghệ qua việc tách rời mạng internet Trung Quốc và thế giới phương Tây. Đóng cửa chiến lược với số tiền cho vay trong khuôn khổ Con đường tơ lụa mới từ 75 tỉ đô la một năm chỉ còn 4 tỉ đô la, đặc biệt là gây áp lực lên Đài Loan để thống nhất bằng vũ lực.

Sự quay ngoắt này khiến thị trường chứng khoán Trung Quốc suy sụp, tư bản ngoại quốc bỏ chạy, cơ quan quản lý chứng khoán Mỹ tạm ngưng cho niêm yết các công ty Trung Quốc vì thông tin tài chính mơ hồ. Hậu quả về lâu về dài là rất lớn.

Việc khai tử giáo dục tư nhân là góp phần kềm hãm tăng dân số. Tăng trưởng đang chậm lại ở mức 5% sẽ còn xuống dốc với việc kiểm soát doanh nghiệp tư nhân và chảy máu chất xám. Trên trường quốc tế, hình ảnh Trung Quốc xấu hẳn đi do đẩy mạnh mô hình tư bản toàn trị, ủng hộ tất cả các Nhà nước thù địch với tự do, và chủ nghĩa bành trướng đi kèm với sự hung hăng cực độ - nhất là về Đài Loan, mà Tập Cận Bình hứa sẽ nhanh chóng sáp nhập.

Theo Le Point, Trung Quốc đóng cửa là một yếu tố quyết định mà các nền dân chủ nhất thiết phải tranh thủ. Khi tự thu mình lại, Bắc Kinh đã tạo điều kiện cho việc bao vây. Các chế độ tự do cần phải thu hút các tài năng sẽ ra khỏi Hoa lục. Xu hướng dân tộc chủ nghĩa và ý thức hệ của Bắc Kinh còn tạo rủi ro đối đầu vũ trang, mà các nước tự do buộc lòng phải chuẩn bị bằng cách củng cố các liên minh và lấy lại vị thế hàng đầu trong công nghệ.

Cách trả đũa Trung Quốc thực tiễn nhất là tái xây dựng các nền dân chủ, giải quyết những biến thái của kinh tế bong bóng, quyền hạn quá lớn của độc quyền công nghệ và các mạng xã hội, lạm dụng dữ liệu cá nhân, bất bình đẳng. Dân chủ chỉ có thể chiếm thế thượng phong so với tư bản toàn trị Trung Quốc bằng cách nối lại với các giá trị đã làm nên thành công của phương Tây : rủi ro và sáng tạo, mở cửa, tự do chính trị.

1. Hoàng hôn của gà thả vườn?

Hồi nhỏ sơ tán, bác chủ nhà sáng nào cũng thả đàn gà ra vườn sau khi cho chúng ăn 1 ít thóc, chiều gọi về chuồng cũng vậy, còn lại chúng tự bươi móc kiếm ăn.

Năm kia tới nhà anh bạn cùng lớp ở Ngãi giao, vườn hơn mẫu trồng tiêu thì ảnh không thả gà ra vườn vì chúng bới hư gốc, lợi bất cập hại.

Anh này cũng thuộc dạng đặc biệt, tốt nghiệp ĐH xong chỉ đi sà lan dầu cho bạn ở Vũng tàu mấy tháng thì nghỉ bảo có tiền mà nguy hiểm quá. Từ đó trở đi không đi làm đâu nữa mà cùng với mấy anh em mỗi người 1 mảnh đất trồng cây kiếm sống.

Vậy là gà thả vườn có cái lợi kiểu ngụ binh ư nông, chi phí danh nghĩa thì ít thôi còn lại chúng tự bươi móc kiếm ăn.

Tới 1 lúc nào đó thì sẽ lợi bất cập hại vì chúng phá nhiều hơn có lợi.

Gà thả vườn nhìn thì tinh ranh nhưng chỉ giỏi vun vén cho bản thân và đàn con.

Cái gì cũng biết làm và làm kiểu làm chơi ăn thiệt nên khi có việc thì dù muốn cũng chả làm được vì đã trót bá nghệ bá tri ra bá láp quen ...chỉ được cái chủ nhà thỉnh thoảng rắc thóc bắt 1 con làm thịt thì tiện, nhưng bắt nhiều là chúng phóng tuốt lên cây dừa Bến tre nằm ngủ làm chủ nhà phải than vườn rộng rào thưa khó đuổi gà khi keo không muốn cho khách nhậu.

Bẫy chuột

Bẫy ở nhà dạo này hay bắt được chuột to. Mồi chả cá để mấy ngày lăn lóc toàn gián xớ rớ mới đem bỏ đi mắc miếng khoai lang luộc vô. Sáng mai ra 1 chú sập bẫy.

Lại mắc 1 miếng bánh mì, chưa được 5 phút bẫy sập, tiếng chân chuột cuống cuồng hoảng loạn, Chú chàng đã thoát.

Lại giương bẫy, sáng ra miếng bánh mất biến. 1 chú tinh ranh lấy được miếng bánh êm thấm.

Chuột rất khôn, rất nhanh và cảnh giác. Nhưng mồi cứ mắc để đấy thì khôn cỡ nào rồi cũng dính vì có nhịn được đâu.

Thứ Sáu, 30 tháng 7, 2021

Ra lệnh

4. Xếp hàng

Dạo này lại xếp hàng nên nhớ lại xếp hàng thời bao cấp.

Dễ nhất là xếp hàng mua thân. Thường thì 2 người 1 kéo 1 đẩy xe cải tiến tới bãi than gần bờ sông góc chân cầu Rào.

Người kéo là người khỏe, cầm càng mà. Dạo cảng HP còn người Hoa họ 2 người 1 xe chạy băng băng còn người VN từ 3,4 chú mà còn kéo xiên xẹo.

Vô bãi than kiếm chỗ than cám tốt xúc đầy. Ra cổng nhân viên nhìn thấy xe nạc vậy sẽ càu nhàu xúc bớt vài xẻng và xúc thêm vài xẻng đất bùn cho đủ cân ký.

Việc này nặng nên nhà có đàn ông con trai thì nhẹ nhàng chớ nhìn 2 mẹ con, 2 chị em gái cong đít đánh vật với xe cải tiến rất tội nghiệp. Mồ hôi mồ kê, la hét om sòm, quần thủng lỗ chỗ da trắng lấp ló mà xe chổng càng, xiên xẹo. Việc mua than, bổ củi nặng nhọc thế nên mấy anh mấy chú mới hay cùng các cô vắng chồng, chồng bộ đội chơi trò anh em, chú cháu kết nghĩa.

Dạo đó tôi không hiểu vì sao chú trung úy đi CPC rất đẹp trai vui vẻ mà mỗi khi nhắc tới anh kết nghĩa của vợ mặt cứ tái dại có vẻ điên lắm.

Vui nhất là xếp hàng mua rau củ quả. Có những thứ chỉ có ở cửa hàng như su hào bánh xe vừa to vừa già toàn xơ chỉ muối hay kho mặn ăn phát sợ, còn muốn ăn su hào trứng nhỏ mềm kiểu nạo ra làm gỏi nộm với lạc đậu phộng thì phải ra chợ.

Mỗi lần xe tới là lũ trẻ phá làng phá xóm xông vào nửa trộm nửa cướp cam, dưa lê...ăn không hết ném nhau chí chóe, mấy bà mậu dịch viên chửi lấy lệ vì rát cổ đuổi không được. Nói tới dưa lê nhỏ bằng nắm tay đàn ông ăn giòn và ngọt không biết giờ có còn trồng không?

Tràng cát trồng dưa lê, dưa bở trái bự ăn dầm đường, dưa gang dài ăn na ná dưa lưới bây giờ. Tụi rắn mắt thường rình các chị em gánh dưa qua cống (cầu nhỏ) bắc trên mương (kinh) để cướp dưa. 1 đứa rình rình tụt quần, chị em khi đó mặc quần lụa dây thun. Mấy bả vội vàng bỏ gánh 2 tay kéo quần ngồi thụp xuống, vậy là 3,4 đứa nhào vô cướp dưa chạy. Coi vậy chớ lắm khi các bà phòng thủ sẵn lấy đòn gánh phang túi bụi.

Kể chuyện quần dây thun: cô hàng xóm tôi dạy tiếng Nga khi trường đường thủy sáp nhập vô hàng hải cổ mới từ Cầu rào tới Phương lưu để dạy. Đi về qua ngã 5 bùng binh đông người cổ mới tụt khỏi yên, chân lết lết để chạy chậm chậm kiểu phụ nữ thì ai dè quần đứt dây thun. Vậy là buông tay lái chụp cạp quần té bò lê bò càng.

Xếp hàng mua thịt và biệt động SG

Mua thịt là môn khác hẳn, không dành cho con nít. Lần ấy tự nhiên thấy mấy người xếp trước bỏ đi, đang mừng vì xếp hàng nhanh thì cô bán hàng đưa ra nửa cái đầu heo tương đương 1 quí thịt tiêu chuẩn cả nhà. Đang ngần ngừ thì mấy người đằng sau bảo mang về có tí thịt, toàn xương rồi 1 cô lịch sự tới lượt được miếng thịt đùi. Trước sự ồn ào mậu dịch viên giải thích do con cổ nhỏ, bị ốm bệnh.

Tất nhiên là tôi không lấy sỏ heo mà về báo cáo phụ huynh. Cô hàng xóm bảo trẻ em không đi mua thịt được đâu, sao chị không nhờ mấy đứa sinh viên trường mình, tụi nó quen, em cũng nhờ nên mua được dễ dàng.

Ngày ấy mậu dịch viên là gái cao giá nhất nhì, còn sinh viên trường hàng hải sau đi tàu thì ngang cán bộ cao cấp nên các cô chịu đèn các anh sinh viên lắm.

Trong số sv hay tới nhà chơi thì có 1 thanh niên trẻ cao to, áo body vạt bầu, quần loe dép sabo rõ ra dáng người SG.

Ảnh kể là biệt động SG giờ đi học.

Những chuyện về biệt động giờ nghe thường chớ hồi đó nghe là mồm há hốc kiểu như vô cứ thì trùm mặt lộ có 2 con mắt để bảo mật, rồi học cách ngủ định giờ cứ đúng giờ là dậy không lệch so với đồng hồ,...đi ngang dinh độc lập muốn quan sát phải giả tuột giây giày...những chuyện có lẽ ảnh cũng nghe đàn anh kể lại chớ trước 75 thì ảnh dưới 18tuổi là chắc vì dân cách mạng trước 75 ít người lấy được bằng tú tài.

Việc mua thịt xong xuôi, hóa ra có cả 1 đường dây mua được đủ thứ từ thịt thà cá mú hàng công nghệ phẩm tới giường tủ...

Còn mua gạo thì cũng nhiều người kể rồi, tôi chỉ kể chuyện chở gạo về. Bao gạo thì nặng, tay lái thì kém lảo đảo, đường nhựa thì không sao chớ lối ra cửa hàng gạo có 1 ổ gà bằng cỡ con trâu và hẻm vào nhà tôi có đoạn đắp đất rộng 1,5m với 1 bên rau muống nước, 1 bên ao cá, gặp hôm trời mưa thì xác định tới giờ vẫn có khi nằm mơ thấy.

Lo như mất sổ gạo đúng là chuyện có thật. Có lần bố tôi mua gạo về xong phát hiện mất sổ gạo, mặt xanh như tàu lá. Nhờ cô vợ chú Ban đăng kiểm khi đó là cửa hàng trưởng xin cấp lại sổ gạo. Sau khoảng chục ngày gạo gần hết thì hóa ra sổ ở trỏng.

Hú vía

3. Chống muỗi

Tối qua vừa thiu thiu ngủ thì có muỗi đậu lên mặt. Đập trượt, kéo chăn trùm đầu phòng thủ. Được 1 lúc ngột ngạt, vừa he hé lại nghe tiếng vo ve.

Không ổn, phải mắc mùng thôi. Mùng đứt dây chăng, may có khẩu trang cột vô, rồi chỗ lủng rách lấy kẹp, tìm dây cột...xong xuôi mới tắt đèn ngủ tiếp. Cũng mất tròm trèm 30 phút mà sáng ra còn buồn ngủ.

Có con muỗi mà còn loay hoay thế đấy.

Sự kỳ lạ của tự nhiên?

Phụ nữ trưởng thành có 500 trứng rụng.

Giang hồ khoe có 500 anh em

1 nước có 500 gia tộc làm chủ, 500 đbqh, 500 huyện

Nếu bạn có 500 sjc thì cũng là phú ông

Dịch thì phải 5k, nếu chia ô 500 người xác định theo 5k sẽ tối ưu được cách phòng chống?

2. Gia phả

Mỗi tuần 1 việc bổ ích và lý thú

Dịch giã thế này ở trong nhà miết rất dễ stress như cụ ông ở Lạc long quân nên tốt nhất phải kiếm việc gì đó mà làm để duy trì tinh thần lạc quan.

Việc như vậy phải hợp với sở thích, có ích lợi lâu dài và không được khó quá hay nhàm chán.

Vậy thì nên sưu tập viết gia phả các bạn ạ, giờ này đa số trực tuyến hỏi thông tin cũng dễ.

Làm gia phả biết đâu sẽ phát hiện cha mẹ bạn xưa khai bần cố nông hóa ra là nhầm mà thực ra xuất thân quan lại có học đàng hoàng.

Lợi nữa là có dữ liệu chuẩn để bạn khai lý lịch. Món này càng ngày càng nhiều càng kỹ đó, tính chi ly ra phải cỡ 1 tuần làm việc trong năm.

Thứ nữa mở rộng được kết nối, giờ đang quan trọng như nó vốn quan trọng. 1 người làm quan cả họ được nhờ, 1 người có key cả họ qua cửa.

1. Ra lệnh

Hồi đó trường tôi giáo viên quân sự là sỹ quan từ bộ tư lệnh hải quân biệt phái về.

Học đội ngũ a Nghiêm? Sau là thiếu tướng giám đốc Tân cảng gọi tôi ra đứng chỉ huy đội hình.

Tôi quen thói dân sự lè phè, lưng còng, hô tiếng nhỏ bị ảnh chê quá trời.

Bảo cậu đẹp trai mà quân dung không ổn, không có quân oai. Chỉ huy như vậy nói ai nghe.

Chỉ huy là phải đứng thẳng, mặt nhìn thẳng, nghiêm túc, dõng dạc, rõ ràng, quân lệnh như sơn.

Sáng nay nghe tư lệnh Đam đề nghị, đề xuất đúng kiểu xuất thân dân sự hí.

Trên mây

Trên mây trước chỉ người vơ vẩn sống trên mây không thực tế. Vd thời bao cấp không lo xếp hàng mua gạo, nuôi lợn gà mà lo nghiên cứu khoa học. Thời thị trường không lo chạy mánh mà lo công việc, làm quan chức không lo quan hệ kết nối mà lo nghiệp vụ...

Tới thời phê tê bốc thì lo 4.0 mà không lo lý lịch.

Nhưng có sách, dữ liệu thì đúng là lưu trên đám mây lợi hại hơn in ra thiệt.

Thế rồi dịch tới lại xuất hiện thiên binh thiên tướng ngự trên mây nghĩ ra hàng hóa thiết yếu với không thiết yếu, rồi mồm 2m mà cách ly tập trung rồi 3 tại chỗ... thật đáng không cho ngự trên mây vì sáng sai mai sai nữa thật phong phú.

Thực thi

Nói thì luôn dễ hơn làm tức là ra luật thì dễ hơn thực hiện luật. Nhưng cái gì có khả năng sai thì nó sẽ sai.

Giống như những hành động cấm bánh mì, băng vệ sinh thực ra sai từ qui định hàng hóa thiết yếu.

Phối hợp, điều khiển công việc.

Như con người có hệ thần kinh trung ương, hệ thần kinh thực vật. Đừng nghĩ thần kinh trung ương điều khiển tất cả. Vd như đau bụng thì ý thức chỉ chỉ đạo đít được vài phút là cùng, có cố cũng chả được.

Trung ương và địa phương cũng rứa hỉ.

Sếp tốt thì đệ còn có đứa này đứa kia chớ

sếp xấu thì chả trượt đứa nào.

Hỏng nguyên thế hệ.

TQ thời cách mạng văn hóa có tiểu tướng hồng vệ binh rất kinh khủng nên cũng rất cần thiết trong phòng tránh dịch vệ binh.

Người nào nói với Lưu bang: bệ hạ có thể ngồi trên lưng ngựa mà lấy được thiên hạ nhưng không thể ngồi trên lưng ngựa mà cai trị thiên hạ.

Suy nghĩ hợp lý trong 1 bối cảnh bất hợp lý là bất hợp lý. Keynes

Hoàn thành công việc vì theo nguyên tắc và thất bại cũng vì theo nguyên tắc...

Rất nhiều câu nói nổi tiếng đề cập tới khi hoàn cảnh thay đổi thì bạn phải thay đổi chớ ngồi đó truy vết ai lấy miếng phomai của tôi thì chỉ càng nản

Thứ Sáu, 16 tháng 7, 2021

Kinh tế nôm na

7. Trai sắc gái tài

Hôm trước mới hỏi các bạn trong trường hợp nữ mạnh mẽ tài giỏi hơn nam thì thế nào?

Các câu trả lời tập trung vào thôi thì rung đùi uống cà phê hưởng thụ, rồi vợ gọi thì dạ ta làm việc nhà, có bạn bảo nam sẽ tự ti nên phách lối, rồi kiếm việc lớn mà nữ không làm được để thể hiện, có bạn tư tưởng bình quyền thì nói xem xét người dựa vô năng lực chớ không phân biệt nam nữ... Tựu trung lại sẽ có 3 dạng chính:

- ngoan hiền: lui về hậu phương việc nhà để vợ gánh vác gia sơn. Số này cũng nhiều nhiều

- loại ham chơi lười làm là đông nhất: lấy vợ xong mở cho vợ quán bún bò rồi mình đi cà nhổng, lô đề, đá gà, ăn nhậu

- loại làm việc lớn: trong đám này thực ra chủ yếu nói như rồng leo, cơm mì nói chuyện thế giới nhưng nhiều ông đúng là kinh thật, rách giời, làm những việc kinh thiên động địa mà nữ không thể nào tưởng tượng ra.

Vì sao các ông làm những việc đó và làm được vậy? Chúng ta hãy cùng nhau phân tích.

Trai Việt thường ít cơ bắp, ít lông râu và nhỏ con nét nhẹ nhàng. Họ định vị nam tả nữ hữu nhưng hơi trật vì tay phải là tay thuận chiếm đa số. Trong cuộc sống họ tin 100 cái lý không bằng 1 tí cái tình, ông nào mạnh mẽ lắm cũng đòi vừa có tình vừa có lý.

Chúng ta biết rằng, về mặt sinh học thì con người trong nam có nữ và ngược lại. Như vậy trai VN tính nữ phát triển hơi mạnh nên họ thường tránh đối đầu mà hay chơi chước đà đao, thanh dã du kích và thù dai quân tử trả thù 10năm chưa muộn...

Vậy là về tương quan tính nam của các ông hơi ít so với các bà nên đàn ông VN đa số sợ vợ và được họ giải thích trẹ ra là do ảnh hưởng của của đạo Mẫu nên VN chỉ có bà mẹ VN anh hùng mà không có ông bố nhân dân.

Với tư cách người cai trị thì họ phải gồng lên để giữ gìn sự kính trọng, tôn ti trật tự từ chị em nên phải tìm cách làm những việc mà các bà các cô yếu thế hơn hẳn đó là làm những việc điên khùng, nổ banh trời, tứ đổ tường hay đánh lộn. Món đánh lộn có vẻ được các ông dùng nhiều ha?

6. Vài khái niệm về kinh tế

Biết khách hàng của bạn và phân khúc khách hàng ứng dụng trong chống dịch sẽ giúp biết được rõ đối tượng, khu vực cần trợ giúp, cần khuyến khích, cần hạn chế...nhằm sử dụng nguồn lực hợp lý.

FIFO vào trước ra trước là chế độ thâm niên, sống lâu lên lão làng, giống thời bao cấp, phe xhcn . Nhật cũng từng tự hào món này sau phải bỏ.

LIFO không coi trọng thâm niên mà hướng tới hiệu quả, trẻ có thể lên sếp bất cứ lúc nào. Ưu điểm năng động nhưng khi sa vào bè phái thì còn tệ hại hơn FIFO

5.Trung tâm là đàn ông

1 dạo sau khi Stalin chết thấy Mao CT tuyên bố TQ mới là trung tâm CM, ra sức tranh giành ảnh hưởng với Khrushchev và không chấp nhận tbt mới của LX là đàn anh tôi lấy làm ngạc nhiên lắm. Cứ băn khoăn tự hỏi đó là vì bản chất hay vì cái gì, rõ ràng khi đó LX mạnh hơn hẳn và TQ vẫn đang trong thế nhờ vả mà.

Sau mới biết đó là do thấm nhuần Nho giáo mà ra. Khổng tử luôn chú trọng đến nhân sự, nói trắng ra là đàn ông, người quân tử vì ông trọng nam khinh nữ, ghét tiểu nhân. Khi đạt mức quân tử thì lấy mình làm trung tâm và tìm cách giáo hóa người xung quanh, dĩ hạ hóa di.

Tương tự khi Nhật bản, Triều tiên, VN thấm nhuần Khổng giáo thì họ cũng coi mình là trung tâm văn minh. Vd như Nhật coi TQ là tây phiên. VN thời Trần cũng coi mình như trung tâm văn minh và quyết liệt chống nhà Nguyên vì coi họ là dân du mục di địch thấp kém.

Dù nhà Nguyên đánh bại nhà Tống thì nhà Trần vẫn ủng hộ, giúp sức và cưu mang người Tống. Tới khi Lê lợi làm vua thì tinh thần vẫn coi nhà Minh không đủ văn minh. Khi Nguyễn trãi được giao chế định triều phục, điển lễ thì ông muốn làm theo qui củ thời Hán, Tống mà tài liệu bị quân Minh lấy sạch nên loay hoay, cuối cùng vua chọn mẫu của hoạn quan Lương đăng copy nhà Minh làm các quan chê Lương đăng dốt mãi.

Tới thời Nguyễn thì Nho giáo VN tột bậc và họ cũng coi thường nhà Thanh, coi là dân di địch mọi rợ chiếm quyền. Với sự tự tôn này thì vua Minh mạng đã tiến hành đồng hóa triệt để,các sắc dân khác phải tuân theo kiểu Việt và họ tự gọi mình là Hán nhân còn người TQ tới xa xưa phía bắc gọi là Đường nhân, phía nam là Minh hương, những người đến sau nữa là Thanh nhân.

Các cụ tự định vị mình theo văn minh Khổng giáo như vậy đó chớ không đếm xỉa chút xíu nào đến vị trí địa lý. Đó có phải là sức mạnh ý thức hệ?

4. Thói quen đi đất trong nhà có từ khi nào?

Mỗi khi vô nhà người VN thì mọi người đều bỏ giày dép bên ngoài và bước vào nền nhà được lau bóng loáng. Ai lỡ đi dép vô là bị lườm và nhắc nhở ngay. Vậy thói quen đó bắt nguồn từ khi nào? Theo Trần quang đức trong Ngàn năm áo mũ thì thời Lý đi dép sang thời Trần đi đất. Vua quan có đi giày dép thì khi vô sân chầu cũng bỏ ra đi đất hết.

3. Đọc lý lịch kinh tế hiện đại

Độc thủ đại hiệp

Khi Adam Smith phát hiện ra sức mạnh của thị trường thì cntb vồ lấy, từ nay bàn tay vô hình điều khiển tất cả, từ cân bằng cung cầu đến tất cả vì mình, chả ai chịu ơn ai. Nhà nước chỉ thu thuế, giữ trật tự an ninh hành chính... Chắc ổng có tập quyền anh và nhận ra cú đấm tay thuận mạnh mẽ như thế nào.

Sau LX ra đời, 1 phép sáng tạo bằng cách làm ngược cái người ta đã làm lớn nhất xảy ra. Họ phát hiện ra bên kia xài tay vô hình thì mình xài bàn tay hữu hình của nhà nước, có rèn luyện, kỷ luật nên cú đấm cũng rất mạnh. Ưu điểm là với những cái đã quen thuộc thì làm rất tốt, rất nhanh không cãi nhau. Cứ thế, 2 độc thủ đại hiệp Dương quá hữu và Dương quá tả dương danh giang hồ.

1929 bàn tay vô hình gây ra đại khủng hoảng, có Keynes liều lĩnh phá bỏ giới điều học mót chiêu bàn tay hữu hình về mang ra thi triển. Tất nhiên là tay vô hình vẫn to hơn hữu hình nhưng hữu hình thường luyện gồng nên cũng khỏe nhưng vụng, hay đấm ẩu đấm trượt...

Vậy là kỷ nguyên đấm 1 tay kết thúc, giờ phe tbcn chuyển sang đấm 2 tay trong khi dương quá tả vẫn đấm 1 tay, tay còn lại chỉ để gãi 5% trong thời gian rảnh rỗi.

Ăn cơm trước kẻng

Tiền tệ ngày càng có ý nghĩa quan trọng. Cứ có hàng hóa, dịch vụ là có tiền đối ứng. Nhưng ở thời điểm sau thế chiến 2 thì tiền vẫn giàn đều ở chức năng thanh toán, dự trữ, đầu tư, đầu cơ...Friedman xướng lên thuyết trọng tiền chứng minh rằng nếu năm 1929 tiền được bơm ra thì đã cứu được khủng hoảng và cổ đông chỉ quan tâm đến lợi nhuận.

Từ đây tiền mang nặng tính đầu tư, đầu cơ. Thị trường chứng khoán bùng nổ và luồng vốn phân bổ trên cơ sở lợi nhuận kỳ vọng. Kiểu ăn cơm trước kẻng trở thành phổ biến. Các phương pháp định giá trên sổ sách, dòng tiền, P/E...được áp dụng. Với TTCK mở rộng như thế thì tính đầu cơ, tham lam ưu thế, phố Wall dần tách rời và độc lập với phố Main. Và đột nhiên sau khi bơm tiền quá khủng nhằm cứu thị trường trong khủng hoảng, dịch bệnh và công nghệ mới...thì thuyết trọng tiền đứng trước thách thức. Hóa ra tham lam quá phá vỡ sự cân bằng sinh thái, an ninh độc lập kinh tế của các quốc gia.

Như vậy thời kỳ toàn cầu hóa lại bị sa đà vào lối đánh 1 tay là tay tiền, tưởng bở dùng phố Wall thượng đẳng để bóc lột phố Main và TQ đã khai thác triệt để sự ngạo mạn phương Tây này.

Trên bảo dưới không nghe

Những lý thuyết bàn tay vô hình, hữu hình, trọng tiền, kế hoạch hóa, tư bản nhà nước mà nghe đều thuộc về phái lý tính, tức là luôn luôn giả định con người suy nghĩ hợp lý, thời gian cuộc sống của công ty là vô tận và chỉ có 1 con đường phát triển hôm sau hơn hôm trước.

Ít người để ý rằng TQ đang dùng mô hình tư bản nhà nước mà ngày trước Hitler sử dụng đưa Đức từ nợ ngập đầu sau thế chiến 1 trở thành cường quốc tát Anh Pháp dúi dụi.

Khi chủ nghĩa tiêu thụ được đẩy mạnh thì họ mới phát hiện ra hóa ra con người không phải ai cũng hành xử duy lý và lúc nào cũng hành động hợp lý. Cô này khỏe mạnh nhà giàu thì không thích lại đi mê cô gió thổi bay, đó là lúc thằng nhỏ khiển thằng lớn Như vậy có người ham chơi, người ham làm, người ham xài chớ không phải là ai cũng như ai. Giống như trong dịch bây giờ ta thấy doanh nghiệp đóng vai người tốt, kẻ bị nạn và đứa cú nhòm nhà bệnh...

Siêu Ponzi

Ponzi là chiêu nợ hình kim tự tháp, lấy tiền người sau trả cho người trước. Với lượng tiền bơm ra nhiều như đợt rồi thì muốn hay không cũng phải áp dụng Ponzi, vấn đề là thời gian được kéo dài trong bao lâu. TQ thực ra đã chủ động Ponzi với chiêu kết hối từ trước.

Các bạn để ý từ khi CNH tới những năm 70 thì tiền được đảm bảo bằng vàng. Khi 3.0 thì tiền tài khoản phát triển, 4.0 tiền số rập rình. Vậy tiền tk và tiền số khác nhau chỗ nào? Khác biệt chính là với tiền truyền thống hạch toán tk chữ T nợ có còn tiền số thêm chiều thứ 3 là theo dõi ai mua ai bán realtime, các tk có liên quan tự cân đối, cái này để tương thích với IoT, A.I dẫn đến nguy cơ gạt bank truyền thống ra ngoài. Tiền tài khoản dẫn đến thẻ tín dụng. Có bạn hỏi QR code tiện lợi hơn có đè bẹp được thẻ tín dụng không? QR code thanh toán ngay, phù hợp với giao dịch nhỏ còn thẻ tín dụng đằng sau nó là cả 1 hệ sinh thái vay mượn.

IoT, AI và tiền số

Khi bạn mở cửa tủ lạnh nhà mình thì 2 con chip trên người và tủ lạnh liền giao tiếp với. 1 thực đơn được thảo ra, 1 đơn đặt hàng được gửi, thông số tình trạng tiêu hóa, sức khỏe...được gửi và tất nhiên bill tiền cũng được gửi.

Tất cả giao tiếp với nhau bằng AI và nó tối ưu hóa mọi thứ từ sức khỏe, giấc ngủ (3h sáng nay tự nhiên có đứa lạ nào điện thoại làm mất cả ngủ, đúng là ĐT chưa có AI), chi tiêu...Vậy là bạn được robot nấu ăn theo gu của bạn và chỉ có bất tiện nếu bạn khoái ăn sang là khó vì AI không cho bạn vung tay quá trán.

Tả như thế để nói tới tiền số, khi IoT tất cả giao tiếp qua AI thì con người chỉ vướng cẳng nên các AI cũng tự giao dịch, thanh toán...Tất nhiên là phải bằng tiền số thì AI mới hiểu. Giờ đây sẽ không có chuẩn như cơm mẹ nấu nữa mà là chuẩn như robot nấu, bạn không phải làm gì trừ kiếm tiền và anh cả biết mọi thứ về bạn còn rõ ràng hơn cả bạn

2. Bộ 3 bất khả thi

Bộ 3 bất khả thi - quyền lực - năng lực - nổ lực Vd: thường thì người có quyền lực cao mà năng lực thấp thì nổ lực sẽ bá đạo. Mời các bạn cho vd tiếp.

Ăn quả nhớ kẻ trồng cây và ăn cây nào rào cây ấy với Pareto

Trong 10 người trồng cây thì có 2 người hái được 80% quả

Trong 10 người hái quả thì có 2 người té dập mông, gãy tay

Đó là nguyên nhân tham nhũng ổn định

1. Ăn uống và CT 16

Dự trữ

Cứ mỗi đợt nghe đồn, nghe chính thức về cách ly, 3 tại chỗ là mọi người tìm mọi cách mua thực phẩm, rau củ... dự trữ nên nhu cầu tăng ít nhất gấp 3 ngày thường. Vd bạn mua hàng từ siêu thị thì sau 2,3 ngày họ mới giao được và thường không đủ theo yêu cầu, hơi giống bên chứng khoán t+2 và phí. Hàng mua về nhiều tủ lạnh đầy nghẹt dẫn đến chóng hư và lượng ăn phải tăng lên dẫn đến rác thải nhiều và mua thuốc đau bụng tăng.

Ăn sáng

Người SG đa số ăn sáng bên ngoài, giờ cả người ăn người bán thua. Như tôi rất ghét mì gói, năm ăn vài lần mà tuần này làm mấy gói.

Đi chợ hàng ngày

Rất đông có thói quen đó, giờ muốn mua trữ thì tủ lạnh nhỏ xíu.

Khó khăn Người nghèo chạy ăn từng bữa chừng cả triệu Trẻ độc thân quen ăn ngoài giờ mua đồ về nấu cũng khó, không biết nấu và không có đồ bếp nên có tiền mà chịu cảnh xếp hàng siêu thị vậy.

Có lợi

Hệ thống siêu thị, cửa hàng tiện lợi kiểu tây khi không thấy chợ ta bó tay chịu trói Điện sản xuất thương mại giảm thì sinh hoạt tăng, rồi nước tiêu thụ tăng. Máy bơm nhà tôi cả năm nằm im giờ ngày nào chả rì rì.

Nếu CT 16 kéo dài?

Sự xung giảm, mua đồ dự trữ giảm và bà con quay ra ăn dè tiết kiệm, đồ khô, mắm ruốc muối mè chà bông lại lên ngôi. Khi đó thì kinh tế khó

Thứ Hai, 12 tháng 7, 2021

Ý niệm thời gian

4. Mì bao cấp

Anh không ăn cơm cháy, anh không ăn cơm mì thì anh ăn gì?

Thời bao cấp dân phố khác dân quê ở chỗ họ có mì sợi là thành phần ăn độn trong tiêu chuẩn lương thực từ 12-23kg hàng tháng. Nói để các bạn miền nam dễ hình dung giống như bạn về quê mang bánh mì SG vậy. Có mẹ chồng ở quê ra con dâu cho ăn mì, bả khen ngon. Thế là cả tháng được ăn mì, sợ quá về quê vội.

Mì sợi thường được nấu nước, xào...nhưng chủ yếu là hấp (ghế) cùng với cơm, khi ai yếu mệt hoặc còn bé thì sẽ không phải ăn phần này. Khi cha mẹ đi vắng tụi tôi thường lấy mì sợi bẻ ra, cho vô chảo rang với đường, món này chỉ thua kẹo lạc chớ hơn hẳn kẹo bột. Sợi mì thường trắng ngà nhưng có đợt thì đen thùi thùi, cửa hàng thì bảo là mì sò Cu ba còn thằng bạn tôi gọi là mì thò cu ra.

Nói tới cu ba lại nhớ món mì này và đường vàng, tội nghiệp, lo gác nghiêm chỉnh quá nên giờ đói chớ bạn VN vừa gác vừa thêu tranh XQ xuất khẩu nên đỡ. Tới thời xuất hiện mì thanh dẹt Hungary chỉ nấu mì nước được thôi thì bắt đầu đói rồi và bà con quay ra háo hức với mì ăn liền 2 tôm mang từ SG ra.

Cũng không ngờ thế hệ ăn mì này sau tỉ phú nhiều thế, giàu thế mà đi ăn lẩu không ăn mì vàng, mì tươi vẫn đòi cho được 2 tôm gói giấy. Đây là hình ảnh thế hệ ăn mì. 1980, trường cấp 3 quận ven trung tâm TP Hải phòng. Trường do Uincef viện trợ sau 75 còn nguyên bản. Đoán xem tôi đứng đâu?

3. Dụng nhân như dụng mộc.

Thể nào từ ngày đóng cửa rừng nhân sự toàn gỗ công nghiệp , cao su tạp không à.

Lắng nghe những lời khen chê, bàn ra bàn vào mãi. Cuối cùng mới thấy những người nói hợp ý mình là người tốt, giỏi.

Bài thơ con cóc trong hang, con cóc ngồi đó, con cóc nhảy đi, con cóc nhảy vào...diễn tả thật đúng tình hình ở nhà cách ly. Chả bù ngày thường mọi người chỉ kêu ca về chuyện bắt cóc bỏ dĩa.

Tâm khoanh tứ đốm

Tam khoanh

Tài hoa là dù làm việc bình thường cũng tinh tế

Tài giỏi là kiên nhẫn làm xong việc khó

Tài tử là tưởng làm không được mà hóa ra làm ngon

Tứ đốm

Mồm thực dụng, làm thực dụng là Mỹ

Mồm giáo điều làm thực dụng là TQ

Mồm giáo điều làm điếu giàu là Cuba

Mồm thực dụng làm giáo điều là VN?

Vì sao VN ngày càng kém TQ?

Đơn giản vì TQ nói nghe giáo điều nhưng làm thực dụng còn VN ngược lại

2. Phong thành và pháo đài

Với CM VN thì TBT Lê duẩn là đèn 200 nến, người LĐ toàn diện, là chiến thần. Đợt 79 thì ông có chiến lược mỗi huyện là 1 pháo đài, cả nước có 400 pháo đài phòng thủ. Nếu đem chiến lược này áp dụng cho chống Covid thì sẽ là:

Ngoài 5k thì mật độ tập trung sẽ giảm 1/2, 1/3 tùy tình hình trên cơ sở duy trì hoạt động bình thường. Vd chợ đầu mối, chợ truyền thống giảm tải theo chế độ luân phiên. Mỗi phường xã sẽ là 1 trung tâm điều phối, dự trữ, phòng chống, tiêm chủng...mọi mặt, tất nhiên là dưới sự chỉ huy thống nhất của cấp thành phố, tỉnh.

Nguyên tắc đèn dầu hoa kỳ

Trong chiến tranh, mỗi khi báo động là đèn được vặn nhỏ và có lồng che tránh ánh sáng lọt ra ngoài. Làm thế để khi hết báo động lại vặn to lên, sinh hoạt bình thường. Nếu tắt hẳn thì lại phải châm đèn lại rất mất thời gian.

Cách chống dịch của TP cũng cần như thế, các dòng cung ứng, mật độ tập trung người cần vặn nhỏ chớ không phải là cắt cái rụp. Tôi nghĩ, trong tình huống khẩn cấp thì quân đội được huấn luyện và có kinh nghiệm. Cần bổ sung bên qđ vào sở chỉ huy để tăng thêm sức mạnh, sự linh hoạt và bài bản

Ngồi nhà nhiều các bộ phận chảy xệ hết cả nên phải tập thể dục. Sao tập mới 10,15 phút mà mồ hôi vã như tắm, trước đi bộ 45 phút mới được vậy. Ở nhà mới thấy máy bơm dạo này hoạt động hàng ngày, chả bù trước cứ lo nó bị hư vì cả năm nằm im ru.

Món ăn đặc trưng 3 miền theo đánh giá của 1 người không sành ăn:

- bắc: gốc tàu bún phở, thịt chó tiết canh gỏi cá

- trung: gốc chiêm bún bò huế, cháo bò, cơm gà, tré - nam: gốc miên hủ tiếu, lẩu, canh chua, cá lóc nướng trui, cuốn, cơm tấm

Cả 3 miền: cháo lòng, ốc, bánh ướt.

Người đọc văn bản

Tối qua TPHCM ra văn bản vv DN muốn duy trì sản xuất phải đáp ứng được 3 tại chỗ. Với người không liên quan thì văn bản rõ ràng không dành cho đối tượng dịch vụ thiết yếu.

Vậy mà dân ngân hàng rần rần, nơi nào nhanh còn tổ chức họp trực tuyến phân công chuẩn bị 3 cùng tại trụ sở 1 tuần... Vậy là việc người thì sáng việc mình thì tối và con hát trẻ gặp cảnh nước sôi lửa bỏng là rối tinh rối mù là luôn đúng

1. Liên hoành và hợp tung kiểu VN

Hình dáng nước VN ai cũng quen thuộc hình chữ S và rất tình cờ nó giống như đường chia đôi Thái cực đồ với chấm dương là đảo Hải nam, chấm âm là Biển hồ cpc.

Với phương tây thì thoạt tiên họ quan niệm thời gian là 1 đường thẳng vô tận, tới thời thuyết tương đối họ mới chứng minh được thời gian bị bẻ cong. Phương đông thì đường chia thái cực đồ chính là trục thời gian thực, nó dao động, bị nén kéo đẩy như xoắn ADN, 1 quan sát kiên nhẫn và thực tế.

Đó là cách người VN cảm nhận còn với người TQ thì họ lại thấy VN giống như cái chân gà mà họ chính là con gà còn thiếu chân để đứng. Như vậy, giống cái gì còn phụ thuộc vào mình là ai và mình muốn gì.

Liên hoành và hợp tung là 2 chiến lược nổi tiếng thời chiến quốc. Hợp tung là liên kết theo chiều dọc của 5 nước yếu hơn để chống Tần mạnh. Liên hoành là liên kết theo chiều ngang của Tần với những nước nhỏ muốn dựa vô Tần hùng mạnh như ô dù bảo kê. Tô tần là tác giả của kế hợp tung còn Trương nghi thiết kế nên liên hoành. Sau 1 thời gian thì phía hợp tung sàn sàn nhau kiểu cá đối bằng đầu không bảo được nhau, lại còn bị mắc kế ly gián của liên hoành nên nghi ngờ, chia rẽ. Kết quả nhà Tần nhất thống thiên hạ.

Như vậy dòng văn minh TQ đi xuống VN kiểu hợp tung. Các bạn để ý không chỉ xuống bằng đường bộ mà còn xuống bằng đường biển do bờ biển VN dài, đồng bằng ven biển hẹp và ta có 2 trung tâm tiếp nhận là vùng kinh bắc và thanh nghệ. Dòng văn minh này chuyển tải xuống người, giống cây trồng, dụng cụ sản xuất, phương pháp sản xuất kinh doanh và Phật giáo đại thừa mang theo hình thức tu tập cùng học chữ và giáo lý gọi là hệ thống học tập theo chùa.

Ở miền nam, dòng văn minh Ấn độ cũng tiến theo kiểu liên hoành qua ngả CPC và dọc bờ biển. Họ mang tới những thứ tương tự ngoại trừ Phật giáo dòng tiểu thừa, Ấn giáo, Bà la môn, Hồi giáo...đa dạng hơn. Điều này giải thích về sau miền nam xuất hiện đạo Cao đài, Hòa hảo thuần việt trong khi ngoài bắc chỉ có phái thiền Trúc lâm Yên tử mang nét việt. 2 dòng liên hoành hợp tung này gặp nhau, giao thoa tại Đồng dương, Quảng nam.

Về sau hợp tung được tiếp sinh khí mới Nho giáo, trường học tách khỏi chùa và gần giống giáo dục thế tục ngày nay. Trong khi đó liên hoành vẫn duy trì giáo dục tại chùa và Phật giáo trở thành 1 sản phẩm xuất khẩu thuần vì tại nơi sinh ra nó bị Ấn độ giáo nuốt chửng.

Hợp tung mạnh dần lấn át liên hoành ngược với kết quả trên đất TQ. Ngày nay về miền tây ta vẫn thấy trẻ em tới chùa học chữ pali và giáo lý còn miền tây bắc vẫn là căn cứ của các gia tộc, dấu vết còn lại của liên hoành phái.

Thứ Năm, 1 tháng 7, 2021

Long đàm hổ huyệt

6. Giả kim thuật

Cổ tích tây có chuyện 1 ông vua bất cứ cái gì sờ vào cũng biến thành vàng. Đầu tiên vui quá trời sau đói quá phải lạy để trở lại bình thường. Đấy xin cho là sợ thế, chả ai cho không ai cái gì bao giờ, kể cả thần. Dân châu Âu vốn ham tiền mới nghĩ chuyện đó có thật nên tìm mọi cách chế ra vàng gọi là nhà giả kim thuật. Tất nhiên là thất bại, chỉ có ngành hóa học ra đời. Nói thêm chút, chút xíu là Hitler chế được bom A nếu không bài Do thái đuổi nữ bác học đi. May quá, không thì cả thế giới dưới ách thống trị của phát xít.

Phương đông cũng có lớp người tương tự nhà giả kim thuật nhưng dân phương đông thực dụng tham sống nên hướng nghiên cứu là hòn đá trường sinh giúp trường sinh bất lão. Phái này cả gan lừa vua Tần thủy hoàng lấy rất nhiều vàng, nam thanh nữ tú rồi trốn biệt. Mà đã hết đâu, toàn cho vua uống thuốc trộn thủy ngân nên vua băng hà sớm.

Ngày nay nhà giả kim thực tế hơn, họ thấy đá trường sinh giống hình cái triện. Vậy là cứ có con dấu củ khoai là cộp đâu chỗ đó biến thành vàng ráo.

5. Thi cử

Thi cử là 1 truyền thống ngàn năm của nền văn hóa TQ. Thi để làm quan, 1 bước lên quan không nói nhiều. Xưa thi là phải tự mang lều chõng tới điểm thi rồi ở trọ, khi thi phải có văn hay chữ tốt và tránh được phạm húy nên quan ngày đó nói năng viết lách ngon lành cành đào. Thời bình thì thu thuế xử án, thời chiến cầm quân đánh trận, khi lụt lội chỉ huy đắp đê, khi dịch bệnh tính kế phát chẩn...quan xưa là đa gì năng thế bởi thi cử học hành đèn sách lòi con mắt.

Vậy là sĩ tử tới thì thì thi, thi thì tất nhiên thí người kém, thi đạt phải được trọng thị đặng thỏa chí tang bồng hổ thỉ. Ngày nay thi nhiều nhưng kết quả hầu như ai cũng đỗ đạt.

Trước ngủ 1 đêm dậy thành tiến sỹ còn giờ dậy thì mình vẫn là mình thôi. Chỉ có điều thi nhiều quá hóa thị. Dân VN vốn nữ tính cao thi nhiều lại càng thêm âm tính

4. Ý nghĩa của kế hoạch

Kế hoạch 10 kết quả 1 thì là thất bại ê chề, chủ quan duy ý chí... Kế hoạch 1 thực hiện 1 thì nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ, vượt qua gian khó Kế hoạch 0,5 thực hiện 1 chu choa là giỏi, tự hào quá...

Mà kế hoạch là cụ thể hóa của tham vọng, ước mơ. Tham vọng ít 1 chút thì dễ thấy mình hạnh phúc.

06.07.2021

Vậy là hệ thống giao dịch chứng khoán Thái lan SET sau 21 năm hoạt động tại HOSE đã hoàn thành nhiệm vụ. Bà con lên tàu trung chuyển nội địa FPT để di chuyển tới ga KRX Hàn quốc.

Nhớ khi 1999 SET tới như cứu cánh của TTCK VN. Kể từ ngày đó hệ thống chia ngọt sẻ bùi cùng với thăng trầm của chứng trường Việt. 6 năm đầu giúp miễn phí và FPT cũng học từ đây để thiết kế hệ thống giao dịch chứng khoán cho HNX. Từ giao dịch tại sàn tới giao dịch từ xa, giao dịch trực tuyến, nâng cấp, bảo trì, sửa lỗi...tất tật đều có sự đóng góp của chuyên gia Thái lan.

Kể từ khi Covid 19 hoành hành thì hệ thống cũng gặp trắc trở và dẫn tới sự chia tay. Tạm biệt các bạn Thái với tình cảm và sự trân trọng.

3. Đen trắng và biện chứng

Các bạn thường nghe những người có tư duy đen trắng kiểu chỉ 1 là đúng 2 là sai, đơn giản kiểu nhị nguyên, âm dương, ngày đêm...rõ ràng là kiểu tư duy bị hạn chế, chật hẹp, bị bó buộc...và kém xa tư duy biện chứng.

Lấy vd đơn giản 2 người có 1 con gà thì người đen trắng bảo mỗi người nửa con còn người biện chứng phân tích các mối quan hệ 1 hồi kết luận 1 người được lông gà, 1 người nguyên con...vậy là biện chứng hay quá. Điển hình như tu tập trong đạo Phật, ai cũng nằm lòng Phật tại tâm, buông dao thành Phật, tự giác ngộ...nhưng thực ra với đa số thì chỉ hiểu biết cơ bản, rất ít người hiểu sâu. Tuy vậy ai cũng nghĩ là mình hiểu.

Còn tư duy đen trắng phù hợp với kiến thức phổ thông như toán lý hóa sơ cấp cổ điển. Hay kế toán thì nhân viên chỉ biết hạch toán đúng qui định còn kế toán trưởng mới toàn kế được. Vậy là đen trắng phù hợp với 95% còn biện chứng là 5% .

Cho nên ta mới thấy nhiều VIP phát biểu biện chứng nhưng thực ra là nước đôi. Các bạn để ý sẽ thấy 95% trường hợp sẽ là như thế. Kết luận tư duy đen trắng hay biện chứng cần phù hợp với trình độ, cố quá thì luôn quá cố.

Đen trắng như tạ tay 5kg còn biện chứng là tạ 60kg lận. Lựa chọn vừa sức cho lành, anh nào khỏe thì ăn cơm dưa, anh nào thua về bú tí mẹ

Vd: Lạ lạ Nhiều người kêu ngân hàng không chịu gánh bớt khó khăn bằng cách giảm lãi suất trong khi đó lại khen người Do thái hết lời. Họ là trùm cho vay đấy ạ, không dưng mà bị dân Tây ghét

Vd nữa: Ai được viện trợ nhiều hơn?

Anh người bắc vô SG thấy biển sữa honda rất nhiều mới bảo Nhật bản là đàn em của Mỹ mà viện trợ ra ri thì Mỹ còn khủng cỡ nao.

Anh người nam ra HN mới tới cửa ngõ thủ đô đã thấy tiệm bán CCCP cơm canh cháo phở nhiều quá trời mới bảo LX viện trợ tới từng miếng ăn thế chả trách.

Đức trị và pháp trị

Ở TQ có 2 lực lượng tranh đấu với nhau trong việc quản trị và đức trị và pháp trị.

Đức trị tức Nho giáo đại diện bởi Khổng tử quan niệm 1 xã hội cần có sự quân bình, hài hòa và đạo đức giúp cho việc ấy được hữu hiệu.

Phái pháp gia đại diện Hàn phi, Thương ưởng ...chủ trương lấy luật trị quốc. Không kể sang hèn, cứ căn cứ vào luật mà xử, rất rõ ràng minh bạch. Rốt cuộc Nho giáo thắng.

Có bạn bảo thực ra là vua xài cả 2, ngoài mặt trọng đức nhưng trong dùng pháp. Không sai, nhưng đức nặng hơn hẳn vì luật của phong kiến TQ chỉ gồm hình pháp, chỉ có điều cấm và hình phạt chớ không ảnh hưởng đến chuyện kinh tế làm ăn thương mại. Vậy vì sao đức thắng pháp trong khi ưu điểm rành rành?

Xin thưa tất cả do ý thức của con người, mà ý thức đương nhiên phụ thuộc vào tâm sinh lý.

Người TQ âm tính cao nên có xu hướng tránh đối đầu trực diện, thích sở hữu mọi thứ kể cả chồng con, sở trường chi tiết tiểu tiết và tin ở thần linh, trọng cung hơn trọng chứng...cho nên dùng đạo đức sẽ tiết chế được những cái này, nếu thiên về pháp sẽ dẫn đến máy móc giáo điều tủn mủn vì pháp dựng lên sẽ rất chi ly, hà khắc và quan trọng nhất là không duy lý

2. Nhất thốn thổ

Các cụ là nông dân nên rất yêu quí đất đai, cái chi cũng gắn liền với đất đai. Ví dụ như ngụ binh ư nông là thời bình làm nông dân, có chiến tranh thì làm lính. Rồi công việc nặng nhọc là cuốc đất và bổ củi, nhất thổ nhì mộc, ráo mồ hôi là hết ráo tiền. Của vợ họ cũng ví là nhất thốn thổ...tới chiến tranh đánh không lại thì giở chiêu tiêu thổ vườn không nhà phá. Tới khi hòa bình thì chia đất là thổ cải, cải cách ruộng đất. Tới khi kinh tế thị trường thì vẫn tiếp tục truyền thống tiêu thổ, lần này là ăn đất.

Tiêu thổ kháng chiến 1947 địa phương nào làm mạnh nhất? - Vinh: trung tâm công nghiệp miền trung, trên Đà nẵng với nhà máy xe lửa Tràng thi, nhà máy diêm... - Huế: Đại nội, Phú bài - Thái nguyên: chốt chặn để rút lên Tây bắc

1. Long đàm hổ huyệt

- Lê văn thịnh: thái sư triều Lý, vốn là thầy giáo của vua. Bị cách chức đuổi về quê vì tội hóa hổ mưu sát vua. Nguyên nhân thật: chưa rõ (có thể do câu chữ làm không đòi được 2 động trong tranh chấp biên giới Lý -Tống ).

- Trần ích tắc. Học giỏi thông minh đẹp trai nhất nhà Trần. Đầu hàng Nguyên mông nên chết tên ả Trần. Từ đó ai có ấn đường lõm vào bị coi là xấu tướng.

- Nguyễn Trãi. Hùng văn số 1. Bị tru di tam tộc vì vướng vào âm mưu tranh chấp ngôi vua của hoàng hậu

- Cao bá quát là thánh chữ kinh bắc, làm quan lận đận tính ngang tàng chê cả thơ Huế lẫn mắm Nghệ. Sau khởi nghĩa bị lính bắt hành hạ. Từ đó câu bất nhân như lính mới phổ biến.

- Đào duy từ vì là con của con hát xướng ca vô loài nên không được thi cử để làm quan. Chàng liền trốn theo chúa Nguyễn dâng Hổ trướng khu cơ và kế đắp lũy Thầy. Từ nay Trịnh Nguyễn ngang phân, Trịnh hết bắt nạt.

- Nguyễn hữu chỉnh, chim cắt biển, đệ quận Huy. Khi quận Huy bị kiêu binh giết thì Chỉnh trốn theo Tây sơn. Là người bày kế cho Nguyễn huệ diệt Trịnh, góp công lớn làm sụp đổ vua Lê chúa Trịnh ở bắc.

Hổ trướng khu cơ

của Đào duy từ là cuốn binh thư cổ duy nhất của VN còn nguyên vẹn. Những cuốn khác như Binh thư yếu lược, Vạn kiếp tông bí truyền thư của Trần hưng đạo bị thất truyền hoặc là sách chép độ khả tín không cao.

Nhiều người chê Hổ trướng khu cơ viết thường, không hay ho, hàm súc như Tôn tử binh pháp...bên TQ tuy nhiên Hổ trướng khu cơ lại có điểm độc đáo là ít lý luận và thiên về kỹ thuật thực hành. Phần kỹ thuật trình bày đầy đủ các phương tiện vũ khí thời đó như cách làm thuốc súng, pháo, xe đánh thành, hỏa tiễn...đều ghi chép đầy đủ và người VN hiện đại với con mắt bây giờ thì chê tới mà không biết rằng đứng về sự tự chủ vũ khí đạn dược thì giờ còn kém xa thời đó. Cũng nhờ cuốn sách này mà tôi chứng minh được người việt có biết và sử dụng bánh xe mà 1 anh khá có tiếng trên MXH nói là không.

Tóm lại, đây là cuốn sách mà những ai ham thích kỹ thuật, hiểu rằng muốn VN phát triển thì cần phải CNH nên có. Đơn giản vì Đào duy từ là 1 người VN hiếm hoi có tư duy về kỹ thuật, về xây dựng thực hành chớ không le ve lý luận trên trời như đa số người VN nhầm tưởng thế mới là giỏi giang.

Thứ Tư, 2 tháng 6, 2021

Môi trường zero

7. Thành phần cơ bản

Thời cha mẹ tôi được chấp nhận là thành phần cơ bản, thành phần lao động là vinh dự lớn. Như mẹ tôi giáo viên được 13kg/tháng còn nhân viên hành chính 16kg, công nhân từ 19 đến 21 kg. Trong buổi tranh luận vui ở khoa cơ sở cơ bản thầy Đào vũ hùng là trưởng khoa, mọi người cố chứng minh giáo viên không phải là trí thức vì thực ra lao động mồm là chính và tay phụ trợ. Cãi lan sang ông Mendeleev cha đẻ bảng nguyên tố tuần hoàn không phải là nhà bác học vì ổng chỉ sắp xếp các nguyên tố theo trật tự mà thôi. Nay ngược lại, ai cũng dấu quá khứ bổ túc công nông đi mà khoe bằng TS, chưa an tâm phải là tskh có gốc gác quan lại thời phong kiến thì mới đạt chuẩn.

6. Kỷ niệm thư viện

Khi tôi đi làm ở ngân hàng nhà nước 17 Bến chương dương năm 96 được cấp văn phòng phẩm là mấy quyển tập Tín nghĩa ngân hàng, giấy caro, viết chì...là đồ trước 75 còn tồn kho. Tính thích đọc sách hôm sau liền đi qua thư viện nằm góc sau hội trường lớn. Sách ở đây rất phong phú. Ngoài sách về ngân hàng, kinh tế, thương mại bằng tiếng Anh, Pháp, Việt ra thì sách truyện rất nhiều.

Hỏi thì e thủ thư bảo trước còn nhiều nữa, đã chuyển ra HN mấy đợt rồi. Em này tên Liên sau chuyển qua ngân hàng chính sách rồi buồn chuyện chồng con sao đó nghĩ quẩn tự tử, thật tội nghiệp. Dạo đó không để ý mấy sách ngân hàng mà chỉ lục tài liệu về chứng khoán thì được biết có mấy quyển in roneo về thị trường trái phiếu, thị trường cổ phiếu có chi tiết các ghép lệnh...thì các sếp các anh mượn đọc dài hạn cả với lời dặn đừng nói cho ai biết. Thế là từ đấy sang thư viện chủ yếu là đọc báo, đọc truyện và nói chuyện.

1 hôm nghỉ phép vô thấy thư viện ngổn ngang, hóa ra tài liệu, sách theo qui định mang ra bán ve chai cân ký hết để chỗ mua sách mới. Thật hoài của, ngó quanh thì chặn giấy, gạt tàn thuốc lá có logo ngân hàng quốc gia cũ cũng biến sạch trơn.

Theo trend

Mới yêu thì hỏi chịch chưa

Hứa vô qui hoạch thì hỏi có chứng chỉ chưa

Giờ thì là chích chưa?

5. Tương cà mắm muối

Ma gi xì dầu mắm thối

Dạo trước trên đường từ Đồng bớp xuống trường hàng hải có 1 xưởng làm đậu phụ đậu hũ xì dầu, nước tương. Từ xa là đã ngửi mùi hôi hôi xì dầu, lại gần thì con mương rạch chảy nước đen xì xì.

Hồi nhỏ chủ yếu ăn đậu hũ, sau lớn lên mới dùng nhiều nước tương xì dầu với các món của người hoa như dim sum, cá hấp, vịt quay...

Món này gốc từ TQ và được Cao biền đem qua đây dọa là để luyện âm binh làm bà con tin sái cổ. Nước tương rất phổ biến ở TQ, Nhật, Hàn...và những chỗ có người hoa.

Nhớ cà dầm tương

Dạo sơ tán có lần tôi ở Bần yên nhân, cái nôi làm tương ở đồng bằng sông hồng, nhớ mãi mùi tương, dãy chum tương. Dân quê bắc hay dùng tương để chấm chớ ít dùng xì dầu nước tương dù cùng chế biến từ đậu nành. Mãi tới tk19 thì tương mới ra đời. Món cà dầm tương giờ thành đặc sản và tương không chỉ chấm rau, chấm thịt lợn thịt dê ...nữa mà giờ biến tấu sang cá chưng tương.

Ngoài Bần yên nhân thì tương Nam đàn cũng có tiếng. Tuy nhiên món này cũng phải ăn quen mới thấy ngon. Có lần mang chai tương bần về vợ con ăn đúng 1 lần rồi không ăn nữa.

Nước mắm

Người VN rất quen thuộc với nước mắm tới nỗi khi cậu bạn học năm thứ 3 quê yên thành NA nói lần đầu tiên được ăn nước mắm ngon quá thì tôi rất lấy làm ngạc nhiên. Cái thứ mắm cô đặc cho vô nước đun sôi lên này mặn chát khác chi nước muối màu. Nó bảo ở quê toàn chấm nước muối màu.

Vô SG có lần ở nhờ nhà ông chú xã hội, thũy thủ viễn dương dạng đi 1 năm nằm bờ 2 năm. Ông này có tuyệt chiêu 1 cục Camay hạ được 5 cô gái trẻ, ngoài ra ổng còn có nghề làm mắm sống. Cá nục mua về làm sạch xếp vô hũ sành, cứ 1 lớp cá, 1 lớp muối ngoài ra còn riềng, đậu nành rang theo công thức của ổng. Mang ra phơi nắng chừng tuần là lấy cá ra ăn gọi là mắm sống, ngon nhức lách.

Vậy có ai ghét nước mắm khộng. Xin thưa vẫn có, đó là Cao bá quát, có lẽ ổng quen ăn nước tương nên không chịu nổi mùi nước mắm: Ngán thay cái mũi vô duyên Câu thơ thi xã, còn đó Nghệ an...chở mắm. Mùi mắm đúng là nực nồng thiệt, các bạn cứ tới phan thiết, An giang qua dãy phố chế biến nước mắm thì sẽ cảm nhận được liền.

Mắm VN được dân làm từ bắc vô nam, càng xuôi nam càng đa dạng vì gốc mắm là người Chiêm thành làm. Thôi thì đủ loại, từ mắm làm từ cá biển như cá cơm, cá nục, cá thu, cá tạp...tới mắm cá nước ngọt cá linh cá lóc rồi mắm từ con cáy, ba khía tới mắm tôm mắm tép. Nghe tới mắm cáy thì hồi nhỏ ăn nhiều quá tới nỗi giờ nó thành đặc sản bạn mang vô cho ăn cũng thấy thường thường. Miền trung thì Huế có mắm tôm chua thành danh rồi mắm tôm Thanh hóa hun đúc lên chất gái Thanh...còn 1 thứ mắm nữa từ thịt động vật như mắm ngóe của đồng bào Tây bắc nhưng độc nhất vẫn là mắm của người Kinh, cô Tấm thịt em làm mắm.

Tóm lại, với người Việt gi gỉ gì gi cái chi cũng thành mắm, cứ nghe chị em gọi con mắm này, rồi khắm như mắm tôm thì biết.

Nguồn gốc của người việt

Có 2 trường phái chính, 1 là ta từ tàu, 2 là từ mon khmer và phái nào cũng có lý. Phái nói gốc từ TQ có dẫn sử liệu đàng hoàng, chứng minh bằng chữ viết, văn hóa, hình dáng, từ gốc, món ăn... đều từ TQ mà ra.

Xưa các cụ gọi VN, TQ, Nhật bản, Hàn quốc là đồng văn đồng chủng vì lẽ đó. Khi giao tiếp chỉ cần bút đàm giống như ta chat chit bây giờ là hiểu nhau hết. Thế mà có ông dám mở miệng chê các cụ lười học ngoại ngữ. Cái tâm thức chê xưa dốt nát, hủ lậu, sai lầm đã thành nếp quá khó bỏ.

Giống như nhà vô phúc con cái toàn bêu riếu cha mẹ vậy. Giờ văn minh thì gọi là khối văn hóa đông bắc á chịu ảnh hưởng của văn minh TQ. TQ cũng rất cổ vũ phái này, lời kêu gọi lãng tử hồi đầu từ năm 45 đã có chớ không phải gần đây mới rộ.

Phái thứ hai cũng đưa ra các dẫn chứng khoa học, khảo cổ, gene...mạnh mẽ và được tây ủng hộ. Đúng là phân tích gene thì phái 2 thắng thế do tỉ lệ ngon hơn nhưng các bạn biết rằng gene của đàn ông thì biến mất sau nhiều thế hệ, chỉ có gene phụ nữ là trường tồn. Nên đàn ông tàu lấy nữ bản địa phải chịu thiệt về gene thôi.

Có 1 điểm 2 phái bỏ qua là trong nhóm đồng văn đồng chủng chỉ có người việt ăn nước mắm còn lại là ăn tương. Người TQ là văn hóa vại tương còn người việt là văn hóa hũ mắm. Khác nhau như bên trên bờ, bên dưới thuyền vậy. Thế là tỉ lệ gene Mon Khmer phải như thế nào mới khiến người việt thích ăn mắm chớ.

Tiện đây giải thích luôn vì sao VN kém TQ. Ăn tương thì sẽ có Tưởng lãnh đạo rồi có tượng Mao CT, theo thị trường thì thành tướng, bố tướng còn ăn mắm thì suốt ngày măm măm. Chỉ lo ăn, tham ăn, thương ăn tối ngày thì lạc hậu đậu phộng phải rồi.

4. Chuyện tổ chức

Sir Bobby Charlton là cầu thủ Anh vô địch thế giới, cùng MU là đội bóng Anh đầu tiên giành cúp châu âu năm 68. Ổng giành được quả bóng vàng và được phong hiệp sỹ. Sau ông đi làm hlv cho các đội trẻ.

1 lần tới trường năng khiếu châu phi ông đã đưa ra bài học về tổ chức như sau: Ông và 10 người trên 40tuổi, không chuyên về đá bóng đấu với đội u17 của trường. Ai cũng lo ngại lo thua nhưng ông đã bố trí đội hình chiến thuật để đánh bại đám trẻ kỹ thuật và sức khỏe tốt nhưng dốt về chiến thuật, lũ trẻ chỉ biết chiêu ruồi bu, mạnh ai nấy đá, không chịu phối hợp...

Bài học rút ra là nếu có tổ chức tốt thì nhân lực trung bình yếu vẫn hoàn thành tốt nhiệm vụ. Chuyện thứ 2: TQ sau vụ bát quốc liên quân và Thái bình thiên quốc thì thức tỉnh. Hiểu rằng chỉ có công nghiệp tây mới mạnh được. Thế là Lý hồng chương đi mua thiết bị, thuê chuyên gia tây về xây nhà xưởng sản xuất súng, pháo, tàu chiến...chẳng bao lâu sau TQ đã có 1 hạm đội hùng mạnh số lượng tàu vừa mua vừa đóng vượt Nhật.

2 bên đánh nhau, hải quân Nhật nhanh chóng đánh bại hải quân nhà Thanh. Hóa ra TQ tàu to súng lớn hơn nhưng thủy thủ, sỹ quan kém nghề, điều động tàu, bắn pháo trật lấc...nhưng điều quan trọng nhất là lứa sỹ quan trẻ được tây đào tạo không được nắm tàu, thuyền trưởng toàn là ông già có thâm niên nhưng không biết gì về hải quân hiện đại. Sau trận thua ấy người TQ mất lòng tin vào máy móc. Lần công nghiệp hóa lần thứ nhất thất bại thảm hại.

Bài học rút ra là nếu chỉ học được cái vỏ mà không có hiểu biết tường tận về nó thì cũng thất bại

Ông Lã vọng nói có 6 điều cần giữ là nhân nghĩa trí tín dũng mưu và 3 pháp bảo là đại nông đại công đại thương. Có như vậy thì nước yên ổn.

3. Môi trường zero

Hay còn gọi là môi trường số không. Tây thì coi môi trường số không là trạng thái nguy hiểm vì vật chất bên ngoài sẽ tràn vào. Một trong những bằng chứng sợ chân không tuyệt đối là họ coi môi trường phải có khí ê te dù không chứng minh được.

Còn phương đông coi trạng thái trống rỗng là trạng thái lý tưởng mà họ cố gắng đạt được thông qua trạng thái thiền. Với họ môi trường cũng luôn có thanh khí để chuyển vần vũ trụ, xã hội.

Số không và an toàn

Thông thường mỗi người có 3 vòng an toàn, vòng lễ nghi và vòng rủi ro của mình. Vòng an toàn là nơi con người được thả lỏng, không cần đề phòng, thoải mái...nhiều cặp vợ chồng hoặc bạn bè quá thân thiết thường xuyên xâm nhập vòng an toàn của nhau khi mặn nồng thì mặn nồng mà gây lộn, hiềm khích cũng ghê. Khi Covid thì vòng an toàn bị xuyên thủng nên con người trở nên cảnh giác, sợ hãi, nghi kỵ người lạ...

Trước 1 thời đi học thì sinh viên thường được thi hết môn bằng cách thi vấn đáp. Tới đây thì các bạn biết nhược điểm của phương pháp phỏng vấn này vì vi phạm nguyên tắc vòng an toàn nên giờ thi vấn đáp gần vắng bóng.

Số không và quyền lực

Khi Philippines đuổi Mỹ ra khỏi căn cứ quân sự Subic họ rất hả hê, tự hào mà không biết rằng mình tự sa vô thế đuổi hổ cửa trước rước beo cửa sau. TQ ngay sau đó đã tràn vào lấp chỗ trống trên biển đông do Mỹ rút đi.

Trước 45 Pháp cai trị VN hà khắc, quốc dân đảng khởi nghĩa bị dìm trong bể máu. Thế chiến 2, Nhật tràn vào bắt giam tước vũ khí Pháp dựng lên chính phủ Trần trọng kim không có lực lượng vũ trang. Nhật đầu hàng đồng minh, khoảng trống quyền lực lộ ra và Việt minh nhanh chóng chớp thời cơ cướp chính quyền.

Ở SG dù Trần văn giàu khởi nghĩa thành công nhưng ngân hàng Đông dương chứa 34T vàng lính Nhật vẫn đứng gác nên không làm gì được.

Số không và luật pháp

Vô pháp vô thiên là câu Mao CT thích nhất và lúc bí thì ổng dùng tiểu tướng hồng vệ binh xử hết các đối thủ cạnh tranh. Bình sinh Mao CT cũng rất thích Thủy hử nói về 108 anh hùng Lương sơn bạc chỉ coi trọng tình huynh đệ, bất cần luật pháp nhà vua. VN sau 54 ở miền bắc, sau 75 ở miền nam cũng dẹp trường luật và khi đó điều hành xã hội dựa trên nghị quyết, sắc lệnh.

Sau 85 đổi mới, mở cửa hội nhập thì không thể thiếu pháp luật nên các luật được xây dựng gấp rút. Trong điều kiện số không về luật nên 100 hoa đua nở, ai mạnh, sở trường về luật nào, ở đâu thì người đó, ngành đó chủ trì. Tất nhiên tham khảo luật từ TQ là nhiều nhất vì tương hợp thể chế nhưng các nguồn từ Nga, Đức, Anh Mỹ, Nhật...cũng ào vô lấp chỗ trống.

Có thể nói rằng sự lai ghép nở rộ. VD như luật Doanh nghiệp, ban đầu lấy gốc từ TQ có chỉnh sửa nhưng sau 1 thời gian thì các điều khoản theo kiểu luật Anh Mỹ lại được thêm vào như là 1 lựa chọn. Các bạn có thể thấy rõ qua mục quản trị công ty hoặc vấn đề ban kiểm soát hay tiểu ban kiểm toán thuộc HĐQT...

Số không và tu tập

Đường tăng trải qua 80 kiếp nạn mà chưa thành phật vì còn 1 bát tộ vàng. Buông bỏ hết không sở hữu mới thành phật. Các thiền gia cũng biết bản chất con người là lòng hươu dạ vượn, ý nghĩ linh tinh, định kiến chấp trước luôn vẩn vơ xung đột trong đầu nên mới dùng hơi thở để tập trung tinh thần nhằm tạo ra trạng thái đầu óc trống rỗng. Những ý nghĩ theo đường rầy bị dọn đi để sau khi thiền những ý nghĩ mới không theo lối mòn có cơ hội ra mắt. Nhiều người còn đẩy lên thành phái vô ngôn, không nói mà chỉ dùng cử chỉ biểu đạt tối thiểu nhằm đánh thức deep thinking

Số không và việc làm

Không có việc làm là dở hơn là không có gì. Nếu 1 người bận rộn sau đó có lúc không phải làm gì thì thấy thảnh thơi rất sướng còn không có việc gì quanh năm suốt tháng dễ bị trầm cảm còn nản hơn bị sếp đì.

Để an toàn mới thực hành không nghe không thấy không biết, thoạt tiên là để né cái xấu nhưng sau phân biệt tốt xấu khó quá. Vd tốt chung thì lại hại mình và xấu người thì lợi mình nên cứ 3 không cho lành. Giờ Covid còn lên 5K, 7K nữa cơ.

1 đời mắm môi mắm lợi làm việc tranh đấu thì từ người nổi tiếng, giàu sang đến kẻ nghèo hèn 99,99% tổng kết lại cuộc đời vẫn như AQ mong 20 năm sau sẽ có trang hảo hán với 1 số 0 méo xẹo chứng nhận

Số không và tài năng

Không chia sẻ các bí quyết, phương pháp, thông tin là thói quen truyền thống từ tây tới ta. Từ thói quen này nên con người khám phá, dấu diếm, thất truyền rồi tái khám phá trên suốt chiều dài lịch sử của mình. Tới thời định lý cuối cùng của Fermat ông còn đố kiểu tao giải được mà lề bé quá không viết ra đây làm mấy trăm năm vật lộn thì mới có người giải được.

Tây dần dần theo hướng công khai, chia sẻ kiến thức vì có luật sở hữu trí tuệ còn ta thì cứ trùm chăn cho chắc. Ngày nay qua bao thăng trầm kiểu đốt sách chôn nho chém nhà thiên văn...thì các quốc gia hiểu rằng phải có hệ thống hỗ trợ người tài từ khám phá, giáo dục, sử dụng, khuyến khích, động viên mọi người nghiên cứu, ứng dụng...nôm na kiểu như công nghiệp lăng xê ca sĩ bây giờ vậy. Cho nên chỗ nào còn để người giỏi trong môi trường chân không rồi bảo để nó tự bơi, nếu có tài thực sự thì nó sẽ như kim trong bọc phải thòi ra thì đó là tư duy kiểu trước thời phục hưng.

2. Phù thủy

Là những người có khả năng siêu nhiên kiểu hô mưa gọi gió, trừ tà trấn yểm chữa bệnh tâm linh...nên có vẻ ngoài kỳ hình dị tướng. Phương đông thiên về chế thuốc trường sinh bất lão chứng tỏ tham sống còn phương tây thì nhăm nhăm chế hòn đá tạo ra vàng tức thuật giả kim, rõ ràng là tham tiền. Do đó tây ham làm trò tư bản đông ham giữ quyền lực là từ xa xưa.

Dần dần những kỳ thị với dân phù thủy mất dần thì người ta lại xoay sang hàm ý ca ngợi: kiểu cầu thủ này có đôi chân ma thuật, HLV kia có tài phù thủy. Thời mới phát minh ra máy hơi nước dân Tây cũng coi đó là trò phù thủy. Khi vua nhà Nguyễn được báo cáo bên tây đèn treo ngược vẫn sáng thì cũng coi đó là trò phù thủy. Sau khkt trở thành ngành khoa học chính xác không bị coi là trò phù thủy nữa thì ngành tài chính lại sản sinh ra các phù thủy.

Họ phát hiện ra rằng ai cũng muốn kiếm lời và ai cũng nghĩ mình thông minh sáng suốt hơn kể khác nên củ hoa tuy lip Hà lan mới mắc như thế và osin trở thành triệu phú. Dịch Covid âm binh nổi lên thì chỉ có tài chính là nơi nhộn nhịp. Thị trường rầm rập đi lên mặc cho nhà đầu tư nước ngoài bán ra, tài khoản mở mới tăng cao, thị trường nở nồi gấp 3,4 lần và các anh tài nhận định tiền tiết kiệm đang được rút ra để đầu tư.

Nhận định này đúng và nhà đầu tư cũng biết rõ, cứ nhìn mức tăng giá của cổ phiếu ngân hàng, CTCK thì thấy kỳ vọng đặt ở đâu. Mà ngân hàng, CTCK thì luôn hỗ trợ nhà đầu tư qua margin, cho vay, trái phiếu, dự án...vậy là các phù thủy tài chính đã giơ ra đũa phép của mình, chỉ chưa biết khi nào họ mỏi tay.

Từ khi Hose không cho hủy sửa lệnh thì hệ thống bớt nghẽn hẳn và thanh khoản tăng vọt chứng tỏ nhà đầu tư sẵn sàng chấp nhận việc sửa luật chơi dù không theo thông lệ miễn là họ có lợi. Xứng đáng là 1 case study.

Khi kinh doanh lớn đụng đâu lỗ đó thì cho thuê nhà thuê đất là chắc nhất.

Phân biệt sếp và lãnh đạo - sếp: kỹ chuyện bếp núc, hay xúc gạo về nhà - lãnh đạo xạo bạo hơn

1. Cách tính toán chiến lược của người TQ

Sau khi nhất thống thiên hạ thì Tần thủy hoàng chỉ còn ngại Di địch tấn công nên ông cho xây Vạn lý trường thành mong ngăn cách dân nông nghiệp và dân du mục. Phát kiến đó còn dùng tới ngày nay như làm tường rào với VN, còn Mỹ thì với Mexico...đó là chưa kể hàng rào điện tử Macnamara, sư tổ của tường lửa, tiền số bây giờ. 1 chiến lược lừng danh nữa là thế chia 3 thời tam quốc.

Thế chân vạc này làm Khổng minh lừng tiếng và giúp nhà Thục yếu nhớt cự lại được với Tào tháo gian hùng. Thời chia phe tbcn, xhcn thì Mao CT len vào bằng cách tập hợp lực lượng thứ 3 là phong trào không liên kết cũng là 1 phép chia 3 thiên hạ. Đặng tiểu bình quyết thoát khỏi lối bao cấp đít mọc rêu bằng 4 hiện đại hóa và giấu mình chờ thời thì các bạn đã nghe nói đến nhiều.

Hôm nay kể về 1 giai thoại xác định chiến lược thời đó. Trong cuộc họp mọi người đồng ý trước mắt làm thuê, gia công cho Tây nhưng cần nhắm vô mục tiêu cụ thể nào, người thì dò đá qua sông, người thì bắt tây nôn bí kíp...hồi lâu Đặng mới thong thả nói nước ta định danh bằng chữ trung. Ai cũng bảo là trung tâm, chẳng qua là lối nói tự tôn khi xưa nghĩ mình là nhất. Tuy nhiên còn 1 ý nữa của các cụ, trung tức là khúc giữa, là bụng của con người mà ta hay gọi là phúc. Phúc khí cũng từ đó mà ra, dân tộc ta lấy cái ăn làm đầu thì gắn kết với thế giới cũng bằng chữ trung.

Chúng ta nắm chắc cái bụng của thế giới tức là sản xuất hàng hóa cho lớp người trung lưu trên toàn thế giới. Nghèo quá thì họ không có tiền mua, giàu thì chê đồ ta dỏm. Chừng nào ta còn nắm được khúc giữa thì còn an tâm, tây cũng chả chạy đâu cho thoát. Đây là bài nắm thắt lưng địch mà đánh mà các tồng chí VN đã áp dụng thắng lợi. Nắm được trung bụng rồi thì ta sẽ tính kế thành trung tâm, khi đó đứa nào không trung thành sẽ biết mặt.

Ai cần ai hơn? TQ cần Mỹ để phát triển, Mỹ cần TQ để thỏa mãn tiêu dùng.

Bẻ lái kế hoạch

TQ xưa sợ đông dân quá nên đề ra chính sách 1 con rất gắt gao. Kết quả ngon lành dân số vàng, cha mẹ nuôi dạy con tốt...được 1 thời gian ngắn thì thấy nam thừa nữ thiếu và tình trạng chưa giàu đã già xuất hiện rất nan giải. CP vội vàng bẻ lái cho phép sinh 3 con luôn nhằm cứu vãn tình hình.

Nhưng 1 mối lo lại xuất hiện là cha mẹ trong độ tuổi lao động lại phải gánh nhiều con nít quá thì chất lượng chăm sóc và năng suất lao động lại giảm đi

Thứ Hai, 3 tháng 5, 2021

Khi đại gia tiến ra biển

3. Chân đi vừa giày

Là tên thuyết mới nhất của lãnh tụ TQ Tập CT. TQ có truyền thống mỗi LĐ có 1 thuyết đàng hoàng. Thuyết chân đi vừa giày ngụ ý rằng anh đi giày anh, tôi đi giày tôi, miễn thấy vừa chân không rộng quá, không kích là tốt, là phù hợp. Nhiều người bảo thế còn gọt chân cho vừa giày, anh vừa tôi không vừa...nhiều ý kiến.

Để hiểu rõ ý của Tập CT cần đọc lại lịch sử TQ. Đó là người TQ đi giày vải chớ không đi giày da như Tây. Em mặc áo hoa, em đi hài gấm. Các cô gái TQ trước khi về nhà chồng đều khâu giày vải để mang về nhà chồng. Nhìn giày cô khâu sẽ biết có khéo tay, có giàu có, chăm làm hay không. Nghèo thì giày vải xấu, vải vụn. Giàu thì vải lụa, gấm đính cườm, đá quí...

Hai là người TQ hễ sang giàu là con gái phải ép bàn chân cho thiệt nhỏ kiểu tam thốn kim liên. Cô gái có bàn chân nhỏ mới là đẹp hoàn mỹ. Bàn chân nhỏ tới mức đi chớ không chạy được, đi xa phải có người dìu. Trên giường chồng thay vì sờ vô bộ phận khác thì sẽ ngắm vuốt bàn chân. Tới đây ta đã rõ hơn về thuyết chân đi vừa giày. Bàn chân nhỏ thế do bị ép thì phải gồ lên và giày vải mới dễ dàng co giãn. Cầu thủ bóng đá TQ dù 1 tỷ rưỡi dân cũng đá rất ẹ vì họ phải mang giày da trong khi gen đi giày vải mấy ngàn năm rồi.

Vậy dân VN có truyền thống đi giày gì? Vải hay da? Bộ đội vẫn đi giày vải là chính. Thực ra dân VN có truyền thống đi chân đất nên bàn chân to, ngón cái choãi rất linh hoạt. Từ ngày đi giày mới trở nên khuôn mẫu giáo điều vì chưa quen.

2. Ăn chơi hưởng lạc

Có 1 câu xưa nay nghe riết coi như mặc định là: sau khi thắng giặc ngoại xâm thì vua quan ăn chơi hưởng lạc. Sáng nay 1 bạn mới nhắc vua VN có công trình đền đài gì to lớn đâu.

Nghĩ lại mới thấy từ thời tiền Lê thì cứ sau khi chống được giặc ngoại xâm là các cụ lại cất quân đánh nhau với Chiêm thành...để mở rộng bờ cõi nên thực ra là huy động sức người sức của vô đó chớ ăn chơi hưởng lạc vậy thì cũng ở mức thấp thôi. Chả trách bây giờ con cháu mê đất đai đến lạ lùng. Đất kia lời lạ lời lùng

Mua đi bán lại lời 3,4 lần

1. Khi đại gia ra biển

Các đại gia có 2 lối làm giàu chính là làm giàu theo truyền thống văn minh nông nghiệp và làm giàu theo kiểu công nghiệp.

Làm giàu theo kiểu nông nghiệp là mở rộng đế chế của mình trên mặt đất. Khởi đi từ đất đô thị, đất nông nghiệp rồi lên núi kiếm đất rừng, xuống biển kiếm đất xây BĐS nghỉ dưỡng, xây khu công nghiệp sát biển, cầu cảng, kho bãi... Làm giàu theo kiểu công nghiệp là làm giàu theo chiều cao, cũng miếng đất đấy mà xây cao ốc chả hạn, rồi chế tạo, sản xuất, bí quyết công nghệ, knowhow...

Ở VN cho đến nay thì làm giàu theo chiều ngang đang trên đỉnh nhưng từ khi có Covid thì làm giàu theo chiều cao trỗi dậy, hi vọng sẽ xây nhà cao cao mãi nhưng đừng không lên được phải bắc cầu thang như lời bài hát nổi tiếng 1 thời. Bài hôm nay sẽ tập trung vào chủ đề khi đại gia tiến ra biển để thể hiện khí thế của 50 người con theo Lạc long quân có thể làm được những gì?

Khi đại gia ra biển (2)

Bắt đầu hành trạng của 50 người con xuống biển thì phải kể Mai an tiêm là ông thứ nhứt. Ra biển, kiếm lấy hòn đảo, trồng trọt, sinh con đẻ cái khẳng định chủ quyền. Không có tài liệu nào chép lại là MAT đã cư ngụ ở đảo nào. Phỏng đoán xa thì tới TS-HS, gần thì Phú quốc, Côn đảo. Làm ra sản phẩm mới dưa hấu thả xuống nước gọi là tận dụng dòng chảy tự nhiên đưa vô bờ thì không là khu chế xuất thì là cái khu chi? Giờ các đại gia cũng ra đảo gần gần như Cát hải, Hòn tre, Côn đảo, Phú quốc tranh thủ làm BĐS nghỉ dưỡng thả sóng BĐS thu tiền theo cơn sóng mấy hồi, nhiều người còn ra tận Côn đảo thả lời cầu về đất liền mong thăng quan phát tài.

Vậy từ ông tổ MAT đã khai sinh ra ngành BĐS nghỉ dưỡng thuộc chuỗi đảo thứ nhất của VN. Con cháu còn phát huy, sáng tạo copy được nhiều thứ hay ho như làm đường ra đảo, cáp treo, safari, casino, khách sạn resort đa sao....có thể kể tên sơ sơ từ chúa đảo Tuần châu Đào Hòng Tuyển, FLC, Vin....đông đảo.

Khi đại gia tiến ra biển (3)

Truyện 50 anh hùng ôm phản lao ra biển

Sau Mai an tiêm là 9 anh hùng làm nghề đánh cá. Tại sao lại co những 9 người thì thứ nhất đánh cá là nghề đàn ông đi biển có chúng có bạn và thứ 2 là làm nghề đánh cá được xếp hàng đầu trong ngư tiều canh độc. Ai biết bắt cá, đánh cá là người có cơ mưu đởm lược. Thời Lý suy thì nhà Trần vốn là dân chài, con cái đều mang tên loài cá cả và có tục xăm người để khi lặn xuống gỡ lưới thì hà bá phải nể. Như vậy, lên ngôi cửu ngũ từ nghề đánh cá đâu phải chuyện chơi.

Sau này dân VN vẫn làm nghề đánh cá nhưng đi loanh quanh gần bờ, không đi xa. Tới năm 79 khi người Hoa về nước thì Hải phòng gần như không còn người làm nghề đánh cá. Từ năm 1995 thì đổi khác, dân VN theo nghề cá ngày càng đông và sản lượng đánh cá tăng vòn vọt. Muốn tăng sản lượng thì ngư trường phải mở rộng trong khi vùng TSHS bị TQ hạn chế, đi xuống dưới lại bị chồng lấn với các nước như Thái, Inđo, Mã lai....chứng tỏ ngoài khai thác đã tới ngưỡng thì phải tăng cường nuôi trồng.

Những bè cá ở vịnh Hạ long, Lan hạ, Cam ranh...cùng với nuôi trồng khai thác rong biển....việc nào cũng cần nhân lực. Từ trước tới nay các đại gia Thủy hải sản vẫn chủ yếu như tôm Minh phú, cá ba sa Agifish, Vĩnh hoàn...là những sản phẩm nước ngọt, nước lợ. Còn đại gia cá biển, tảo biển là ai? Hi vọng việc nuôi trồng sẽ xử lý được việc ô nhiễm ví dụ như nuôi trong lồng kín đạt tiêu chuẩn môi trường chớ không phải lồng hở thoát nước tự nhiên thế là thức ăn, thuốc kháng sinh, phân cá...cứ tự nhiên hòa tan vào nguồn nước.

Khi đại gia Việt tiến ra biển (4)

Thương cảng

Nói tới thương cảng trước vì truyền thống người VN thường thụ động, chờ nhà buôn nước ngoài tới thu thuế, mua bán hàng hóa. Dân mình chỉ gom hàng sẵn để trong kho để bán cho họ. VN có những thương cảng xưa nổi tiếng là Vân đồn, Phố hiến, Hội an, Thị nại trong đó nổi tiếng nhất là Thứ nhất Kinh kỳ, thứ nhì Phố hiến. Hoạt động sầm uất tới nỗi vua Lê lấy cả con gái của sếp công ty Đông Ấn Hà lan. Tuy nhiên qui mô thì Phố hiến chỉ bằng quãng 1/3 Hội an. Giờ Hội an trở thành điểm du lịch nổi tiếng. Vậy sau các thương cảng này sao lại không hoạt động? 1 phần vì chính sách bế quan tỏa cảng, nhưng phần lớn do bị sa bồi trở nên cạn tàu bè không vào được.

Tới thời Pháp thì cảng Hải phòng, Sài gòn đều là cảng biển trên sông nên chuyện sa bồi là không tránh khỏi đặc biệt cảng HP. Miền tây thì Định an, Trần đề khó khăn nhất cũng là sa bồi. Sau hàng trăm năm hoạt động thì giờ đây 2 cảng này cũng phải tịnh tiến ra biển để duy trì vị trí Hub của mình như HP thì ra Lạch huyện, CSG thì ra Hiệp phước (thực ra là phải ra Sao mai Bến đình mới đúng). Chuyện thế nào là 1 Hub thì người Pháp làm ở HP, SG qui mô nhỏ quá nên người VN chưa học được bài nên nhiều người cứ hiu hiu tự đắc ngày xưa Hòn ngọc Viễn đông còn hơn Singapore.

Về thuế khóa thì Lê Quí Đôn ghi rõ ràng mức thuế trong đó thuế nhẹ hơn cho tàu từ TQ (tham khảo Vụn sử kinh tế Việt) và quan lên kiểm tàu thì rất khụng khiệng và hay xin cái này cái kia rồi hay thay đổi quyết định...có vẻ truyền thống đó ngày nay còn vững mạnh ha.

Khi đại gia tiến ra biển (5)

Hub

Hub là nơi tập trung hàng hóa trước khi được phân phối đi nơi khác. Hub thường có đầu mối giao thông sông biển sắt bộ hàng không kho bãi. Đi kèm với nó là nhân lực có kỹ năng, dịch vụ tài chính, viễn thông, internet... Thời xưa VN có phố Hiến, Hội an là hub kiểu cổ. Thời Pháp là HP, SG. Sang thời Mỹ để phục vụ chiến tranh thì hub gồm cảng SG, phi cảng TSN, BH và tổng kho Long bình, Tuy hạ.

Tới nay VN phía bắc có hub HP, sân bay Nội bài và đặc khu Vân đồn. Miền trung có Dung quất nên giờ Đà nẵng vội vàng muốn làm trung tâm tài chính để dịch vụ cho hub đó chớ những món khác cạnh tranh đâu lại. Nhớ hồi làm lọc dầu Dung quất có bao ý kiến phản đối mà giờ đây nó lại là 1 hub cho miền trung. Chứng tỏ chả ai biết trước được tương lai.

Hub cho miền nam hóa ra lại khó khăn hơn vì cảng phải dời ra biển, và sân bay Long thành phải xây mới vì thế. Không dời thì không được mà dời là chi phí và thời gian. SG cũng giống Đà nẵng, bắt buộc phải gồng lên làm trung tâm tài chính quốc tế-1 việc đòi hỏi phải thay đổi đến 80% tư duy và thể chế.

Khi đại gia tiến ra biển (6)

Vận chuyển

Cuộc vận chuyển đầu tiên được ghi danh là khi Lý công uẩn cưỡi thuyền rời Hoa lư núi non về Đại la thành thấy rồng bay bèn đổi tên Thăng long trở thành thủ đô hơn ngàn năm nay. Cũng trong thời Lý thì Lý thường kiệt cũng đánh Khâm châu bằng đường biển. VN và Chăm dùng thuyền vận chuyển quân lính đánh nhau từ thời Tiền Lê,Lý Trần tới hậu Lê. Nhà Nguyễn nam tiến, Tây sơn đánh quân Thanh cũng chuyển quân bằng đường biển ...nói chung người việt dùng thuyền ven bờ rất phổ biến. Ngày nay vận chuyển bắc nam bằng đường biển thì đội tàu nội địa cũng đảm nhận 100% trong khi đi quốc tế 7%.

Trong chiến tranh chống Mỹ thì tàu không số nhồi thuốc nổ, trước khi đi làm lễ truy điệu sống cũng chuyển vũ khí vào nam. CIA giỏi ở đâu không biết chớ vũ khí, trang bị, người qua tàu LX TQ cập cảng cpc cung cấp đến 70%. Khi phát hiện ra thì đã trễ. Sau 75 có tàu biển Thống nhất chạy 3 ngày 2 đêm tới Nhà rồng. Tôi đi toàn phải nhờ bác Dương Phương Vinaship mua vé giúp. Đi tàu biển thì dễ say sóng nhưng sẽ có 1 trải nghiệm nhìn thấy quận 1 từ phía cảng, những năm ấy thì SG phải trước HN, HP 30năm là ít. Tàu Thống nhất cũng chuyển quân từ nam ra bắc năm 79, sau này Vinashin nhớ quá khứ hào hùng mới mua tàu Hoa sen tương tự. Thế nào mà tàu bị vá bụng, từ đấy Vinashin lủng bụng. Trước tàu chạy bắc nam khan hiếm phải xin phép bộ gtvt nên mới có chuyện thư ký ăn dày. Sau 1 thời gian phá dỡ tàu cũ thì các dntn Thái bình, HP...phát hiện ra đóng tàu chạy bắc nam dễ òm và cả nhà, cả họ làm thuyền viên, lên tàu ốp gỗ lịch sự như ở nhà. Nói tới vận chuyển thì phải có logistic, nghe rất tây nhưng từ xưa hệ thống chành cũng đã làm hàng trăm năm, chỉ tiếc thời bao cấp phá hết trơn giờ mới loay hoay tái phát minh, tái ứng dụng. Cái hơn là chành lúi xùi còn logistic thì chơi golf.

Khi đại gia tiến ra biển (7)

Hải chiến

Trong lịch sử của mình thì VN thường đánh trận trên sông, đường biển chỉ là nơi chuyển quân. Trận đánh lớn nhất có thể coi là hải chiến là giữa Tây sơn và Nguyễn Ánh ở Thị nại- 1 trận quyết chiến chiến lược còn ý nghĩa hơn trận Xích bích trong Tam quốc diễn nghĩa vì sau trận này tây sơn thua hẳn.

Trận đánh đáng nhớ đầu tiên là Trần Khánh Dư đánh thắng quân tiếp vận Trương văn Hổ tại hạ long làm quân Nguyên Mông thiếu lương phải rút chạy. Bẵng đi thời gian lâu thì hải quân Tây sơn, nhà Nguyễn đánh thắng tàu tây của Đông Ấn Hà lan, tất nhiên là dùng phương pháp cặp mạn nhảy sang chém giết rồi phóng hỏa đốt thuyền. Sau đến thời vua Thiệu trị khi vua đang duyệt binh trên biển thì tụi cướp biển cắc cớ chạy tới bắn chìm mấy tàu Việt, mặc cho vua tức giận thì quan quân VN bó tay trơ mắt để chúng chạy mất.

Như vậy từ thời Gia long tới thời Thiệu trị hải quân đã không theo kịp thời đại. Thời chống Mỹ hải quân VN đánh 2 trận thì bị thiệt hại nặng cả 2 do VN tàu phóng lôi bé xíu đánh với khu trục hạm có cả máy bay yểm trợ, thua là dễ hiểu. Trận hải chiến Hoàng sa giữa hải quân VNCH và TQ dù lực lượng nhỉnh hơn nhưng hải quân VNCH nhanh chóng thua sau chừng hơn 3 phút đấu pháo. Trận Gạc ma thì không phải là hải chiến mà là bên TQ bắn. Nói vậy để thấy hải chiến là không dễ dàng, rất khó áp dụng chiến tranh du kích.

Sau Iran phát triển chiến thuật bầy sói dùng nhiều tàu nhỏ để chống tàu chiến Mỹ. Về việc này VN đi trước xa về chiến thuật như tướng Phạm tuân từng nói mình đóng tàu nhỏ bắn tên lửa xong núp trong đảo để chống tàu chiếm Mỹ. Tuy nhiên đó là tình huống cực đoan. Thực tế xảy ra là kiểu vùng xám trong đó các tàu đâm va, húc đẩy và dùng vòi rồng đấu nhau. VN toàn tàu nhỏ thì kết quả thế nào là biết trước.

Khi đại gia tiến ra biển (8)

Hải tặc

Các nước có bờ biển dài thì hay có hải tặc quấy nhiễu như cướp biển Viking lừng danh còn TQ từ cuối thời nhà Minh, nhà Thanh bị hải tặc hoành hành dữ đến mức phải cấm biển, 1 kiểu bế quan tỏa cảng chỉ cho tàu nước ngoài ra vô buôn bán ở mấy cửa khẩu chính.

Sở dĩ cướp biển khó đối phó vì chúng đi thuyền rất cơ động, thấy làng nào sơ hở là đổ bộ xuống cướp của, bắt cóc...rồi chạy khi quan quân tới thì đã mất tăm mất tích. Thời Tây sơn Nguyễn Huệ dùng cướp biển rất nhiều và phong tướng là đô đốc kể cả khi đánh trên bộ. Nhũng tướng như Lý tài, vợ chồng Trịnh nhất tẩu nữ hoàng cướp biển từ Quảng đông tới đều có thời vẫy vùng dưới trướng Tây sơn. Khi Nguyễn Ánh thắng, ông đã quét diệt cướp biển nên cướp biển giảm nhiều.

Tuy vậy hải tặc vẫn là vấn nạn thời nhà Nguyễn như khởi nghĩa quận He Nguyễn hữu cầu ở Đồ sơn và trong luận trình việc có nên mở thêm cảng cho nước ngoài vào buôn bán, phát triển đội tàu buôn VN thì ý kiến chống đối, cân nhắc lợi hại rất nhiều, cuối cùng quyết không làm vì sợ nạn hải tặc, quan quân trừ không nổi. Không phát triển được thì phải hạn chế và còn có thêm 2 nguyên nhân làm nhà Nguyễn quyết định bế quan tỏa cảng làm suy yếu hẳn ngành đường biển VN là:

- Học TQ, họ bế thì mình tỏa

- Khởi nghĩa Thái bình thiên quốc và VN thì giáo sỹ vô truyền đạo chủ yếu vào theo tàu tây nên nhà Nguyễn cấm đạo phòng trừ từ trong trứng nước. Như vậy, giảm được nạn hải tặc thì vận tải ven biển cũng suy yếu tương ứng.

Sau 75 những người vượt biển bằng thuyền (thuyền nhân) cũng hay bị nạn cướp biển từ những nước xung quanh làm cho khốn đốn, sợ hãi. Hải tặc ở vùng biển VN giờ rất ít nhưng nạn buôn lậu, vd xăng dầu trên biển thì lại coi mòi gia tăng.

Khi đại gia tiến ra biển (9)

Đóng tàu

Bài này viết là khó khăn nhất nên trước tiên xin kể 1 chuyện vui: bà mẹ ở quê nghe tin con học lớp võ tàu thì la hét thất thanh. Ối con tôi, ở nhà thì chỉ biết ăn với học thi mãi mới vô được ĐH mà học gì không học lại đi học võ tàu. Con không biết 3 năm võ tàu không bằng 1 chầu củ đậu à.

VN có truyền thống đi biển lâu đời, ngày xưa các cụ đã từng đóng bè mảng vượt biển rồi chế ra xiếm là công cụ giúp thuyền chạy ngược gió rất tiên tiến so với thời bấy giờ. Hồi nhỏ tôi vẫn thấy thuyền buồm cánh dơi chạy trong vịnh Lan hạ, Hạ long rồi sau 75 thấy ghe bầu buồm tứ giác chạy nhưng sau vắng dần. Hôm nọ mở cuốn lịch sử tàu thuyền bằng hình ảnh các tàu thuyền đặc trưng thì VN được giới thiệu mỗi con thuyền thúng. Vậy là cánh dơi có vẻ giống TQ còn ghe bầu giống Mã lai không đủ đặc trưng Việt hay sao?

Với kết cấu vỏ thuyền được ghép bằng các thanh gỗ cột với nhau bằng dây thì tải trọng có thể lên tới 150T an toàn cho công cuộc nam tiến. Lối kết cấu mềm này khác hẳn lối kết cấu cứng châu Âu. Tuy vậy trình cũng chỉ là đóng thuyền chạy ven bờ. Thời chúa Nguyễn có thuyền buôn Nhật bị nạn, thủy thủ đoàn được cứu và chúa hứa sẽ đóng thuyền giúp họ trở về nhà nhưng thợ cứ loay hoay làm mãi không được.

Thời Tây sơn và Nguyễn Ánh thì khả năng đóng tàu thuyền lên đỉnh cao, có tàu gắn đến 32 đại bác đánh nhau ì xèo và từng thắng tàu Tây. Nguyễn Ánh từng tháo tung tàu Bồ đào nha và nghiên cứu đóng lại y hệt, rồi tàu bọc đồng do thủy thủ Tây lái ...tới thời Minh mạng thì khả năng đóng được cả tàu máy hơi nước. Kỹ năng này chỉ sau phương Tây chừng mười mấy năm và nước bên cạnh như Thái lan mới đang tìm hiểu về khái niệm. Như vậy ta thấy tới giai đoạn này VN vẫn làm chủ được về vật liệu đóng tàu, nhân lực còn thiết kế vậy là bắt đầu copy của Tây. Sau khi Minh mạng chết thì nhà Nguyễn đa phần đi mua và được Pháp tặng chớ không thấy tự đóng nữa cho thấy trình độ đóng tàu bắt đầu không theo kịp, chất lượng đóng tàu, điều khiển, bảo trì sửa chữa đều không theo kịp yêu cầu của tàu máy.

Câu chuyện này na ná chuyện chế tạo súng không giật SKZ thời chống Pháp của 2 nhóm ở Việt bắc và Nam bộ. Đã chế tạo thành công, đưa vào trang bị, đánh trận thu kết quả tốt nhưng từ sau năm 50 thì TQ viện trợ trang bị vũ khí nên việc tự chế tạo kết thúc.

Thời thuộc Pháp thì ngành đóng tàu thuyền VN theo 2 hướng rõ rệt là truyền thống do nhân dân đóng và chính qui theo lối của người Pháp. Ở miền bắc thì Bạch Thái Bưởi thuê kỹ sư Pháp về đóng tàu 600T ở Bạch đằng HP. Ở miền nam Pháp đầu tư lớn vào Ba son SG 1922 đóng được tàu 3000T. Như vậy về năng lực công nhân là tốt, chỉ phụ thuộc vào trang thiết bị mua và tây thiết kế. Ông Ngô văn năm giờ có tên đường 1 thời đứng đầu ngành đóng tàu VNDCCH cũng xuất thân là họa viên Ba son.

Sau 54 miền bắc theo phe xhcn ngành đóng tàu có 3 trường phái chính là TQ, LX và Ba lan với sản phẩm là tàu hơi nước 20 tháng 7 trọng tải 1.000T do chuyên gia TQ hướng dẫn và thiết kế mẫu tàu không số rồi TQ sản xuất, sau TQ dựa vô làm tàu Giải phóng 200T sau 75 đậu đầy khúc bến bính, có tàu móp cả đuôi do đi đóng phim.

Miền nam gia nhập vào mạng lưới kinh tế thị trường quốc tế nên thiên về sửa chữa tàu, tất nhiên là trang thiết bị và con người đạt chuẩn. Thời sau 75 bao cấp và bị cấm vận coi như không tính.

Sau đổi mới thì ngành đóng tàu truyền thống và chính qui đều trỗi dậy. Truyền thống đóng tàu vỏ gỗ, sà lan, phá dỡ tàu cũ rồi tiến lên đóng tàu vận tải, du thuyền...các loại do chi phí nhân công thấp, đất bờ sông chưa bị yêu cầu sổ đỏ và tiêu chuẩn môi trường nên dọc bờ sông các tỉnh Thái bình, HP....xưởng đóng tàu la liệt từ bắc tới nam chừng 200 trong đó được cấp phép hơn 150.

Ngành đóng tàu chính qui theo cơ cấu kiểu xhcn được phân ngành. Ngành nào đóng tàu ngành đó: đánh cá, quân đội, công an, gtvt...như bó đũa, đã yếu lại không phối hợp. Với truyền thống xem trọng thiết kế và tư duy tự cung tự cấp thì thích đóng tàu pha sông biển, LASH, tàu hàng khô truyền thống là dễ hiểu. Tới 88 trong trường đhhh mới nói sơ sài về container ưu điểm khóa lại chuyển gạo ra bắc tránh được mất cắp...tất nhiên ấu trĩ nhỏ rồi qua nhanh để bước vào cái khác.

Các nước như Nhật, HQ bắt đầu muốn chuyển dịch ngành đóng tàu ô nhiễm lãi thấp, lãnh đạo muốn học mô hình chaebol làm quả đấm thép, tình hình biển đông...là quyết định đẩy mạnh phát triển ngành đóng tàu VN bằng quyết định thành lập Vinashin và trường phái đóng tàu Ba lan thắng thế. Sau cú đại nhảy vọt thất bại thì mới hiểu VN chưa có hệ sinh thái cn phụ trợ chế tạo, luyện kim... để tạo nên công nghiệp đóng tàu độc lập theo kiểu Ba lan được.

Chỉ có ước mơ cùng vốn, đất và kỹ năng nửa mùa là chưa đủ. Việc phá bỏ Ba son như cây đinh đóng lên kết thúc sự nóng vội chủ quan duy ý chí. Giờ ngành đóng tàu chính qui cũng phải chấp nhận bước từng bước một, phụ thuộc vào chuyển giao công nghệ và đầu tư của Nhật bản, Hàn quốc. Nếu nắm được cơ hội này và khai thác khéo léo thì tương lai là sáng sủa.

Khi đại gia tiến ra biển (10)

Năng lượng

Cuối 74 Mỹ phát hiện dầu khí ở miền nam. Sau 75 VN cùng LX thăm dò lại. Miền bắc thì khoan ở Thái bình được mỏ khí nhỏ xíu nên dồn toàn lực xuống Vũng tàu. Khoan tới khoan lui theo bản đồ Mỹ mà không thấy dầu. Quyết định khoan cú chót rồi rút. May mắn là anh trực khoan ngủ quên nên khoan lố qua tầng đá cứng mà theo lý thuyết LX là không có dầu.

Sáng mai ngủ dậy dụi mắt, thành công rồi và ngành dầu khí VN khai sinh. Sự tìm kiếm khó khăn thế chớ không phải như ông nhà thơ hát Vũng tàu nằm giữa 2 hòn, chỉ khoan 1 cái là dầu phọt ra đâu. Dầu khí nhanh chóng trở thành 1 đế chế và người VN hiểu rằng biển ngoài cá, đảo thì còn vàng đen. Dầu khí lớn như Phù đổng, sếp ngành còn vô cả bct lừng lẫy 1 thời.

Khi giá dầu xuống thì lại may phát hiện mỏ khí. Rồi tìm kiếm khai mỏ khó khăn lại thấy tiềm năng băng cháy, đất hiếm dưới lòng biển. Chỉ mong mỏ nằm cách xa xa cái đường lưỡi bò 1 chút cho thuận lợi làm ăn, có khi chỉ thụt vào khoảng 3 hải lý là VN thay đổi hẳn.

Ngoài dầu khí thì năng lượng tái tạo cũng là 1 thế mạnh, giờ đây dọc bờ biển trang trại điện gió, điện mặt trời la liệt. Nhiều như thế thì điện gió cũng phải tiến ra biển chớ đất đâu cho xuể. Ngành năng lượng vậy là đã sinh ra và là cuộc chơi của biết bao đại gia VN.

Khi đại gia tiến ra biển (11)

Du lịch

Nói tới du lịch là nhớ tới hình ảnh du thuyền kiểu ngủ đêm trên vịnh Hạ long, rất sáng tạo kiểu VN. Từ đây cũng thấy người làm du lịch khéo khai thác tính thích tĩnh của người việt. Dân VN đi du lịch vẫn giữ tính đi nhanh nhanh hẳn, nghỉ nghỉ hẳn nên các tàu du lịch chủ yếu làm việc chở khách chớ chưa thấy những con tàu du lịch chạy dọc bờ biển hay đi 4 biển kiểu tây. Đúng là ta nghỉ ngơi cũng vất vả. Các môn thể thao dưới nước như thuyền buồm, lướt ván, lặn biển...còn ít người tham gia và chưa thấy đại gia nào đầu tư hoành tráng (có Marina?). Nói tới lặn biển là nói tới san hô. Mà nói tới san hô là lại là câu chuyện môi trường, bảo vệ tài nguyên biển. Cứ nhìn tam giác dạ thuyền, bè cá, rác nổi ở Hạ long và các nơi khác là biết khó khăn

Chỉ số GDP/km bờ biển